Tiết canh - món khoái khẩu tiềm ẩn rủi ro

Tiết canh là món ăn tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sức khỏe.

Tại Bệnh viện Đa khoa Medlatec, các bác sĩ vừa điều trị thành công cho bệnh nhân nam 60 tuổi, trú tại Hà Nội, mắc nhiễm khuẩn huyết kèm viêm não – màng não do vi khuẩn liên cầu lợn. Trước khi nhập viện, người bệnh xuất hiện các triệu chứng không điển hình như sốt, mệt mỏi, đau đầu, chóng mặt kéo dài nhiều ngày. Do chủ quan nghĩ chỉ là cảm cúm thông thường, bệnh nhân không theo dõi sát tình trạng sức khỏe cho tới khi các triệu chứng không thuyên giảm, buộc phải đi khám.

Khai thác bệnh sử cho thấy, bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp đang điều trị ổn định. Đặc biệt, trong quá trình hỏi kỹ yếu tố dịch tễ, các bác sĩ phát hiện người bệnh có thói quen ăn tiết canh – chi tiết quan trọng giúp định hướng nguyên nhân gây bệnh. Kết quả xét nghiệm cấy máu xác định bệnh nhân nhiễm vi khuẩn Streptococcus suis, tác nhân gây bệnh liên cầu lợn nguy hiểm ở người. Dù chưa xuất hiện rối loạn thần kinh rõ ràng, bệnh nhân vẫn được chọc dò dịch não tủy để loại trừ biến chứng. Kết quả cho thấy viêm não – màng não, kèm tổn thương nhỏ ở thùy chẩm trên hình ảnh MRI.

Nhờ được chẩn đoán sớm bằng các phương tiện hiện đại và điều trị kịp thời bằng kháng sinh đường tĩnh mạch theo kháng sinh đồ, tình trạng bệnh nhân cải thiện nhanh. Sau 24 giờ, người bệnh cắt sốt, thể trạng dần hồi phục. Sau 15 ngày điều trị tích cực, các tổn thương đã hồi phục hoàn toàn, bệnh nhân xuất viện trong tình trạng ổn định, không để lại di chứng thần kinh. Đây được coi là trường hợp may mắn, bởi trên thực tế, không ít ca nhiễm liên cầu lợn nhập viện muộn đã phải đối mặt với hậu quả nặng nề.

Theo BSCKI Hồ Mạnh Linh - Trưởng khoa Nội (Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC), tiết canh là món ăn tiềm ẩn nguy cơ rất lớn đối với sức khỏe. Vi khuẩn liên cầu lợn tồn tại trong máu, đường hô hấp và đường tiêu hóa của lợn, kể cả những con trông hoàn toàn khỏe mạnh. Khi con người ăn tiết canh hoặc thịt lợn chưa được nấu chín kỹ, vi khuẩn có thể xâm nhập trực tiếp vào cơ thể qua đường tiêu hóa hoặc qua các vết trầy xước nhỏ ở niêm mạc miệng.

Nhiễm liên cầu lợn ở người có thể gây ra hàng loạt biến chứng nguy hiểm như nhiễm khuẩn huyết dẫn đến sốc nhiễm trùng, suy đa cơ quan; viêm não – màng não để lại di chứng thần kinh trung ương; tổn thương nhu mô não gây rối loạn ý thức, hôn mê. Trong nhiều trường hợp, bệnh tiến triển rất nhanh và có thể tử vong nếu không được điều trị kịp thời. Điều đáng lo ngại là giai đoạn khởi phát thường âm thầm, triệu chứng không đặc hiệu, khiến người bệnh dễ chủ quan, trì hoãn việc thăm khám.

Không chỉ vi khuẩn liên cầu lợn, tiết canh còn có thể là nguồn lây nhiễm nhiều loại giun sán và ký sinh trùng nguy hiểm như sán dây, giun xoắn, sán lá. Các tác nhân này có thể gây tổn thương gan, não, tim, cơ, để lại hậu quả lâu dài, thậm chí đe dọa tính mạng. Các chuyên gia khẳng định, việc dùng rượu, chanh, ớt hay các gia vị cay nóng hoàn toàn không có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn hay ký sinh trùng trong tiết canh – trái ngược với niềm tin phổ biến trong dân gian.

Trong bối cảnh Tết Nguyên đán cận kề, các bữa ăn sum họp, liên hoan diễn ra với tần suất dày đặc, nguy cơ nhiễm bệnh từ thực phẩm sống, tái càng gia tăng. Từ ca bệnh nói trên, các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Medlatec khuyến cáo người dân cần từ bỏ quan niệm lấy may đầu năm. Việc đánh đổi sức khỏe, thậm chí tính mạng, chỉ vì một thói quen ẩm thực không an toàn là điều hoàn toàn không đáng.

Để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình trong dịp Tết, người dân cần tuyệt đối không ăn tiết canh, không sử dụng thịt lợn sống hoặc tái; thực hiện nghiêm nguyên tắc ăn chín, uống sôi; lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng; sử dụng găng tay, đồ bảo hộ khi giết mổ, chế biến thịt lợn. Khi xuất hiện các dấu hiệu như sốt cao, đau đầu, mệt mỏi kéo dài, đặc biệt nếu có tiền sử ăn tiết canh hoặc tiếp xúc với lợn, cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Đức Trân