'Đánh thức' nguồn lực tăng trưởng

Từ lợi thế địa phương đến giá trị mới

Ở xã Vĩnh Thanh, có một khu chợ quê đang được địa phương đẩy nhanh tiến độ hình thành, nhưng mục tiêu không chỉ có thêm nơi mua bán, mà địa phương muốn đưa sản vật, món ăn, văn hoá và sinh hoạt đặc trưng vào nơi này để thu hút người dân, du khách đến tham quan, trải nghiệm. Từ đó, những thứ vốn quen thuộc trong đời sống có thể tạo thêm giá trị kinh tế.

Trước đây, lợi thế của Vĩnh Thanh chủ yếu được nhìn từ góc độ sản xuất nông nghiệp. Nay cách nhìn đã rộng hơn: làm sao để sản phẩm nông nghiệp gắn với du lịch? Làm sao để khu chợ không chỉ bán hàng mà còn tạo ra trải nghiệm?... Đó chính là cách đổi mới mô hình tăng trưởng.

Lợi thế hơn 6.200 ha đất nông nghiệp, trong đó có 6.130 ha vùng ngọt hoá ổn định, là "tài sản xanh" để xã Vĩnh Thanh kiến tạo mô hình phát triển nông nghiệp gắn với du lịch cộng đồng.

Tại xã Vĩnh Phước, đồng chí Nguyễn Thanh Hoàng, Phó Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch UBND xã, cho biết, địa phương ban hành Kế hoạch số 67 về thực hiện tăng trưởng kinh tế 10% năm 2026; đồng thời tổ chức Hội nghị Giải pháp góp phần thực hiện tăng trưởng kinh tế 10% trên địa bàn xã, nhằm tập trung rà soát tiềm năng, nguồn lực, nhận diện điểm nghẽn và xác định các biện pháp tạo đột phá.

Theo đó, mục tiêu tăng trưởng được thực hiện theo hướng rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ kết quả, gắn với khai thác hiệu quả từng nguồn lực và lợi thế tại chỗ. Cụ thể, Vĩnh Phước tập trung khai thác lợi thế sẵn có, huy động nguồn lực đầu tư hạ tầng nông thôn và khu trung tâm dịch vụ sản xuất nông thôn. Cùng với đó là tạo đột phá ở thương mại, dịch vụ, chế biến nông sản và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, giải quyết thủ tục hành chính, phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Tại xã Khánh Hưng, những tháng đầu năm 2026, kinh tế - xã hội tiếp tục chuyển biến tích cực, đời sống người dân từng bước nâng lên. Kết quả đáng phấn khởi ấy đến từ việc đổi mới cách điều hành: nhanh hơn, rõ trách nhiệm hơn và hiệu quả hơn bằng phương châm “3 có (có kỷ cương, có trách nhiệm, có hiệu quả), 3 không (không chậm, không sai, không sót việc)".

Đây không chỉ là khẩu hiệu trong thực thi công vụ mà còn là yêu cầu nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực. Trong mô hình tăng trưởng mới, thời gian cũng là nguồn lực. Một thủ tục chậm có thể làm chậm cơ hội đầu tư, một khâu phối hợp thiếu đồng bộ có thể ảnh hưởng tiến độ, một nguồn lực sử dụng không hiệu quả sẽ khó chuyển hoá thành giá trị phát triển. Vì vậy, năng lực điều hành phải được đo bằng tiến độ, chất lượng và kết quả thực tế. Khánh Hưng xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực nâng năng suất, chất lượng, sức cạnh tranh, từng bước chuyển mô hình tăng trưởng từ chiều rộng sang chiều sâu.

Giai đoạn 2026-2030, xã phấn đấu tăng trưởng GRDP bình quân từ 10%/năm trở lên, kinh tế số đóng góp ít nhất 20% GRDP; phát triển du lịch với mục tiêu tăng doanh thu trên 10%/ năm. Để hiện thực hoá mục tiêu trên, đồng chí Huỳnh Thanh Đến, Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch HĐND xã, nhấn mạnh yêu cầu đánh thức từng nguồn lực, từ sản xuất nông nghiệp, kinh tế hộ gia đình đến các mô hình kinh tế mới; chuyển từng lợi thế thành giá trị, tạo thêm dư địa tăng trưởng.

Từ câu chuyện của các xã Vĩnh Thanh, Vĩnh Phước, Khánh Hưng, có thể thấy đổi mới mô hình tăng trưởng không nhất thiết bắt đầu từ những dự án lớn, mà từ việc nhìn lại những gì đang có rồi tìm cách nâng cao giá trị của từng nguồn lực.

Nghị quyết số 19 thay đổi tư duy lẫn cách làm

Theo tinh thần Nghị quyết số 19, ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về đổi mới mô hình phát triển VIệt Nam, mô hình phát triển giai đoạn mới phải chuyển mạnh từ chủ yếu dựa vào nguồn vốn, lao động, tài nguyên, gia công sang dựa vào khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, năng suất lao động và hiệu quả sử dụng nguồn lực. Điều đó đồng nghĩa, tăng trưởng hai con số không chỉ được tạo nên bằng việc huy động thêm vốn, khai thác thêm tài nguyên hay mở rộng sản xuất mà là làm cho những nguồn lực đang có tạo ra nhiều giá trị hơn.

Với Cà Mau, yêu cầu này đang từng bước được cụ thể hoá. Tỉnh xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực quan trọng của mô hình tăng trưởng mới. Theo Kế hoạch số 373 của UBND tỉnh, đến năm 2030, tỷ trọng đóng góp của các lĩnh vực này trong GRDP đạt 10%.

Nhưng để những động lực ấy thực sự tạo ra giá trị, điểm quyết định chính là cơ sở, nơi chủ trương được chuyển thành hành động, nguồn lực được chuyển thành hiệu quả và lợi thế địa phương được đánh thức. Những chuyển động từ Vĩnh Thanh, Vĩnh Phước đến Khánh Hưng cho thấy tinh thần Nghị quyết số 19 đang được các địa phương trong tỉnh cụ thể hoá từ những việc rất gần với đời sống: khai thác tốt hơn lợi thế địa phương, ứng dụng công nghệ, nâng chất lượng quản trị và biến từng nguồn lực thành giá trị.

Phát huy lợi thế đất đai cùng các điều kiện sản xuất sẵn có, người dân xã Khánh Hưng đa dạng hoá mô hình kinh tế, tạo sinh kế và đóng góp vào tăng trưởng của địa phương.

Đó là cách Cà Mau chuyển từ tăng trưởng dựa nhiều vào nguồn lực sẵn có sang tăng trưởng bằng năng lực mới. Khi mỗi địa phương biết mình có gì để phát huy, mỗi ngành xác định rõ phần đóng góp, mỗi cán bộ đổi mới cách làm và doanh nghiệp chủ động đổi mới, mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ không còn xa vời. Tăng trưởng khi ấy được đo bằng năng suất cao hơn, giá trị gia tăng lớn hơn, quản trị hiệu quả hơn và đời sống người dân tốt hơn. Đây chính là nền tảng để tỉnh nhà bước vào kỷ nguyên phát triển nhanh và bền vững hơn./.