Ứng dụng năng lượng nguyên tử để phát triển nền y học hiện đại

Tại Đồng Nai, việc ứng dụng các kỹ thuật y học hạt nhân trong chẩn đoán và điều trị bệnh góp phần nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, giúp phát hiện sớm nhiều bệnh lý, đặc biệt là ung thư, hỗ trợ điều trị chính xác và theo dõi hiệu quả đáp ứng của người bệnh. Đây là động lực quan trọng để phát triển nền y học hiện đại, đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Bệnh viện Đại học Y dược Shing Mark (thành phố Đồng Nai) đầu tư hệ thống máy xạ trị ứng dụng năng lượng nguyên tử trong điều bị bệnh ung thư góp phần giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên.

“Con mắt” giúp phát hiện bệnh sớm

Mỗi ngày, Bệnh viện đa khoa Đồng Nai có gần 500 lượt bệnh nhân được chỉ định thực hiện các kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh bằng tia X và tia gamma. Đây là những ứng dụng tiêu biểu của năng lượng nguyên tử trong y học hiện đại. Hệ thống X-quang kỹ thuật số và CT Scanner đa lát cắt giúp bác sĩ quan sát rõ cấu trúc và những tổn thương nằm sâu bên trong cơ thể mà mắt thường không thể nhìn thấy. Nhờ đó, nhiều bệnh lý nguy hiểm như đột quỵ, ung thư, chấn thương sọ não, bệnh tim mạch hay các tổn thương xương khớp được phát hiện nhanh chóng chỉ trong thời gian rất ngắn.

Năng lượng nguyên tử còn mở ra nhiều cơ hội trong điều trị các bệnh lý nguy hiểm, đặc biệt là ung thư. Các tia bức xạ năng lượng cao có thể tiêu diệt hoặc làm chậm sự phát triển của tế bào ung thư, đồng thời hạn chế tối đa tổn thương các mô lành xung quanh.

Thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa II Kim Ngọc Si Ha, Trưởng khoa Ung bướu – Y học hạt nhân, Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai cho biết, y học hạt nhân hiện được ứng dụng trên hai lĩnh vực chính là chẩn đoán và điều trị. Trong chẩn đoán, các kỹ thuật y học hạt nhân giúp phát hiện sớm và đánh giá chính xác nhiều bệnh lý như ung thư di căn xương, ung thư tuyến giáp, cường giáp; triển khai nhiều kỹ thuật chuyên sâu như xạ hình chức năng thận, xạ hình tưới máu cơ tim... Đây là những kỹ thuật có vai trò riêng biệt, bổ trợ hiệu quả cho các phương pháp chẩn đoán hình ảnh như CT hay MRI. Bệnh viện đang triển khai đề án ghép thận, trong đó kỹ thuật xạ hình chức năng thận được sử dụng để đánh giá chức năng của từng quả thận, phục vụ công tác ghép tạng. Trong điều trị, y học hạt nhân sử dụng các dược chất phóng xạ đưa vào cơ thể nhằm tiêu diệt chọn lọc tế bào ung thư, hạn chế ảnh hưởng đến các mô lành.

Bác sĩ chuyên khoa I Lương Đình Thứ, Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh, Bệnh viện Đại học Y dược Shing Mark cho biết, đơn vị được trang bị nhiều thiết bị hiện đại như máy X-quang cố định, X-quang di động, máy chụp CT Scanner 128 lát cắt, máy chụp nhũ ảnh, máy đo mật độ xương và hệ thống xạ trị ung thư góp phần nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh. Trong đó, máy CT Scanner 128 lát cắt có khả năng chẩn đoán hầu hết bệnh lý, đặc biệt phát huy hiệu quả trong cấp cứu như hỗ trợ chẩn đoán nhanh những trường hợp chấn thương sọ não, tai nạn giao thông, khảo sát các cơ quan vùng ngực, bụng để phát hiện bệnh lý nội khoa cấp tính, tổn thương và khối u, giúp bác sĩ đưa ra hướng điều trị kịp thời, chính xác.

Theo các chuyên gia, để phát huy hiệu quả ứng dụng năng lượng nguyên tử trong y tế, công tác bảo đảm an toàn bức xạ phải được đặt lên hàng đầu. Việc kiểm soát từ thiết kế, vận hành thiết bị, theo dõi liều chiếu đến quy trình chỉ định kỹ thuật theo tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế góp phần bảo đảm an toàn cho người bệnh, nhân viên y tế, nâng cao hiệu quả chẩn đoán, điều trị.

