Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn: Cá thể hóa chương trình học sẽ hạn chế được dạy thêm, học thêm
Chiều 8-4, tại phiên thảo luận tổ về dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi), Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn (đại biểu Quốc hội Đoàn Hà Nội) đề xuất áp dụng công nghệ để cá thể hóa quá trình học tập, cho phép học sinh rút ngắn hoặc kéo dài thời gian hoàn thành cấp học theo năng lực, qua đó hạn chế được vấn đề dạy thêm, học thêm.
Nghiên cứu kỹ khi mở rộng liên kết ở bậc phổ thông
Quan tâm đến Điều 16 quy định về hoạt động giáo dục phổ thông, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết, hệ thống giáo dục hiện đang vận hành theo chương trình phổ thông chung. Riêng các trường chuyên sẽ triển khai thêm chương trình nâng cao dựa trên nền tảng kiến thức cơ bản. Dự thảo Luật đang quy định theo hướng nên ban hành chương trình nâng cao trong những trường công lập. Trong điều khoản ghi "điều chỉnh, bổ sung", tuy nhiên, đại biểu cho rằng không nên dùng "điều chỉnh" bởi như vậy có thể làm mất đi sự thống nhất của một chương trình phổ thông.
Đại biểu Hoàng Minh Sơn cho rằng, nếu chúng ta muốn có một chương trình nâng cao thì chỉ đưa vào cụm từ rất ngắn gọn là: "Ban hành các chương trình nâng cao cho các chương trình môn học, các bậc học phổ thông cho thành phố".

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn phát biểu thảo luận tại tổ. Ảnh: Vân Hà
Đối với các chương trình liên kết với nước ngoài, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết, theo quy định hiện hành, hình thức này mới chỉ được áp dụng tại các trường tư thục. Đối với hệ thống trường công lập, việc liên kết đào tạo hiện chỉ thực hiện ở bậc cao đẳng và đại học, chưa triển khai ở bậc giáo dục phổ thông.
Lý giải về việc thận trọng khi mở rộng liên kết ở bậc phổ thông, Bộ trưởng nhấn mạnh, giáo dục phổ thông là nền tảng cơ bản hình thành nhân cách con người. Rào cản lớn nhất hiện nay đối với các trường công lập không nằm ở chất lượng học sinh hay chương trình học tập, giá trị bằng cấp, mà chủ yếu là thiếu hụt điều kiện về cơ sở vật chất và các nguồn lực hỗ trợ đi kèm.
Thực tế cho thấy, học sinh Việt Nam sau khi tốt nghiệp vẫn rất rộng mở cơ hội du học và đạt kết quả tốt tại các đại học danh tiếng. Vì vậy, việc có nên cho phép trường phổ thông công lập liên kết đào tạo với nước ngoài hay không vẫn đang được Bộ nghiên cứu và cân nhắc.
Đề xuất ứng dụng công nghệ để cá thể hóa quá trình học tập
Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cũng đề xuất cần mạnh dạn đưa vào thực nghiệm các mô hình giáo dục mới ứng dụng công nghệ để cá thể hóa quá trình học tập, bởi Hà Nội là một thành phố năng động, ứng dụng công nghệ rất mạnh mẽ. Khi làm tốt điều đó sẽ hạn chế được việc dạy thêm, học thêm.
Đồng thời, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cũng cho rằng, việc cá thể hóa quá trình học tập rất linh hoạt. Thay vì thời gian hoàn thành cấp học (ví dụ bậc Tiểu học phải đúng 5 năm), học sinh có thể rút ngắn hoặc kéo dài thời gian tùy theo năng lực cá nhân.
Việc ứng dụng công nghệ không chỉ giúp học sinh tự học có hướng dẫn mà còn mở ra cơ hội kết hợp đa dạng các hình thức giáo dục như thực hiện một số nơi các trường kết hợp chương trình tự học tại nhà (homeschooling) với nước ngoài, với các giáo viên ở nước ngoài.
Bày tỏ mong muốn thực hiện mô hình này và áp dụng đầu tiên ở Hà Nội, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo tin tưởng, nếu đưa được những nội dung này vào thực hiện (theo Điều 20 liên quan đến phát triển giáo dục) thì đây sẽ là một bước tiến đột phá, tạo nên diện mạo mới cho nền giáo dục của Thủ đô.
Liên quan tới phát triển khoa học công nghệ, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn đề nghị thành phố đưa các khu đô thị đại học với không gian phát triển lớn vào phát triển thành vùng công nghệ cao chứ không nên thu hẹp trong phạm vi của Khu công nghệ cao. Khi khu đô thị đại học được ưu đãi sẽ phóng năng lực, tiềm năng rất lớn cho phát triển khoa học công nghệ; gắn kết giữa nhà trường với doanh nghiệp và có sự đầu tư của nhà nước.
Đối với nội dung tại Điều 25 về thu hút và phát triển nhân tài, đại biểu Hoàng Minh Sơn cho biết, các trường đại học, cao đẳng đang rất mong chờ thành phố có chính sách thu hút giáo sư giỏi. Vì vậy, đại biểu đề xuất thành phố cần có thêm gói hỗ trợ khởi nghiệp, gói hỗ trợ ban đầu để tạo môi trường làm việc tốt thì sẽ thu hút được nhiều giáo sư ở nước ngoài về Việt Nam nhằm tạo điều kiện phát triển khoa học công nghệ và đào tạo nhân lực trình độ cao.










