Đà Nẵng: 'Chìa khóa vàng' để bứt phá kinh tế số

Khu vực trung tâm thành phố Đà Nẵng được quy hoạch hướng ra biển. (Ảnh: Quốc Dũng/TTXVN)

Sau khi hợp nhất, tổ chức lại không gian, thành phố Đà Nẵng hiện có nhiều thời cơ, vận hội và dư địa phát triển mới. Thành phố đã đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ nâng tỷ trọng kinh tế số lên mức 35-40% GRDP toàn thành phố, cao hơn mức trung bình cả nước. Trong đó, công tác xây dựng và phát triển đội ngũ trí thức chính là một trong những nhiệm vụ “then chốt” để hiện thực hóa các mục tiêu phát triển của thành phố Đà Nẵng.

Tăng cường đào tạo, thu hút nhân tài

Chủ tịch Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố Võ Công Trí cho biết, Đà Nẵng được đánh giá là một trong những “thành phố đại học” hàng đầu cả nước, với 19 trường đại học và cơ sở giáo dục đại học, tỷ lệ gần 800 sinh viên/vạn dân. Thành phố cũng sở hữu đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có trình độ cao, với gần 80% có bằng đại học và trên đại học, trong đó có gần 100 tiến sĩ và 3.804 thạc sỹ.

Hiện nay, trên địa bàn thành phố có 64 tổ chức khoa học và công nghệ cùng 11 văn phòng đại diện, chi nhánh hoạt động hiệu quả, góp phần thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo...

Ông Võ Công Trí cho rằng, trong bối cảnh mới, nguồn nhân lực trình độ cao là nhân tố “then chốt,” việc xây dựng chiến lược phát triển nhân lực phải trên tinh thần đổi mới mạnh mẽ, với trách nhiệm cao của cả hệ thống chính trị. Đà Nẵng cần chuyển tư duy từ “quản lý nhân sự hành chính” sang “quản trị nguồn vốn trí tuệ.”

Thành phố cần đào tạo nhân tài chuyên sâu, có chính sách thu hút vượt trội, tập trung vào các mũi nhọn chiến lược như thiết kế vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ sinh học, tài chính, kinh tế biển...

Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố Đà Nẵng Võ Công Trí phát biểu tại Diễn đàn. (Ảnh: Quốc Dũng/TTXVN)

Giáo sư, Tiến sỹ Bùi Văn Ga (nguyên Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo) cho rằng, để thu hút nhân tài về công nghệ cao, Đà Nẵng không thể thắng bằng mức lương hay phúc lợi đơn thuần mà cần thắng bằng chất lượng môi trường sống, môi trường sáng tạo và cơ chế ưu đãi đặc thù.

Đà Nẵng cần nghiên cứu xây dựng Quỹ nhân tài với cơ chế hoạt động linh hoạt, giống như Singapore đã làm trong thập niên 1980; đồng thời cần tiếp cận nhân tài theo hướng luân chuyển thay vì giữ chân, để nhân tài giao lưu với thế giới nhằm liên tục làm mới kiến thức.

Quan trọng nhất, thành phố cần định hướng đào tạo theo Danh mục Công nghệ chiến lược quốc gia. Trong đó, Đà Nẵng cần rà soát, ưu tiên các ngành gắn với định hướng phát triển của thành phố như: thiết kế vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng, công nghệ biển... Nếu mỗi năm Đà Nẵng đào tạo được 500-1.000 kỹ sư thiết kế vi mạch chất lượng cao thì trong vòng 5 năm tới, thành phố sẽ trở thành trung tâm vi mạch bán dẫn lớn thứ 2 tại Việt Nam, chỉ sau Thành phố Hồ Chí Minh.

Đẩy mạnh phát triển kinh tế số

Tiến sỹ Nguyễn Quang Thanh (Phó Chủ tịch Hội tin học Việt Nam) cho rằng, kinh tế số của Đà Nẵng ngày càng đóng vai trò then chốt trong phát triển kinh tế-xã hội. Đặc biệt, trong bối cảnh thành phố có những chính sách đặc thù về thúc đẩy kinh tế số lõi, các lĩnh vực phần mềm, vi mạch bán dẫn, tài sản số, tài chính số, hạ tầng số...

Để đẩy mạnh phát triển kinh tế số, theo Tiến sỹ Nguyễn Quang Thanh, Đà Nẵng cần phát triển thanh toán số và phổ cập tài chính số nhằm thúc đẩy tài chính toàn diện; thu hút đầu tư cụm Trung tâm dữ liệu (Data Center) cấp quốc gia (công suất khoảng 100MW) và cấp quốc tế (công suất khoảng 140MW); phát triển năng lượng sạch cho công nghiệp công nghệ số; lựa chọn những công nghệ chiến lược và sản phẩm của thành phố phù hợp với Danh mục 11 nhóm công nghệ chiến lược mà Chính phủ đã ban hành...

Còn Phó Giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Gia Như (Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học máy tính - Đại học Duy Tân) nhận định, Đà Nẵng có thể định vị là trung tâm kinh tế số của Việt Nam trong tương lai. Thành phố cần phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo theo mô hình liên kết giữa: Nhà nước, nhà trường, nhà đầu tư, doanh nghiệp và cộng đồng. Trong đó, Đà Nẵng cần cơ chế đặt hàng đổi mới sáng tạo từ khu vực công.

Thành phố có thể công bố các “bài toán mở” như giảm ùn tắc, dự báo ngập, hỗ trợ thủ tục hành chính... để các trường đại học, startup, doanh nghiệp công nghệ đề xuất giải pháp, tạo ra sản phẩm thử nghiệm. Giải pháp này sẽ giúp giải quyết vấn đề thực tiễn và tạo ra các sản phẩm công nghệ “made in Da Nang” trong tương lai...

Theo Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng Lê Trí Thanh, thành phố luôn xác định đội ngũ trí thức, các nhà khoa học và chuyên gia là nguồn lực đặc biệt quan trọng; là lực lượng tiên phong trong nghiên cứu, tư vấn chính sách, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Những thành tựu của thành phố hiện nay đều có sự đóng góp rất quan trọng của đội ngũ trí thức khoa học-công nghệ.

Trước yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên mới, Đà Nẵng cần những tư duy mới, cách tiếp cận mới và các giải pháp mang tính đột phá hơn nữa để tạo ra động lực tăng trưởng mới, nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển nhanh, bền vững.

Vì vậy, thành phố luôn ghi nhận sự đóng góp của các chuyên gia, nhà khoa học để phát triển các lĩnh vực trọng tâm như: Phát triển khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo; chuyển đổi số; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; xây dựng đô thị thông minh, sinh thái; cơ chế thu hút nhân tài; phát huy vai trò đội ngũ trí thức trong phản biện và tư vấn chính sách phát triển thành phố.../.