Xã Diên Lạc cơ bản đạt tiêu chuẩn lên phường

Với tốc độ đô thị hóa nhanh, hạ tầng ngày càng đồng bộ, cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực và nhiều tiêu chí vượt chuẩn theo quy định, xã Diên Lạc được đánh giá cơ bản đạt tiêu chuẩn thành lập phường. Khi được thành lập phường, Diên Lạc sẽ có nhiều điều kiện thuận lợi hơn để phát triển theo hướng đô thị.

Đạt các tiêu chuẩn, tiêu chí

Xã Diên Lạc được thành lập trên cơ sở sắp xếp toàn bộ các xã Diên Lạc, Diên Hòa và Diên Thạnh (thuộc huyện Diên Khánh trước đây) với diện tích tự nhiên 14,85km². Những năm qua, địa phương có tốc độ đô thị hóa nhanh, cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực theo hướng thương mại - dịch vụ, công nghiệp - xây dựng và nông nghiệp; trong đó thương mại - dịch vụ giữ vai trò chủ đạo. Tỷ lệ lao động phi nông nghiệp cao, dân cư tập trung, hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội ngày càng được đầu tư đồng bộ cho thấy địa bàn đang chuyển mạnh từ nông thôn sang đô thị. Các ngành nghề tại Diên Lạc có sự phân hóa rõ nét, nổi bật là nhóm công nghiệp và xây dựng. Nhờ nằm gần các cụm công nghiệp Diên Phú, Diên Thọ, Khu công nghiệp Suối Dầu, nhiều lao động trẻ chuyển sang làm việc trong lĩnh vực may mặc, chế biến thực phẩm, sản xuất vật liệu xây dựng với thu nhập ổn định. Song song đó, hoạt động thương mại, dịch vụ phát triển mạnh dọc các tuyến giao thông chính với nhiều loại hình kinh doanh hộ gia đình, dịch vụ ăn uống, vận tải logistics đáp ứng nhu cầu của khu vực đô thị đang hình thành.

Một góc xã Diên Lạc.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, người dân từng bước chuyển sang mô hình sản xuất lúa giống chất lượng cao và nông nghiệp đô thị thay cho phương thức canh tác truyền thống manh mún. Tuy nhiên, địa phương vẫn còn một số khó khăn như: Tỷ lệ lao động qua đào tạo chuyên môn chưa cao, áp lực chuyển đổi nghề nghiệp đối với lao động lớn tuổi khi diện tích đất nông nghiệp thu hẹp để phục vụ phát triển đô thị.

Theo Điều 5, Nghị quyết số 112, ngày 24-12-2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính, xã Diên Lạc cơ bản đạt các tiêu chuẩn thành lập phường. Cụ thể, tính đến ngày 19-5, quy mô dân số của xã đạt 24.028 người (tiêu chuẩn 21.000 người), diện tích tự nhiên 14,85km² (tiêu chuẩn 5,5km²). Địa phương nằm hoàn toàn trong khu vực trung tâm hành chính, văn hóa theo quy hoạch chung đô thị Diên Khánh đến năm 2040. Tỷ lệ dân số đô thị trên quy mô dân số của xã đạt 100% (tiêu chuẩn từ 50% trở lên); tỷ lệ tổng thu ngân sách địa phương với tổng chi ngân sách địa phương trên địa bàn xã là 116% (tiêu chuẩn từ 100% trở lên). Bên cạnh đó, tỷ trọng công nghiệp - xây dựng và dịch vụ trong GRDP của xã đạt 92,03% (tiêu chuẩn từ 70% trở lên); tỷ lệ lao động phi nông nghiệp đạt 75,6% (tiêu chuẩn từ 70% trở lên); thu nhập bình quân đầu người/năm cao hơn thu nhập bình quân đầu người/năm của tỉnh trong 3 năm gần nhất; tỷ lệ hộ nghèo đa chiều còn 0,16%, thấp hơn tỷ lệ hộ nghèo của tỉnh. Như vậy, so với tiêu chuẩn của phường, xã Diên Lạc đạt 5/5 tiêu chuẩn, tương ứng với 9/9 tiêu chí thành phần theo quy định.

