Tiêu chuẩn mới của Bộ GD&ĐT: Trợ giảng đại học bắt buộc phải có năng lực ứng dụng AI

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư số 90/2026/TT-BGDĐT quy định tiêu chuẩn, điều kiện, chế độ làm việc, bổ nhiệm và xếp lương đối với nhân sự hỗ trợ giáo dục đại học.

Thông tư quy định cụ thể tiêu chuẩn đào tạo, năng lực chuyên môn, nghiệp vụ và nhiệm vụ tương ứng với ba nhóm nhân sự gồm trợ giảng, nghiên cứu viên và nhân sự hỗ trợ giảng dạy.

Việc xác định cụ thể tiêu chuẩn và nhiệm vụ theo từng vị trí việc làm tạo cơ sở để các cơ sở giáo dục đại học tuyển dụng, bố trí và quản lý nhân sự phù hợp với yêu cầu chuyên môn. Qua đó, hạn chế tình trạng giao nhiệm vụ không tương xứng với năng lực, đồng thời nâng cao tính chuyên nghiệp trong hoạt động đào tạo và nghiên cứu.

Đáng chú ý, thông tư đưa yêu cầu ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo (AI) và sử dụng ngoại ngữ vào tiêu chuẩn năng lực của cả ba nhóm nhân sự.

Quy định này đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực số, khả năng sử dụng công nghệ và tiếp cận tri thức mới đối với đội ngũ hỗ trợ giáo dục đại học. Đây cũng là cơ sở để các trường xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nhân sự phù hợp với yêu cầu đổi mới hoạt động giảng dạy và nghiên cứu.

Về chế độ làm việc, thông tư quy định nhân sự hỗ trợ giáo dục đại học làm việc 40 giờ mỗi tuần. Ảnh: DNU

Thời gian làm việc được bố trí linh hoạt theo yêu cầu nhiệm vụ chuyên môn; chế độ nghỉ phép thực hiện theo quy định pháp luật và phù hợp với kế hoạch của cơ sở giáo dục đại học, bảo đảm không ảnh hưởng đến nhiệm vụ được phân công.

Căn cứ đặc thù ngành đào tạo, lĩnh vực nghiên cứu và điều kiện tổ chức thực hiện, người đứng đầu cơ sở giáo dục đại học có trách nhiệm quy định cụ thể việc phân bổ thời gian làm việc.

Tổng số giờ làm thêm không được vượt quá giới hạn theo pháp luật về lao động. Tiền lương làm thêm giờ được thanh toán theo quy định hiện hành.

Như vậy, quy định vừa xác lập khung thời gian làm việc chung, vừa trao quyền chủ động cho các cơ sở giáo dục đại học trong sắp xếp lịch làm việc theo đặc thù chuyên môn. Tuy nhiên, việc bố trí linh hoạt vẫn phải tuân thủ các giới hạn về thời giờ làm thêm và bảo đảm quyền lợi của người lao động.

Thông tư quy định cơ sở pháp lý cho việc quản lý nhân sự theo vị trí việc làm, đồng thời phân biệt cơ chế áp dụng đối với viên chức và người lao động.

Đối với các cơ sở giáo dục đại học tư thục, việc tuyển dụng, trả lương theo công việc, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác (nếu có) được thực hiện theo quy chế của cơ sở, bảo đảm công khai, minh bạch và tuân thủ quy định pháp luật.

Với những người đã được bổ nhiệm chức danh trợ giảng trước ngày 1/1/2026, thông tư quy định bảo lưu các chế độ phụ cấp đang áp dụng đến hết ngày 31/12/2026. Các cơ sở giáo dục đại học có trách nhiệm rà soát, xếp lại bậc lương và chế độ phụ cấp phù hợp với vị trí việc làm theo quy định.

Đối với nhân sự hỗ trợ giáo dục đại học đã được tuyển dụng hoặc ký hợp đồng trước ngày thông tư có hiệu lực nhưng chưa đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn, điều kiện mới, các trường vẫn được tiếp tục bố trí làm việc. Việc đào tạo, bồi dưỡng để đáp ứng yêu cầu của vị trí việc làm được thực hiện theo quy định pháp luật và quy chế tổ chức, hoạt động của cơ sở giáo dục đại học.