Bác sĩ chuyên khoa II Trương Quốc Chương, Giám đốc chuyên môn Bệnh viện Đại học Y dược Shing Mark thông tin, cùng với hệ thống xạ trị đang điều trị cho nhiều bệnh nhân mỗi ngày, bệnh viện đã đầu tư thêm hệ thống chụp mạch số hóa xóa nền (DSA) và cử đội ngũ y, bác sĩ tham gia đào tạo chuyên sâu để làm chủ kỹ thuật. Bệnh viện đẩy mạnh triển khai các kỹ thuật can thiệp DSA và xạ trị, góp phần nâng cao chất lượng điều trị, giảm áp lực cho bệnh viện tuyến trên, giúp người dân được tiếp cận các dịch vụ kỹ thuật cao ngay tại địa phương.

Bước chuyển mạnh mẽ của nền y học hiện đại

Từ kết quả chụp CT, công nghệ giúp bác sĩ nhìn rõ và tìm ra nguyên nhân và có hướng điều trị sớm cho bệnh nhân.

Ứng dụng năng lượng nguyên tử trong y tế đang góp phần tạo nên những bước chuyển mạnh mẽ của nền y học hiện đại, từ chẩn đoán chính xác đến điều trị hiệu quả nhiều bệnh lý phức tạp. Với sự đầu tư về công nghệ, đội ngũ chuyên môn và hệ thống quản lý an toàn bức xạ, các cơ sở y tế đang từng bước đưa thành tựu của khoa học hạt nhân vào phục vụ người bệnh.

Bác sĩ Chuyên khoa II Lê Thị Phương Trâm, Phó Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai cho rằng, ứng dụng năng lượng nguyên tử trong y tế đang mang lại hiệu quả thiết thực, nhất là trong chẩn đoán và điều trị bệnh ung thư. Việc đầu tư, đưa vào sử dụng các thiết bị như CT, MRI giúp nâng cao khả năng phát hiện, đánh giá chính xác vị trí, mức độ tổn thương, qua đó hỗ trợ bác sĩ lựa chọn phương án điều trị phù hợp và theo dõi đáp ứng của người bệnh. Bệnh viện hiện có 2 máy CT và 2 máy MRI cùng hệ thống giải phẫu bệnh, chẩn đoán tế bào, hóa mô miễn dịch và siêu âm, tạo nền tảng quan trọng cho chẩn đoán và điều trị ung thư. Tuy nhiên, để nâng cao hơn nữa hiệu quả ứng dụng năng lượng nguyên tử, bệnh viện cần được đầu tư các thiết bị chuyên sâu như hệ thống xạ trị, máy SPECT. Đây là những trang thiết bị có ý nghĩa trong điều trị, theo dõi và quản lý bệnh ung thư, giúp người bệnh được tiếp cận kỹ thuật hiện đại ngay tại địa phương, hạn chế phải chuyển tuyến.

Phó Giám đốc Sở Y tế Thành phố Đồng Nai Nguyễn Văn Bình nêu rõ, trong lĩnh vực Y tế, năng lượng nguyên tử là vũ khí để chẩn đoán sớm và điều trị các bệnh lý ác tính. Đồng Nai là một trong những địa phương sớm ứng dụng các kỹ thuật sử dụng năng lượng nguyên tử trong khám, chữa bệnh; từ chụp X-quang, CT đến cộng hưởng từ (MRI) và máy gia tốc xạ trị trong điều trị ung thư. Kĩ thuật chụp cắt lớp vi tính đã được ngành Y tế Đồng Nai triển khai từ những năm 2000, chụp cộng hưởng từ được ứng dụng từ khoảng năm 2009-2010, sau đó Bệnh viện đưa máy xạ trị vào điều trị ung thư. Việc từng bước làm chủ và ứng dụng các công nghệ này đã tạo chuyển biến rõ rệt trong năng lực chuyên môn, giúp nâng cao độ chính xác trong chẩn đoán các bệnh lý sọ não, ung thư, đột quỵ; hỗ trợ cấp cứu, điều trị và cứu sống nhiều người bệnh.

Việc tiếp tục ứng dụng năng lượng nguyên tử là yêu cầu cấp thiết để nâng cao hiệu quả khám, chẩn đoán và điều trị. Ngành Y tế Đồng Nai sẽ duy trì, phát huy các kết quả đạt được, đồng thời đầu tư các trung tâm chuyên sâu về ung bướu, tim mạch, tai mũi họng và các lĩnh vực khác, từng bước hiện đại hóa trang thiết bị. Ngành sẽ nghiên cứu kết hợp các kỹ thuật sử dụng năng lượng nguyên tử với trí tuệ nhân tạo, tăng cường đầu tư, đào tạo và thu hút nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển y tế kỹ thuật cao trong giai đoạn mới.