Xây dựng cơ chế, chính sách, tạo đà cho du lịch bứt phá

Tạo cú hích thu hút đầu tư, hình thành sản phẩm và điểm đến có sức cạnh tranh quốc tế

Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam được xây dựng nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 26-NQ/TW về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh chủ trì phiên họp

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng cho biết, dự thảo Nghị quyết hướng tới mục tiêu: tạo cú hích thu hút đầu tư, hình thành sản phẩm và điểm đến có sức cạnh tranh quốc tế; giảm chi phí, mở rộng không gian kinh doanh để doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cộng đồng thực sự tham gia, hưởng lợi từ du lịch; nâng sức cạnh tranh của điểm đến, tăng thời gian lưu trú, chi tiêu của khách và đóng góp của du lịch vào tăng trưởng.

Dự thảo Nghị quyết cũng nhằm góp phần thực hiện các mục tiêu cụ thể: đến năm 2030, phát triển mạnh 3 cực tăng trưởng Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng; 10 trung tâm du lịch trọng điểm; 20 khu du lịch quốc gia; 15 tập đoàn, tổng công ty có thương hiệu mạnh, sức cạnh tranh quốc tế; bảo đảm khoảng 1,5 triệu buồng lưu trú, 2,3 triệu việc làm trực tiếp và 3,5 triệu việc làm gián tiếp.

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng báo cáo tóm tắt nội dung dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam

Theo đó, dự thảo Nghị quyết gồm 12 điều, bám sát Nghị quyết số 26-NQ/TW. Dự thảo chọn một số chính sách mang tính then chốt để tháo gỡ điểm nghẽn, tạo đột phá về nguồn lực; phân biệt đối tượng và mức ưu đãi; gắn ưu đãi với chất lượng, tiến độ, kết quả và tác động lan tỏa; bảo đảm vai trò dẫn dắt của Nhà nước, huy động nguồn lực xã hội và quyền tham gia, hưởng lợi của cộng đồng, phát huy hiệu quả nguồn nhân lực cho du lịch; tăng cường kiểm soát rủi ro, phòng ngừa trục lợi.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Tạ Văn Hạ trình bày dự thảo Báo cáo thẩm tra sơ bộ

Khơi thông các nguồn lực xã hội

Về cơ bản, dự thảo Nghị quyết đã bám sát tinh thần chỉ đạo và thể chế hóa chủ trương, định hướng lớn của Nghị quyết số 26-NQ/TW, xác định một số cơ chế, chính sách đặc thù, đột phá để phát triển du lịch và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thời điểm hiện tại.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Trần Thị Thanh Lam phát biểu

Tuy nhiên, theo Thường trực Ủy ban, một số nội dung cần yêu cầu hoàn thiện thể chế, chính sách, tạo đột phá chiến lược và khơi thông các nguồn lực xã hội phát triển du lịch chưa được đề cập đến trong dự thảo Nghị quyết.

Thường trực Ủy ban cũng đề nghị rà soát thêm về quy định chính sách hỗ trợ doanh nghiệp mở đường bay mới do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định. Điều này cần được đối chiếu với các hiệp định hàng không song phương, đa phương và nguyên tắc không phân biệt đối xử.

Bên cạnh đó, đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo lưu ý quy định thiết lập hàng rào kiểm soát để tránh việc mượn danh “dự án du lịch động lực” nhằm thâu tóm đất đai, trục lợi thuế; bảo đảm cạnh tranh bình đẳng của các doanh nghiệp trong nước đối với tiếp cận cơ hội kinh doanh và các nguồn hỗ trợ, ưu đãi đầu tư của Nhà nước.

ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội Đặng Bích Ngọc phát biểu

Tán thành quy định của dự thảo Nghị quyết về các chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư theo từng nhóm dự án du lịch, song Thường trực Ủy ban đề nghị rà soát phạm vi đối tượng được hưởng chính sách thuê nhà, đất là tài sản công theo Điều 8, Nghị quyết số 198/2025/QH15 (điểm b khoản 1 Điều 5).

Đối với ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp, cần quy định rõ phương pháp xác định thu nhập từ các hạng mục du lịch, nguyên tắc hạch toán và mối quan hệ giữa thời gian áp dụng thuế suất ưu đãi với thời gian miễn, giảm thuế.

ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính Bùi Văn Dũng phát biểu

Hỗ trợ phát triển nhân lực du lịch

Về chính sách hỗ trợ phát triển nhân lực du lịch, Thường trực Ủy ban cơ bản thống nhất với sự cần thiết ban hành chính sách hỗ trợ phát triển nhân lực du lịch, trong đó chú trọng thu hút nhân lực chất lượng cao, nâng cao kỹ năng nghề, tăng cường năng lực cơ sở đào tạo và cải thiện điều kiện nhà ở cho người lao động tại các địa bàn du lịch ưu tiên.

Tuy nhiên, đề nghị cân nhắc bỏ quy định tỉ lệ ngân sách nhà nước hỗ trợ tối đa 30% kinh phí đào tạo, bồi dưỡng nhân lực chất lượng cao vì Nghị quyết chỉ nên tạo hành lang pháp lý; ngân sách hỗ trợ ngoài ngân sách trung ương còn có ngân sách địa phương và trên thực tế đã có một số địa phương hỗ trợ vượt tỉ lệ này.

ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội Dương Minh Ánh phát biểu

Cơ bản thống nhất với việc quy định thời hạn có hiệu lực của Nghị quyết và các nguyên tắc chuyển tiếp nhằm bảo đảm tính ổn định, liên tục của chính sách, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các đối tượng thụ hưởng, song Thường trực Ủy ban cho rằng cần tiếp tục rà soát, quy định rõ các cơ chế, chính sách ưu đãi quy định tại Nghị quyết này chỉ áp dụng đối với các dự án mới.

Riêng đối với dự án được chấp thuận, cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư hoặc được triển khai hợp pháp trước ngày Nghị quyết này có hiệu lực, đề nghị bổ sung quy định thời hạn cụ thể.

Quang cảnh phiên họp

Theo Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh, dự thảo Nghị quyết được xây dựng trong thời gian gấp rút nhưng cơ bản đủ điều kiện trình Quốc hội cho ý kiến.

Chủ nhiệm Nguyễn Đắc Vinh đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu tiếp thu đầy đủ các nội dung thẩm tra cũng như ý kiến tại phiên họp để trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến tại Phiên họp tháng 11/2026. Trên cơ sở đó, hoàn thiện hồ sơ dự án Nghị quyết bảo đảm chặt chẽ, khả thi, chất lượng để trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Hai.