Đại biểu đề nghị Luật quy định khung ngưỡng miễn thuế với hộ kinh doanh từ 1 - 3 tỷ đồng

Đại biểu Trịnh Thị Tú Anh (Lâm Đồng) dẫn Hiến pháp đã quy định nghĩa vụ nộp thuế phải theo luật định và việc sửa đổi thuế thuộc thẩm quyền của Quốc hội. Tuy nhiên, đại biểu cũng thừa nhận nếu mọi tham số thuế đều "đóng khung cứng" trong luật thì chính sách sẽ lạc hậu trước sự vận động nhanh chóng của nền kinh tế. "Vấn đề cốt lõi không phải là có giao quyền hay không mà là giao như thế nào?

Đại biểu đề xuất: Luật quy định nguyên tắc và khung giới hạn (sàn và trần) và giao Chính phủ điều hành linh hoạt trong khung đó và Quốc hội thực hiện giám sát thực chất. Theo đại biểu, đây được xem là cách tiếp cận hiện đại, vừa đảm bảo đúng tinh thần Hiến pháp vừa đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Đại biểu Phạm Văn Hòa.

Dựa trên dữ liệu kinh tế, đại biểu Tú Anh cho biết GDP bình quân đầu người năm 2025 là 125,5 triệu đồng và dự kiến năm 2026 đạt khoảng 128 - 130 triệu đồng. Như vậy, ngưỡng 100 triệu đồng hiện tại chỉ bằng 0,8 lần GDP bình quân đầu người, thấp hơn nhiều so với thông lệ quốc tế. Tại các nước có nền kinh tế tương đồng ở Đông Nam Á và châu Á, ngưỡng miễn thuế thường ở mức từ 8 đến 15 lần GDP bình quân đầu người. Từ cơ sở đó, đại biểu đề nghị ngưỡng sàn không thấp hơn 1 tỷ đồng và ngưỡng trần không quá 2 tỷ đồng.

Đồng tình, đại biểu Phan Đức Hiếu (Hưng Yên) cho rằng đây là giải pháp an toàn nhất về mặt pháp lý. Phân tích rõ 2 cách hiểu về Khoản 4, Điều 70 của Hiến pháp, đại biểu cho rằng một là chỉ cần quy định tên loại thuế (nghĩa hẹp), hai là phải quy định cả thuế suất và ngưỡng chịu thuế (nghĩa rộng). Để tránh những băn khoăn về tính hợp hiến, đại biểu kiến nghị Quốc hội nên quyết định mức tối thiểu và tối đa ngay trong luật.

Đại biểu Phan Đức Hiếu đề xuất khung rộng hơn, từ 1 tỷ đến 3 tỷ đồng. Lý giải về đề xuất trên, đại biểu cho rằng, nếu ngưỡng tối thiểu quá thấp sẽ làm tăng gánh nặng chi phí tuân thủ cho cả doanh nghiệp và cơ quan nhà nước. Ngược lại, nếu ngưỡng tối đa quá cao, cần tính đến bài toán cân bằng ngân sách và tránh tình trạng các cơ sở kinh doanh "không muốn lớn" mà cứ muốn duy trì "quy mô nhỏ" để được hưởng ưu đãi thuế.

Trong khi đó, đại biểu Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp) bày tỏ sự đồng tình và đánh giá cao đề xuất của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng về việc nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân đối với các hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh. Cụ thể, mức ngưỡng này dự kiến sẽ được điều chỉnh tăng gấp đôi so với hiện tại, từ mức 500 triệu đồng lên 1 tỷ đồng.

Về ý nghĩa của chính sách, đại biểu nhận định đây là chủ trương nhân văn, nhận được sự hưởng ứng tích cực từ cộng đồng các hộ sản xuất kinh doanh trong bối cảnh thị trường còn nhiều khó khăn. Dù thừa nhận việc nâng ngưỡng có thể làm giảm nguồn thu từ thuế trong ngắn hạn, nhưng sẽ tạo ra tác động tích cực về lâu dài. Việc nới rộng "ngưỡng" sẽ khuyến khích các hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ mạnh dạn mở rộng quy mô, nâng cao hiệu quả sản xuất và tham gia thị trường một cách phấn khởi hơn, từ đó góp phần thúc đẩy kinh tế phát triển.

Tuy nhiên, đại biểu cũng chỉ ra rủi ro tiềm ẩn liên quan đến công tác quản lý thuế, lo ngại khi nâng "ngưỡng" lên 1 tỷ đồng, tình trạng các hộ kinh doanh cố tình khai báo doanh thu thấp hơn "ngưỡng" quy định để "né" thuế vẫn sẽ xảy ra.

“Để đảm bảo chính sách đi vào thực tiễn một cách hiệu quả và công bằng, đề nghị cần tăng cường công tác quản lý. Cụ thể, đội ngũ cán bộ thuế phải thường xuyên thực hiện kiểm tra, đôn đốc và nhắc nhở các cơ sở kinh doanh. Đặc biệt, yêu cầu về sự công tâm, minh bạch và lành mạnh trong quá trình thực thi nhiệm vụ của cán bộ thuế khi tiến hành kiểm tra, nhằm ngăn chặn các hành vi kê khai gian lận và đảm bảo sự công bằng cho tất cả các đối tượng nộp thuế”, đại biểu Phạm Văn Hòa đề xuất.