Nhiều giải pháp sau khi thành lập phường

Việc thành lập phường Diên Lạc nhằm cụ thể hóa chủ trương sắp xếp, kiện toàn đơn vị hành chính, xây dựng mô hình chính quyền địa phương phù hợp với quá trình đô thị hóa; đồng thời đáp ứng yêu cầu mở rộng phạm vi quản lý đô thị và nâng cao chất lượng quản trị địa phương theo hướng văn minh, hiện đại. Ông Nguyễn Xuân Thọ - Chủ tịch UBND xã Diên Lạc cho biết, việc thành lập phường Diên Lạc sẽ tác động tích cực đến mọi mặt. Về kinh tế, địa phương sẽ chuyển dịch cơ cấu từ nông nghiệp sang thương mại - dịch vụ và công nghiệp; thu hút các dự án đầu tư lớn, hình thành các khu đô thị mới, trung tâm thương mại và dịch vụ cao cấp, tạo nguồn thu ngân sách bền vững. Hệ thống hạ tầng kinh tế - xã hội được đầu tư đồng bộ với tiêu chuẩn cao hơn về giáo dục (trường chuẩn quốc gia), y tế (nâng cấp trạm y tế phường) và các thiết chế văn hóa (nhà văn hóa, khu vui chơi). Diện mạo khu vực thay đổi hiện đại với các tuyến phố văn minh, hệ thống chiếu sáng, cây xanh và vỉa hè được quy hoạch bài bản; hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội phát triển theo tiêu chí, tiêu chuẩn đô thị. Đặc biệt, đời sống của người dân được nâng cao khi có điều kiện tiếp cận các dịch vụ đô thị tiện nghi, chất lượng và cơ hội việc làm đa dạng hơn.

Xã Diên Lạc hôm nay.

Để hiện thực hóa mục tiêu phát triển lên phường trong tương lai, xã Diên Lạc đang từng bước xây dựng các giải pháp phát triển kinh tế - xã hội theo hướng đồng bộ, bền vững và phù hợp với điều kiện thực tế địa phương. Với lợi thế là khu vực kết nối giao thương giữa các xã lân cận, địa phương chú trọng đầu tư, nâng cấp hệ thống hạ tầng giao thông gắn với các tuyến trọng điểm như: Quốc lộ 1, Quốc lộ 27C, Tỉnh lộ 2 và định hướng quy hoạch ga đường sắt tốc độ cao. Đây được xem là nền tảng quan trọng để mở rộng không gian phát triển, thu hút đầu tư và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

Song song đó, Diên Lạc tập trung khuyến khích phát triển kinh tế tư nhân, hợp tác xã và các mô hình sản xuất hiệu quả nhằm tạo việc làm, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống Nhân dân. Các hợp tác xã nông nghiệp trên địa bàn tiếp tục phát huy vai trò liên kết sản xuất, hỗ trợ kỹ thuật, cung ứng vật tư và phát triển các sản phẩm OCOP theo hướng an toàn, đáp ứng nhu cầu thị trường. Địa phương đẩy mạnh chuyển đổi số, cải cách hành chính và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, điều hành để xây dựng nền hành chính hiện đại, minh bạch và phục vụ người dân ngày càng tốt hơn. Công tác đào tạo, nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ, công chức được chú trọng để đáp ứng yêu cầu đổi mới trong giai đoạn tới.

Bên cạnh phát triển kinh tế, địa phương sẽ quan tâm đầu tư các công trình thiết yếu, phối hợp triển khai hiệu quả các dự án lớn của tỉnh; đồng thời tăng cường quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường và chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu. Việc quy hoạch đô thị, nâng cấp hạ tầng kỹ thuật, quản lý trật tự xây dựng và huy động hiệu quả các nguồn lực đầu tư cũng được xác định là những nhiệm vụ quan trọng, góp phần xây dựng Diên Lạc ngày càng phát triển, văn minh và bền vững.