Thủ tướng: Giáo dục phải đi trước một bước để chuẩn bị nhân lực cho đất nước

Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh giáo dục và đào tạo phải đi trước một bước để chuẩn bị nguồn nhân lực, nhân tài cho đất nước. Cùng với yêu cầu đổi mới, hiện đại hóa giáo dục, Thủ tướng lưu ý cần khắc phục bệnh thành tích, giảm áp lực để việc học thực sự mang lại tri thức và niềm vui cho người học.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu tại buổi gặp mặt - Ảnh: chinhphu.vn.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu tại buổi gặp mặt - Ảnh: chinhphu.vn.

Chiều 19/11, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đồng chủ trì buổi gặp mặt các nhà giáo tiêu biểu và đại biểu Quốc hội công tác trong ngành giáo dục nhân kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 - 20/11/2026).

Tham dự chương trình có 70 nhà giáo tiêu biểu năm 2026 và 31 đại biểu Quốc hội khóa XVI là nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục đang công tác tại các cơ sở giáo dục từ mầm non, phổ thông đến giáo dục nghề nghiệp và đại học. Trong đó có nhiều thầy cô đang công tác tại vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Thủ tướng gửi lời tri ân sâu sắc tới đội ngũ nhà giáo cả nước, đồng thời ghi nhận những đóng góp bền bỉ của các thế hệ thầy cô trong sự nghiệp nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực và bồi dưỡng nhân tài.

Thủ tướng nhấn mạnh, trong suốt chiều dài lịch sử dân tộc, dù ở thời chiến hay thời bình, đội ngũ nhà giáo luôn giữ vai trò quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Từ những lớp học giữa bom đạn đến các cơ sở giáo dục hiện đại, ở mọi cấp học, dấu ấn của sự tận tụy, trách nhiệm và tình yêu nghề của các thầy cô đều hiện diện.

Hiện cả nước có hơn 1,4 triệu nhà giáo. Thủ tướng bày tỏ sự trân trọng đối với những người đã gác lại việc riêng, xa gia đình để mang con chữ đến với học sinh miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo.

Giáo dục phải đi trước một bước, gắn với yêu cầu phát triển đất nước

Đánh giá về những kết quả của ngành giáo dục thời gian qua, Thủ tướng cho rằng công cuộc đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đã đạt được nhiều kết quả quan trọng. Nội dung, phương pháp đào tạo ngày càng thực chất, chất lượng giáo dục ở các cấp học được nâng lên; các chính sách miễn, hỗ trợ học phí, tín dụng và học bổng được triển khai hiệu quả.

Đáng chú ý, các trường phổ thông nội trú liên cấp tại những xã biên giới đất liền giai đoạn 1 đã đi vào hoạt động, tạo điều kiện học tập tốt hơn cho học sinh ở địa bàn khó khăn. Chính phủ đang chỉ đạo các Bộ, ngành, địa phương triển khai giai đoạn 2 của chương trình này.

Bên cạnh đó, Chính phủ đang phấn đấu thực hiện miễn phí sách giáo khoa từ năm học 2028-2029, sớm hơn một năm so với Nghị quyết của Bộ Chính trị. Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao có những chuyển biến tích cực; giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp ngày càng gắn kết với khoa học, công nghệ và thị trường lao động.

Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển mới, Thủ tướng nhấn mạnh giáo dục và đào tạo cần có bước chuyển mạnh mẽ hơn nữa.

Theo Thủ tướng, đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với khát vọng xây dựng Việt Nam giàu mạnh, phồn vinh, văn minh và hạnh phúc. Trong hành trình đó, giáo dục không chỉ đáp ứng nhu cầu nhân lực trước mắt mà phải chủ động chuẩn bị đội ngũ lao động có chất lượng, năng lực sáng tạo và khả năng thích ứng với những thay đổi trong tương lai.

Thủ tướng khẳng định giáo dục và đào tạo phải đi trước một bước để chuẩn bị nguồn nhân lực và nhân tài cho sự nghiệp phát triển đất nước. Đây cũng là tinh thần xuyên suốt của Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, trong đó xác định giáo dục là quốc sách hàng đầu, quyết định tương lai của dân tộc.

Thủ tướng trao tặng quà cho các nhà giáo tiêu biểu tại buổi gặp mặt - Ảnh: chinhphu.vn

Thủ tướng trao tặng quà cho các nhà giáo tiêu biểu tại buổi gặp mặt - Ảnh: chinhphu.vn

Với định hướng đó, người đứng đầu Chính phủ mong muốn ngành giáo dục, các cơ sở đào tạo và đội ngũ nhà giáo cùng quyết tâm đưa giáo dục thực sự trở thành trụ cột phát triển con người, động lực then chốt cho sự phát triển bứt phá của đất nước.

Mỗi bài giảng và hoạt động giáo dục cần hướng tới hình thành tư duy độc lập, sáng tạo, khả năng giải quyết vấn đề, hợp tác và thích ứng với thay đổi cho người học. Cùng với kiến thức chuyên môn, học sinh cần được trang bị năng lực số, tư duy công nghệ, ngoại ngữ và tinh thần học tập suốt đời.

Đặc biệt, giáo dục không chỉ hướng tới đào tạo những con người có tri thức và năng lực mà còn phải chú trọng bồi đắp đạo đức, nhân cách, lịch sử, văn hóa và khát vọng cống hiến cho thế hệ trẻ. Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu hình thành những con người có lòng nhân ái, trung thực, trách nhiệm, biết yêu thương, sẻ chia, có lòng yêu nước và tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Thủ tướng đề nghị tạo chuyển biến mạnh mẽ trong đổi mới, hiện đại hóa và nâng cao chất lượng giáo dục ở tất cả các cấp học. Giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp cần phát triển theo hướng hiện đại, thực chất, gắn chặt hơn với yêu cầu phát triển đất nước.

