Cảnh báo ngộ độc với đồ chơi thổi bong bóng xà phòng

Mắt sưng húp vì bong bóng xà phòng

Bệnh viện Đa khoa Thiện Hạnh Đắk Lắk vừa tiếp nhận và điều trị cho một bé gái 5 tuổi bị viêm kết mạc dị ứng cấp tính sau khi chơi trò thổi bong bóng xà phòng. Bệnh nhi là bé N.L.P.V. (5 tuổi, trú phường Buôn Ma Thuột), nhập viện cấp cứu vào khoảng 22h ngày 9/5 trong tình trạng sưng đau cả hai mắt. Theo người nhà, chiều cùng ngày, bé chơi trò thổi bong bóng xà phòng và không may để dung dịch tiếp xúc trực tiếp với mắt.

Chỉ khoảng 10 phút sau, trẻ bắt đầu xuất hiện các triệu chứng ngứa rát mắt, chảy nước mắt liên tục, hai mí mắt sưng đỏ dần. Dù gia đình đã nhanh chóng rửa mắt cho bé dưới vòi nước nhưng tình trạng vẫn ngày càng nặng hơn nên phải đưa trẻ đến bệnh viện cấp cứu.

Bệnh nhi N.L.P.V. (5 tuổi, trú phường Buôn Ma Thuột) nhập viện do bong bóng xà phòng đồ chơi dính vào mắt.

Qua thăm khám, các bác sĩ xác định bệnh nhi bị viêm kết mạc dị ứng cấp tính mức độ 1. Khi nhập viện bé vẫn tỉnh táo nhưng cả hai mắt đều sưng đỏ, đau rát và viêm kết mạc. Rất may bệnh nhi chưa bị tổn thương giác mạc. Sau 2 ngày điều trị, sức khỏe của bé đã ổn định nên chiều 11/5 được xuất viện, kê thuốc và hẹn tái khám. May mắn là dung dịch bong bóng xà phòng mới chỉ tác động bên ngoài mắt, chưa xâm nhập sâu gây tổn thương.

Chuyên gia hóa học Hoàng Văn Thái, Viện Hàn lâm KHCN Việt Nam cho biết, trên thực tế, bong bóng xà phòng là món đồ chơi phổ biến với trẻ em bởi màu sắc bắt mắt, giá thành rẻ và dễ sử dụng. Chỉ với vài nghìn đến vài chục nghìn đồng, phụ huynh có thể dễ dàng mua sản phẩm tại chợ, cổng trường hoặc trên các sàn thương mại điện tử. Tuy nhiên, phần lớn các sản phẩm trôi nổi đều không công bố thành phần hóa học, không có hướng dẫn sử dụng an toàn và không được kiểm định chất lượng.

Trong khi đó, nhiều phụ huynh vẫn chủ quan vì cho rằng đây chỉ là nước xà phòng thông thường, không thể gây hại nghiêm trọng. Chỉ đến khi trẻ gặp sự cố như bỏng rát mắt, nổi mẩn đỏ, ho kéo dài hoặc khó thở sau khi chơi, gia đình mới phát hiện nguy cơ tiềm ẩn từ món đồ chơi này.

Một món đồ chơi tưởng chừng vô hại nhưng lại có thể trở thành mối nguy đối với sức khỏe trẻ nhỏ. Một số đồ chơi tạo ra bong bóng xà phòng không rõ nguồn gốc hoặc bong bóng tạo ra từ xà phòng độc hại có chứa các hóa chất như paraben, photphat, natri lauryl sulfat và clo. Chúng đều là những hóa chất độc hại. Những hóa chất này có thể làm tiêu chảy, nôn mửa và rát họng mỗi khi bé ăn, uống phải hay hít vào.

Ngoài ra, phần lớn dung dịch trong đồ chơi tạo bong bóng xà phòng hiện nay chứa nhiều chất hoạt động bề mặt nhằm tạo bọt mạnh và giữ bóng lâu vỡ như paraben, photphat, natri lauryl sulfat, clo hoặc các dung môi công nghiệp. Những chất này khi tiếp xúc trực tiếp với da, mắt hoặc đường hô hấp có thể gây kích ứng, dị ứng, viêm kết mạc, khó thở, thậm chí ngộ độc nếu trẻ vô tình nuốt phải.

