Dự án 9.000 tỷ cải tạo kênh Tham Lương - Bến Cát đối mặt nguy cơ trễ hẹn

Dự án cải tạo kênh Tham Lương - Bến Cát - rạch Nước Lên, tuyến kênh dài nhất TP.HCM với tổng mức đầu tư 9.000 tỷ đồng, đang đứng trước nguy cơ không kịp cán đích vào cuối năm 2026. Dù đã triển khai hơn 2 năm, sự thiếu hụt vật liệu xây dựng và vướng mắc trong khâu bồi thường đang khiến nhịp độ thi công tại nhiều gói thầu bị chững lại.

Tiến độ thi công không đồng bộ giữa các hạng mục

Theo báo cáo từ Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị TP.HCM (chủ đầu tư), tổng khối lượng thi công được nghiệm thu hiện đạt khoảng 65-67%. Tuy nhiên, có sự chênh lệch lớn về tiến độ giữa các thành phần dự án. Trong khi hạng mục kè bờ, hệ thống cống và cửa xả đã gần hoàn tất với tỷ lệ 98%, thì phần đường giao thông và hạ tầng kỹ thuật ven kênh mới chỉ thực hiện được khoảng 57%.

Đáng chú ý, cả 10 gói thầu xây lắp của dự án đều đang ghi nhận tình trạng chậm so với kế hoạch đề ra. Tại công trường, nhịp độ thi công bị phản ánh là thiếu ổn định, nhiều đoạn máy móc nằm im hoặc chỉ hoạt động cầm chừng, gây ảnh hưởng đến đời sống của cư dân dọc tuyến kênh.

Dự án cải tạo kênh Tham Lương - Bến Cát - rạch Nước Lên đang thiếu vật liệu làm đường 2 bên. Ảnh: Anh Tú/ Báo Lao Động

Rào cản từ mặt bằng và bãi đổ thải

Công tác giải phóng mặt bằng hiện là một trong những điểm nghẽn lớn nhất. Dự án vẫn còn 10 trường hợp chưa bàn giao mặt bằng, thậm chí tại một số vị trí còn xảy ra tình trạng cản trở thi công, khiến các nhà thầu không thể triển khai đồng bộ hạ tầng kỹ thuật.

Bên cạnh đó, việc chưa được phê duyệt các bãi đổ đất dư thừa từ quá trình nạo vét lòng kênh và đào nền đã trực tiếp đình trệ tiến độ. Việc không có nơi tập kết vật chất nạo vét khiến các đơn vị thi công gặp khó khăn trong việc dọn dẹp mặt bằng để triển khai các bước tiếp theo.

Một nhóm công nhân thi công cầm chừng tại dự án. Ảnh: Báo VTC News

Khủng hoảng nguồn vật liệu xây dựng

Thị trường vật liệu xây dựng biến động với giá cát, đá tăng cao đang gây áp lực nặng nề lên các nhà thầu. Đặc biệt, nguồn bê tông nhựa – vật liệu then chốt cho hạng mục đường giao thông – đang thiếu hụt nghiêm trọng. Theo tính toán, tổng nhu cầu bê tông nhựa của dự án khoảng 180.850 tấn, nhưng hiện tại nguồn cung mới chỉ đáp ứng được khoảng 30%.

Vị trí và hướng tuyến kênh Tham Lương - Bến Cát - rạch Nước Lên. Ảnh: Internet

Ông Nguyễn Văn Biên, Phó trưởng Phòng Kế hoạch đầu tư thuộc Ban Quản lý dự án, cho biết dự án đã thông xe kỹ thuật khoảng 35km trên tổng số 64km đường ven kênh. Tuy nhiên, khả năng khai thác thực tế vẫn rất hạn chế do các hạng mục phụ trợ và kết nối chưa hoàn thiện đồng bộ, tạo ra những điểm đứt gãy trên toàn tuyến.

Quyết liệt tháo gỡ điểm nghẽn tiến độ

Để đảm bảo mục tiêu hoàn thành vào năm 2026, chủ đầu tư đang phối hợp với UBND TP.HCM và các sở ngành liên quan để xử lý dứt điểm các vướng mắc về mặt bằng. Các giải pháp cụ thể đang được xem xét bao gồm:

Kiến nghị hỗ trợ chỉ định mỏ đá để đảm bảo nguồn cung vật liệu ổn định.
Đề xuất cho phép nhập khẩu cát từ Campuchia để bù đắp sự thiếu hụt trong nước.
Sớm thông qua danh sách các bãi đổ đất để khơi thông công tác nạo vét.
Siết chặt quản lý nhà thầu, điều chuyển khối lượng công việc đối với các đơn vị năng lực yếu kém.

Nhiều đoạn tuyến công tác giải phóng mặt bằng vẫn còn dang dở. Ảnh: Hải Quân

Kênh Tham Lương - Bến Cát - rạch Nước Lên có chiều dài 32km, đi qua nhiều quận huyện và đóng vai trò huyết mạch trong việc thoát nước, điều tiết thủy văn cho khu vực phía Tây và Tây Bắc TP.HCM. Việc sớm hoàn thành dự án không chỉ giúp giảm ô nhiễm môi trường mà còn mở ra không gian phát triển đô thị mới cho khu vực này.

Tuệ Nhân