Thỏa thuận dầu diesel Nga - Mỹ của ông Trump gặp trở ngại

Trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, ông Trump đã đạt thỏa thuận với Tổng thống Nga Vladimir Putin về việc mua dầu diesel của Nga nhằm bổ sung nguồn cung và kéo giảm giá nhiên liệu tại Mỹ.

Tuy nhiên, kế hoạch này đang vấp phải nhiều trở ngại do các lệnh trừng phạt, rủi ro pháp lý và sự phản đối từ một bộ phận chính trị gia Mỹ.

Theo dữ liệu thị trường, hai tàu chở dầu đầu tiên dự kiến đưa dầu diesel Nga đến Mỹ đã thay đổi lộ trình. Tàu Talisman, một tàu chở dầu 20 năm tuổi nằm trong danh sách trừng phạt của Mỹ, Anh và Liên minh châu Âu (EU), cùng tàu Leruo, thuộc sở hữu của một đơn vị tại Hong Kong và treo cờ Sierra Leone, hiện không còn ghi bờ biển Đại Tây Dương của Mỹ là điểm đến.

Tàu Leruo chở dầu diesel của Nga đổi hướng, không tiếp tục hành trình đến Mỹ. Ảnh: Marcel Coster/MarineTraffic.

Vừa qua, tàu Leruo cập nhật điểm đến là Brazil, trong khi tàu Talisman chuyển hướng khỏi Đại Tây Dương và tiến vào Địa Trung Hải. Con tàu hiện ở ngoài khơi Algeria, với tín hiệu hành trình "chờ lệnh", cho thấy cảng dỡ hàng hoặc người mua cuối cùng vẫn chưa được xác định.

Một tàu chở dầu khác mang tên Agioi Fanendes, thuộc sở hữu của một công ty Hy Lạp, dường như vẫn hướng đến Mỹ nhưng cũng phát tín hiệu "chờ lệnh".

Trước đó, công ty Eastern Mediterranean Maritime, chủ sở hữu con tàu, cho biết tàu đang tiếp tục hành trình trong khi chờ chỉ thị do chưa xác định được cảng dỡ hàng. Doanh nghiệp này chưa phản hồi yêu cầu bình luận vào hôm thứ Tư (ngày 4/11).

Trong khi đó, tàu Beast, thuộc sở hữu của một đơn vị tại Seychelles và cũng nằm trong danh sách trừng phạt, đã rời cảng Primorsk của Nga sau khi nhận hàng vào ngày 27/10. Con tàu hiện hướng về Đại Tây Dương, làm dấy lên khả năng hàng hóa sẽ được đưa đến bờ biển phía đông nước Mỹ. Tuy nhiên, chưa thể liên hệ với các chủ sở hữu của những tàu chở dầu nằm trong danh sách trừng phạt để xác nhận thông tin.

Theo ông Matt Smith, chuyên gia phân tích tại Kpler, hai trong ba lô dầu diesel từ Nga hướng đến Mỹ đã chuyển sang các điểm đến khác. Lô hàng thứ ba, được vận chuyển trên tàu Agioi Fanendes, dự kiến đến cảng New York vào cuối tuần.

Tuy nhiên, ông Smith cho rằng con tàu này cũng có thể đổi hướng do các bên mua tại Mỹ đang tỏ ra thận trọng trước những rủi ro liên quan đến quy định, pháp lý và lệnh trừng phạt.

Thỏa thuận nhập khẩu dầu diesel Nga đã vấp phải sự phản đối từ các nghị sĩ Đảng Dân chủ và một số thành viên Đảng Cộng hòa tại Quốc hội Mỹ. Những người phản đối cho rằng thỏa thuận có thể vi phạm pháp luật và yêu cầu chính quyền của ông Trump hủy bỏ kế hoạch.

Trong tuần này, bà Mikie Sherrill, Thống đốc bang New Jersey, đã gửi văn bản cảnh báo các đơn vị vận hành cảng biển tại bang này không tiếp nhận tàu chở dầu diesel từ Nga. New Jersey là một trong những địa điểm có cảng và cơ sở tiếp nhận hàng hóa phục vụ khu vực cảng New York. Bà Sherrill cảnh báo các đơn vị vi phạm có thể phải đối mặt với những hình phạt nghiêm khắc.

Ông Jacob Meldgaard, Giám đốc điều hành công ty vận tải dầu sản phẩm TORM, nhận định việc chỉ có một số ít lô hàng được bốc xếp rồi sau đó chuyển hướng cho thấy Nga vẫn gặp nhiều khó khăn trong việc khôi phục quan hệ thương mại với nền kinh tế toàn cầu. Theo ông, điều này vẫn đúng ngay cả khi chính quyền Mỹ đang nỗ lực thúc đẩy quá trình đó.

Những trở ngại đối với kế hoạch nhập khẩu dầu diesel Nga diễn ra khi thị trường nhiên liệu Mỹ chịu sức ép lớn về nguồn cung. Dự trữ dầu diesel của nước này đã giảm xuống dưới 100 triệu thùng, mức thấp nhất trong hơn hai thập kỷ, trong khi công suất lọc dầu toàn cầu bị thu hẹp do tác động từ các cuộc xung đột tại Iran và Ukraine.

Tình trạng khan hiếm nhiên liệu đã đẩy giá dầu diesel tăng mạnh. Giá dầu diesel kỳ hạn tăng hơn 60% kể từ khi ông Trump phát động cuộc chiến tại Iran. Trong khi đó, giá bán lẻ tại các trạm xăng ở Mỹ đã lên tới 6,27 USD/gallon, tiến sát mức cao kỷ lục ghi nhận hồi tháng 9.