Một số tài liệu y khoa còn cho biết trong dung dịch bong bóng xà phòng kém chất lượng có thể tồn tại vi khuẩn hiếu khí hoặc tạp chất hóa học do quá trình pha chế thủ công, bảo quản không đảm bảo vệ sinh. Đây là nguyên nhân khiến trẻ dễ bị kích ứng mắt, viêm da hoặc các bệnh về đường hô hấp khi tiếp xúc thường xuyên.

Tiêu chuẩn an toàn của đồ chơi cho trẻ em

Sau khi câu chuyện của bé gái ở Đắk Lắk được chia sẻ lên mạng xã hội, nhiều phụ huynh cũng cho biết con từng gặp tình trạng cay mắt, dị ứng da hoặc buồn nôn sau khi chơi bong bóng xà phòng không rõ nguồn gốc. Điều này cho thấy nguy cơ từ các sản phẩm đồ chơi chứa hóa chất độc hại không còn là trường hợp cá biệt.

Chuyên gia Hoàng Văn Thái khuyến cáo phụ huynh cần thận trọng khi chọn mua đồ chơi cho trẻ, nhất là các sản phẩm có chứa dung dịch lỏng hoặc hóa chất. Nên ưu tiên hàng hóa có nhãn mác đầy đủ, nguồn gốc rõ ràng, được kiểm định an toàn và phù hợp độ tuổi sử dụng.

Cha mẹ cũng cần hướng dẫn trẻ không đưa dung dịch bong bóng lên mắt, miệng hoặc hít trực tiếp. Sau khi chơi, cần rửa tay sạch bằng nước và xà phòng để hạn chế nguy cơ kích ứng hóa chất.

Trong trường hợp trẻ bị dung dịch bong bóng bắn vào mắt, phụ huynh cần nhanh chóng rửa mắt bằng nước sạch liên tục trong nhiều phút, tuyệt đối không để trẻ dụi mắt vì có thể làm tổn thương giác mạc nghiêm trọng hơn. Nếu xuất hiện các biểu hiện như sưng đỏ, đau rát kéo dài, chảy nước mắt hoặc giảm thị lực, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được xử lý kịp thời.

Cơ quan chức năng cần tăng cường kiểm tra thị trường đồ chơi trẻ em, đặc biệt là các sản phẩm giá rẻ không rõ nguồn gốc đang được bán tràn lan quanh trường học. Việc siết chặt quản lý chất lượng, kiểm định hóa chất và xử lý hàng hóa vi phạm là cần thiết nhằm bảo vệ sức khỏe trẻ nhỏ trước những món đồ chơi tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Các chuyên gia khuyến cáo phụ huynh nên cảnh giác với các sản phẩm có đặc điểm:Không nhãn mác, không ghi nơi sản xuất, màu sắc quá sặc sỡ, mùi hóa học nồng, giá quá rẻ, bán trôi nổi ngoài vỉa hè, dung dịch tạo bọt quá dày hoặc nhớt bất thường, trẻ có cảm giác ngứa, nóng rát tay chỉ sau thời gian ngắn tiếp xúc.

QCVN 3:2019/BKHCN Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn đồ chơi trẻ em quy định từ ngày 1/1/2021, tất cả đồ chơi trẻ em sản xuất trong nước và nhập khẩu trước khi lưu thông trên thị trường đều bắt buộc phải đáp ứng các yêu cầu an toàn theo quy định. Quy chuẩn này được ban hành kèm Thông tư 09/2019/TT-BKHCN nhằm kiểm soát chất lượng sản phẩm, hạn chế nguy cơ gây hại cho trẻ nhỏ từ các loại đồ chơi chứa hóa chất độc hại hoặc không đảm bảo an toàn cơ lý.

Các chỉ tiêu bắt buộc phải kiểm tra gồm độ an toàn cháy, cơ lý, hàm lượng kim loại nặng, pH, formaldehyde trong vật liệu dệt, giấy, gỗ, hàm lượng phthalate và amin thơm. Đây đều là các yếu tố có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và sự phát triển của trẻ em nếu vượt ngưỡng cho phép.