Yếu tố nội tại trở thành 'điểm tựa' trước rủi ro bên ngoài

Sau nhiều biến động từ thuế quan, giá năng lượng đến căng thẳng địa chính trị, thị trường chứng khoán Việt Nam đang cho thấy khả năng thích nghi tốt hơn với các 'cú sốc' bên ngoài. Theo các chuyên gia, phản ứng của nhà đầu tư đã có sự thay đổi rõ rệt so với các chu kỳ biến động trước, trong khi các yếu tố nền tảng của kinh tế trong nước tiếp tục đóng vai trò điểm tựa quan trọng cho triển vọng trung và dài hạn của thị trường.

Nhà đầu tư phản ứng bình tĩnh hơn

Trong hai tháng đầu năm, chỉ số VN-Index ghi nhận mức tăng khoảng 5,4%, phản ánh phần nào tâm lý tích cực của nhà đầu tư trước kết quả kinh doanh quý IV/2025 của các doanh nghiệp niêm yết. Theo nhiều tổ chức phân tích, lợi nhuận của các doanh nghiệp trong giai đoạn này tăng trưởng khoảng 45% so với cùng kỳ, tạo nền tảng hỗ trợ cho xu hướng tăng của thị trường.

Bên cạnh yếu tố kết quả kinh doanh, thị trường cũng được củng cố bởi kỳ vọng vào các chính sách thúc đẩy phát triển khu vực kinh tế nhà nước cũng như quá trình tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước trong giai đoạn tới.

Tuy nhiên, bước sang tháng 3, căng thẳng leo thang tại Trung Đông đã nhanh chóng tác động tới tâm lý thị trường tài chính toàn cầu. VN-Index cũng chịu áp lực điều chỉnh đáng kể khi dòng tiền trở nên thận trọng hơn trước những rủi ro địa chính trị.

Thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn có nhiều yếu tố hỗ trợ trong trung hạn. Ảnh: An Thư

Thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn có nhiều yếu tố hỗ trợ trong trung hạn. Ảnh: An Thư

Ông Phạm Lưu Hưng - Kinh tế trưởng của Công ty Chứng khoán SSI cho rằng, những biến động về thuế quan trong năm 2025 cùng các căng thẳng địa chính trị gần đây phản ánh xu hướng bất ổn ngày càng rõ rệt của môi trường kinh tế toàn cầu. Tuy nhiên, theo ông Hưng, phản ứng của thị trường chứng khoán Việt Nam đang dần thay đổi theo hướng tích cực hơn.

“Thay vì các đợt bán tháo mạnh như từng xảy ra trong nhiều chu kỳ biến động trước đây, nhà đầu tư trong nước hiện có xu hướng phản ứng bình tĩnh và có chọn lọc hơn trước các thông tin liên quan đến địa chính trị, năng lượng hay thương mại” - ông Hưng nhận định.

Theo vị chuyên gia này, sau nhiều chu kỳ biến động lớn, nhà đầu tư cá nhân tại Việt Nam đã tích lũy thêm kinh nghiệm và không còn dễ dàng bán tháo theo tâm lý đám đông như trước. Điều này có ý nghĩa quan trọng bởi nhà đầu tư cá nhân hiện vẫn chiếm tỷ trọng giao dịch rất lớn trên thị trường chứng khoán Việt Nam, khoảng 80% tổng giá trị giao dịch.

Các chuyên gia đánh giá phần lớn các biến động hiện nay vẫn được nhìn nhận là rủi ro ngắn hạn và chưa làm thay đổi những câu chuyện tăng trưởng dài hạn của thị trường chứng khoán Việt Nam.

Nâng hạng thị trường và nền tảng vĩ mô tiếp tục hỗ trợ

Bên cạnh các yếu tố biến động từ bên ngoài, nền tảng kinh tế vĩ mô trong nước tiếp tục được xem là điểm tựa quan trọng cho thị trường chứng khoán. Theo các chuyên gia, Việt Nam hiện vẫn còn dư địa chính sách tài khóa tương đối lớn để ứng phó với các cú sốc bên ngoài.

Trong báo cáo mới đây, Chứng khoán Mirae Asset cho rằng, một trong những động lực quan trọng của tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn tới là đầu tư công. Theo kế hoạch, tổng vốn đầu tư công giai đoạn 2026 - 2030 có thể đạt khoảng 8,5 triệu tỷ đồng, tăng tới 166% so với giai đoạn 2021 - 2025.

Định giá hấp dẫn trong dài hạn

Ở thời điểm hiện tại, các chuyên gia cho rằng, định giá của thị trường chứng khoán có thể coi là hấp dẫn trong dài hạn. Thị trường chứng khoán đã phản ứng mạnh với thông tin xung đột Trung Đông, với chỉ số VN-Index giảm hơn 8% kể từ đầu tháng 3, đưa chỉ số đo lường mối quan hệ giữa thị giá hiện tại của cổ phiếu và lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu (P/E) của thị trường giảm về mốc 15 lần, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình dài hạn (17 lần).

Việc đẩy mạnh đầu tư vào các dự án hạ tầng chiến lược quy mô lớn không chỉ giúp thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong ngắn hạn, mà còn tạo nền tảng phát triển bền vững trong dài hạn.

Song song với đó, Việt Nam đặt mục tiêu nâng thu nhập bình quân đầu người từ khoảng 5.026 USD năm 2025 lên 8.500 USD vào năm 2030 nhằm từng bước thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình. Triển vọng này được kỳ vọng sẽ tạo dư địa tăng trưởng lớn cho nhiều ngành kinh tế, đặc biệt là lĩnh vực tiêu dùng.

Một yếu tố khác được nhiều chuyên gia đánh giá có ý nghĩa dài hạn đối với thị trường chứng khoán là tiến trình nâng hạng thị trường. Theo kế hoạch, FTSE Russell sẽ công bố kết quả đánh giá giữa kỳ vào đầu tháng 4/2026. Nếu kết quả thuận lợi, Việt Nam có thể chính thức được đưa vào rổ chỉ số Secondary Emerging Markets từ tháng 9 tới. Theo ước tính của các tổ chức phân tích, việc tham gia bộ chỉ số này có thể giúp thị trường chứng khoán Việt Nam thu hút khoảng 1 tỷ USD từ các quỹ đầu tư thụ động.

Ở góc nhìn thận trọng hơn, ông Nguyễn Trọng Đình Tâm - Giám đốc Khối Tư vấn đầu tư khách hàng cá nhân của Công ty Chứng khoán Thiên Việt cho rằng, các nhịp phục hồi sau những đợt điều chỉnh mạnh vẫn có thể trở thành “bẫy tăng giá” nếu các yếu tố rủi ro bên ngoài tiếp tục gây áp lực lên tâm lý thị trường. Theo ông Tâm, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn có nhiều yếu tố hỗ trợ trong trung hạn, đặc biệt là mục tiêu duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế cao cũng như câu chuyện nâng hạng thị trường.

Trong bối cảnh những rủi ro bên ngoài vẫn hiện hữu và mức độ biến động của thị trường có thể gia tăng, các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư nên ưu tiên quản trị tiền mặt một cách linh hoạt, đồng thời tận dụng các nhịp điều chỉnh để tích lũy những cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt tại các vùng định giá hợp lý./.

Mai Tấn

Nguồn Thời báo Tài chính: https://thoibaotaichinhvietnam.vn/yeu-to-noi-tai-tro-thanh-diem-tua-truoc-rui-ro-ben-ngoai-193966.html