Vì sao nhiều người tăng cân dù tập luyện đều?

Có nhiều nguyên nhân khiến người tập vẫn tăng cân dù tập luyện nhiều trong mùa hè:

1. Đánh giá quá cao lượng calo tiêu hao khi tập luyện

Tập luyện là một phần quan trọng trong kiểm soát cân nặng, nhưng không phải yếu tố duy nhất quyết định việc giảm mỡ. Trên thực tế, nhiều người thường đánh giá quá cao lượng năng lượng tiêu hao sau mỗi buổi tập.

Một giờ đi bộ nhanh hoặc chạy bộ cường độ vừa phải thường chỉ giúp cơ thể đốt cháy khoảng 300-600kcal tùy thể trạng và cường độ vận động. Trong khi đó, một ly trà sữa cỡ lớn, một phần kem lạnh hoặc một bữa ăn nhiều dầu mỡ có thể cung cấp lượng năng lượng tương đương hoặc cao hơn.

Nếu lượng calo nạp vào lớn hơn lượng calo tiêu hao, cân nặng vẫn có thể tăng dù vẫn duy trì tập luyện thường xuyên.

Ăn bù sau tập cũng khiến tăng cân dù đã tập luyện nhiều.

2. Ăn bù sau tập

Sau khi vận động, cơ thể thường xuất hiện cảm giác đói rõ rệt hơn. Không ít người cho phép bản thân ăn nhiều hơn hoặc lựa chọn các món ăn giàu năng lượng vì cho rằng mình đã "đốt đủ calo". Ngoài ra, mùa hè là thời điểm diễn ra nhiều hoạt động du lịch, liên hoan và gặp gỡ bạn bè. Đồ uống có đường, kem lạnh, thức ăn nhanh, các món nướng hoặc bia rượu có thể làm tổng lượng năng lượng nạp vào tăng đáng kể.

Nhiều trường hợp chỉ dư thừa vài trăm kcal mỗi ngày nhưng kéo dài trong nhiều tuần đã đủ khiến cân nặng tăng lên, dù người đó vẫn tập luyện đều đặn.

3. Giảm vận động sau khi tập

Một yếu tố ít được chú ý là hiện tượng "bù trừ hoạt động thể lực". Sau những buổi tập kéo dài hoặc tập luyện dưới thời tiết nắng nóng, nhiều người cảm thấy mệt mỏi và vô thức giảm vận động trong phần thời gian còn lại của ngày như: Đi bộ ít hơn, ngồi nhiều hơn hoặc hạn chế các hoạt động sinh hoạt thường ngày. Điều này khiến năng lượng tiêu hao ngoài thời gian tập giảm xuống.

Vì vậy, dù đã đốt cháy khá nhiều calo trong lúc tập, tổng mức tiêu hao năng lượng của cả ngày có thể không tăng nhiều như kỳ vọng.

4. Mất nước ngay sau tập tưởng giảm cân

Nhiều người thấy cân nặng giảm nhanh sau một buổi tập đổ nhiều mồ hôi và cho rằng mình đang giảm mỡ hiệu quả. Thực tế, phần lớn số cân nặng mất đi ngay sau tập là nước. Khi vận động trong môi trường nóng hoặc tập luyện cường độ cao, cơ thể tăng tiết mồ hôi để điều hòa thân nhiệt. Việc mất nước có thể khiến cân nặng giảm tạm thời từ vài trăm gram đến vài kilogram.

Tuy nhiên, sau khi bổ sung đủ nước, cân nặng thường trở lại mức ban đầu. Quá trình giảm mỡ chỉ xảy ra khi cơ thể duy trì trạng thái thâm hụt năng lượng trong thời gian dài, chứ không phụ thuộc vào lượng mồ hôi tiết ra.

Phần lớn số cân nặng mất đi ngay sau tập là nước...

5. Thiếu ngủ có thể làm tăng cảm giác đói

Nhiệt độ cao vào mùa hè có thể ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ. Thiếu ngủ kéo dài làm thay đổi hoạt động của các hormone điều hòa cảm giác đói và no, khiến người tập dễ ăn nhiều hơn, đặc biệt là các thực phẩm giàu đường và chất béo.

Bên cạnh đó, cơ thể đôi khi nhầm lẫn giữa cảm giác khát và cảm giác đói. Khi không uống đủ nước, một số người có xu hướng tìm đến thức ăn trong khi nhu cầu thực sự chỉ là bổ sung chất lỏng. Những yếu tố này có thể làm tăng lượng năng lượng nạp vào mà người tập không nhận ra.

6. Tăng cân có thể do tăng cơ

Không phải mọi trường hợp tăng cân đều là tăng mỡ. Đối với những người mới tập gym hoặc tập luyện sức mạnh, cân nặng tăng nhẹ đôi khi phản ánh sự phát triển của khối cơ. Khi cơ bắp tăng lên, cân nặng có thể nhích lên dù tỷ lệ mỡ cơ thể đang giảm. Trong trường hợp này, vóc dáng thường săn chắc hơn, vòng eo nhỏ hơn và thể lực được cải thiện.

Vì vậy, đánh giá hiệu quả tập luyện không nên chỉ dựa vào con số trên cân. Các chỉ số như vòng eo, tỷ lệ mỡ cơ thể, kích thước quần áo hoặc khả năng vận động thường phản ánh chính xác hơn sự thay đổi của cơ thể.