Cùng với đổi mới chương trình, phương pháp giảng dạy theo hướng phát triển phẩm chất và năng lực người học, ngành giáo dục cần đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số. Mối liên kết giữa nhà trường, cơ sở nghiên cứu với doanh nghiệp; giữa đào tạo với nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và hoạt động sản xuất, kinh doanh cũng cần được tăng cường.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tặng quà nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan, Chủ tịch Trung ương Hội Khuyến học Việt Nam cùng các nhà giáo tiêu biểu - Ảnh: chinhphu.vn

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tặng quà nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan, Chủ tịch Trung ương Hội Khuyến học Việt Nam cùng các nhà giáo tiêu biểu - Ảnh: chinhphu.vn

Giảm áp lực học tập, tạo điều kiện để người học phát triển toàn diện

Một trong những yêu cầu được Thủ tướng đặc biệt nhấn mạnh là kiên trì quan điểm lấy người học làm trung tâm, nhà trường làm nền tảng và thầy cô giáo làm động lực.

Theo đó, giáo dục cần tạo điều kiện để mỗi học sinh phát huy năng lực, sở trường, thay vì bị chi phối bởi những áp lực thành tích. Thủ tướng đề nghị chung tay khắc phục bệnh thành tích, gian lận trong giáo dục, giảm áp lực để việc học thực sự mang lại niềm vui, tri thức và những giá trị tốt đẹp.

Thông điệp này đặt ra yêu cầu nhìn nhận chất lượng giáo dục một cách thực chất hơn, không chỉ qua kết quả kiểm tra hay những con số thành tích, mà còn qua sự trưởng thành, năng lực tư duy, khả năng sáng tạo và phẩm chất của người học.

Để tạo môi trường giáo dục tốt hơn, Thủ tướng cho biết Chính phủ đang phối hợp với các cơ quan của Quốc hội thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ trong giáo dục và đào tạo, đặc biệt đối với các vấn đề liên quan đến trí tuệ nhân tạo, an ninh trường học và sự gắn kết giữa đào tạo với thị trường lao động.

Cùng với đó là yêu cầu tăng cường cơ sở vật chất cho các trường học, nâng cao năng lực, trình độ và chế độ, chính sách đối với đội ngũ giáo viên; bảo đảm sự công bằng, bình đẳng giữa các loại hình giáo dục.

Một số chính sách cụ thể cũng đang được Chính phủ trình Quốc hội xem xét, trong đó có việc miễn thuế thu nhập doanh nghiệp, không tính tiền sử dụng đất đối với các cơ sở giáo dục hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, bao gồm cả công lập và tư thục. Chính phủ cũng trình chủ trương miễn thuế thu nhập doanh nghiệp đối với doanh nghiệp cung cấp suất ăn cho các cơ sở giáo dục nhằm góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ phục vụ học sinh.

Bên cạnh yêu cầu nâng cao chất lượng, Thủ tướng lưu ý cần bảo đảm cơ hội tiếp cận giáo dục có chất lượng cho người dân ở mọi vùng miền, lứa tuổi và hoàn cảnh, nhất là tại vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, hải đảo và vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Giáo dục Việt Nam cũng cần chủ động hội nhập, tiếp thu tinh hoa giáo dục nhân loại và từng bước nâng cao vị thế trên trường quốc tế.

Tại cuộc gặp mặt, đại diện các nhà giáo đã chia sẻ những kinh nghiệm, sáng kiến trong giảng dạy, ứng dụng công nghệ và tổ chức hoạt động trải nghiệm cho học sinh; đồng thời đề xuất tiếp tục hoàn thiện chính sách đối với đội ngũ nhà giáo, nhất là giáo viên tại các địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa.

Thủ tướng ghi nhận những kiến nghị của các thầy cô, trong đó có yêu cầu tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, nâng cao năng lực và chế độ đãi ngộ giáo viên, gắn kết nhà trường với thị trường lao động. Chính phủ và Quốc hội sẽ tiếp tục phối hợp thực hiện các chủ trương, chính sách nhằm tạo điều kiện tốt hơn cho sự nghiệp giáo dục.

Nhấn mạnh vai trò của người thầy trong bối cảnh mới, Thủ tướng cho rằng một người thầy tốt không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn lan tỏa tình yêu thương, sự tận tụy, bồi đắp nhân cách và giúp học trò có niềm tin, khát vọng vươn lên.

Theo Thủ tướng, giá trị cao quý nhất của nghề dạy học nằm ở sự trưởng thành của các thế hệ học trò, ở những ước mơ, hoài bão được chắp cánh và những đóng góp của họ cho quê hương, đất nước.

Nhân dịp Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, Thủ tướng và Chủ tịch Quốc hội gửi lời tri ân, chúc mừng tới các thế hệ nhà giáo, đồng thời bày tỏ mong muốn đội ngũ thầy cô tiếp tục giữ trọn tâm sáng, lòng yêu nghề và tinh thần trách nhiệm, góp phần xây dựng nền giáo dục hiện đại, nhân văn, tạo nền tảng nhân lực cho sự phát triển lâu dài của đất nước.

Kiều Chinh

Nguồn Mekong Asean: https://mekongasean.vn/thu-tuong-giao-duc-phai-di-truoc-mot-buoc-de-chuan-bi-nhan-luc-cho-dat-nuoc-62035.html