Đền Tam Giang - Chùa Đại Bi: Nơi hội tụ hồn thiêng ngã ba sông

Năm 2010, Đền Tam Giang - Chùa Đại Bi được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng khu Di tích kiến trúc nghệ thuật Quốc gia theo Quyết định số 1628/QĐ-BVHTTDL ngày 11/5/2010, khẳng định những giá trị đặc biệt về lịch sử, kiến trúc và văn hóa của quần thể di tích nơi ngã ba Bạch Hạc.

Bằng xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia là minh chứng cho giá trị lịch sử, văn hóa của cụm di tích Đền Tam Giang - Chùa Đại Bi.

Hình tượng rồng và các linh vật trên đỉnh nóc Đền Tam Giang được chạm khắc tinh xảo, mang đậm giá trị nghệ thuật kiến trúc truyền thống.

Các họa tiết hoa văn được chạm khắc công phu trên trần mái Đền Tam Giang, thể hiện nét độc đáo của nghệ thuật điêu khắc cổ.

Theo những tư liệu lưu giữ tại di tích, Đền Tam Giang là nơi thờ Tam vị Đại vương, gồm Đức Thánh Thổ Lệnh Cao Quan Bạch Hạc Đại Vương, Đức Thánh Mẫu Quách A Nương và Chiêu Văn Vương Tả Thánh Thái sư Trần Nhật Duật. Trong khuôn viên còn có Đền Mẫu thờ Mẫu Tam phủ, thờ Quan lớn Đệ Tam, cùng tượng đài Tả Thánh Thái sư Trần Nhật Duật - vị danh tướng triều Trần có công giữ yên vùng Tây Bắc, góp phần xây dựng Đền Tam Giang và Chùa Đại Bi.

Mõ và chuông được đặt trang nghiêm tại khu vực hành lễ của Đền Tam Giang.

Ông Nguyễn Văn Cống - Phó Ban quản lý Đền Tam Giang chỉnh trang khu vực thờ Tam vị Đại vương trước khi đón Nhân dân và du khách đến dâng hương.

Không gian thờ Đức Thánh Bà tại Đền Tam Giang được bài trí trang nghiêm, thể hiện sự tôn kính của Nhân dân.

Bộ giáo mác được sắp xếp gọn gàng, góp phần lưu giữ những hiện vật có giá trị lịch sử tại Đền Tam Giang.

Thành viên Ban Quản lý Đền Tam Giang thường xuyên cắt tỉa cây cảnh, giữ gìn cảnh quan xanh, sạch, đẹp trong khuôn viên di tích.

Cứ ngày đầu tháng Bảy âm lịch, từng đoàn người nối nhau về dâng hương. Tiếng chuông chùa ngân vang, làn khói trầm bảng lảng giữa những tán cây cổ thụ khiến không gian nơi đây càng thêm tĩnh tại. Dẫu cuộc sống hiện đại ngày càng hối hả, nhiều người vẫn giữ thói quen trở về Đền Tam Giang để tìm sự bình yên trong tâm hồn.

Tượng Đức thánh Trần Nhật Duật được tôn trí trang trọng tại Đền Tam Giang.

Đối với bà Nguyễn Thị Thu, ở xã Tam Dương Bắc, việc đến Đền Tam Giang đã trở thành một phần trong cuộc sống thường nhật. Bà tâm sự: Ngày nào tôi cũng dành thời gian đến lễ đền. Mỗi lần bước qua cổng đền, thắp nén hương trước Tam vị Đại vương, lòng tôi thấy nhẹ nhõm, bình yên hơn. Đây không chỉ là nơi cầu bình an mà còn nhắc nhở mình sống hướng thiện, biết trân trọng cội nguồn.

Người dân đến dâng hương, làm lễ tại Đền Tam Giang để bày tỏ lòng thành kính và cầu bình an.

Không chỉ người dân địa phương, Đền Tam Giang còn là điểm dừng chân quen thuộc của nhiều du khách từ khắp mọi miền đất nước. Mỗi người đến đây mang theo một tâm nguyện khác nhau, nhưng đều chung sự thành kính trước những giá trị lịch sử và văn hóa được gìn giữ qua bao thế hệ.

Chùa Đại Bi với kiến trúc cổ kính, hài hòa trong không gian xanh của cụm Di tích Đền Tam Giang - Chùa Đại Bi.

Mái Chùa Đại Bi mang đậm dấu ấn kiến trúc cổ, góp phần tạo nên vẻ đẹp cổ kính của di tích.

Cột Chùa Đại Bi nổi bật với những hoa văn chạm khắc tinh xảo, mang giá trị nghệ thuật kiến trúc truyền thống.

Rời Đền Tam Giang, chỉ vài bước chân là đến Chùa Đại Bi - ngôi chùa cổ được xây dựng từ thời Trần năm 1328. Mái chùa rêu phong, những pho tượng cổ kính cùng tiếng chuông ngân giữa không gian ngã ba sông tạo nên khung cảnh thanh tịnh hiếm có. Trải qua nhiều lần trùng tu, chùa vẫn giữ được vẻ uy nghiêm, trở thành điểm tựa tinh thần của đông đảo tăng ni, phật tử và du khách.

Đại hồng chung được lưu giữ và trưng bày tại Chùa Đại Bi, là hiện vật có giá trị về văn hóa và tín ngưỡng.

Phật tử vệ sinh, lau dọn bàn thờ tại Chùa Đại Bi, góp phần gìn giữ không gian thờ tự trang nghiêm.

Bà Phạm Thị Du, du khách đến từ Hà Nội xúc động nói: Tôi rất thích không gian của chùa Đại Bi. Sau khi lễ Đền Tam Giang, tôi thường sang chùa lễ Phật để cầu sức khỏe, bình an cho gia đình. Điều khiến tôi ấn tượng nhất là sự thanh tịnh và nét cổ kính vẫn được gìn giữ qua nhiều năm.

Thầy chùa Đại Bi chỉnh trang lễ vật trước thời gian diễn ra các nghi lễ tại chùa.

Trải qua bao biến thiên của lịch sử, Đền Tam Giang - Chùa Đại Bi vẫn lặng lẽ soi bóng bên nơi hội tụ ba dòng sông. Không chỉ là địa chỉ tâm linh linh thiêng của vùng Đất Tổ, quần thể di tích còn là kho tàng lưu giữ những giá trị lịch sử, văn hóa quý báu, góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, đạo lý “uống nước nhớ nguồn” cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Để rồi mỗi lần trở về ngã ba Bạch Hạc, nghe tiếng chuông chùa ngân vang trong gió và thắp một nén hương nơi cửa đền, lòng người lại thêm tự hào về mạch nguồn văn hóa bền vững của quê hương Đất Tổ.