Hiệu quả dòng vốn tín dụng ưu đãi ở Định Hoá

Các đồng chí lãnh đạo địa phương và cán bộ ngân hàng khảo sát quá trình sinh trưởng của đàn cầy vòi hương được hỗ trợ vốn từ Đề án phát triển con nuôi đặc sản.

Kịp thời khơi thông điểm nghẽn, tiếp sức cho chủ trương lớn

Sau sắp xếp đơn vị hành chính, mở ra cho xã Định Hóa không gian và dư địa phát triển mới nhưng cũng đứng trước yêu cầu cấp thiết phải chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi. Nhiều năm qua, chăn nuôi trên địa bàn vẫn chủ yếu theo quy mô nông hộ nhỏ lẻ, dễ bị tổn thương trước dịch bệnh và sự bấp bênh của giá cả thị trường.

Từ trăn trở tìm kiếm một hướng đi đột phá, trên cơ sở định hướng của Đảng ủy xã, UBND xã Định Hóa đã xây dựng và được HĐND xã chính thức thông qua Nghị quyết số 24 phê duyệt Đề án phát triển kinh tế hộ gia đình nuôi con đặc sản giai đoạn 2025 - 2030. Trong số các đối tượng được đưa vào đề án như dúi, don, nhím, cầy vòi hương nhanh chóng được lựa chọn làm mũi nhọn đột phá nhờ khả năng thích nghi tốt và giá trị thương phẩm vượt trội.

Đồng chí Phạm Thị Thu Phương, Phó Bí thư Đảng ủy xã Định Hóa cho biết: “Điều mong muốn đầu tiên của cấp ủy, chính quyền là người dân làm giàu chính đáng ngay trên mảnh đất quê hương. Chúng tôi đã trực tiếp tổ chức cho bà con đi tham quan, học hỏi mô hình tại Hợp tác xã Tân Minh (Thanh Hóa), sau đó ban hành Nghị quyết, xây dựng Đề án và trích ngân sách xã hỗ trợ trực tiếp 3 triệu đồng cho mỗi mô hình nhằm khuyến khích bà con mạnh dạn bắt tay vào làm”.

Tuy nhiên, chuyển sang con nuôi đặc sản có giá trị thương phẩm cao đòi hỏi mức đầu tư ban đầu về con giống và chuồng trại an toàn sinh học khá lớn. Mức kinh phí hỗ trợ kích cầu của địa phương là nguồn động viên quý giá, song chưa thể đủ để các hộ dân trang trải chi phí thực tế. Để đề án không dừng lại ở định hướng trên giấy, Phòng Giao dịch NHCSXH Kim Sơn đã chủ động bắt nhịp, phối hợp chặt chẽ với địa phương tìm giải pháp tháo gỡ nút thắt về vốn.

Đại diện Phòng Giao dịch NHCSXH Kim Sơn cùng lãnh đạo xã Định Hóa kiểm tra thực tế mô hình nuôi cầy vòi hương của hộ gia đình vay vốn tín dụng chính sách.

Đồng chí Trần Nhật Tân, Phó Giám đốc Phòng Giao dịch NHCSXH Kim Sơn nhấn mạnh: “Nhận thấy Đề án phát triển kinh tế hộ gia đình nuôi con đặc sản của Định Hóa có ý nghĩa quan trọng trong việc tạo sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân, đơn vị đã phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác tổ chức khảo sát thực tế tại từng hộ gia đình. Trên cơ sở đó, ngân hàng kịp thời tham mưu Trưởng Ban đại diện Hội đồng quản trị NHCSXH tỉnh phân bổ bổ sung nguồn vốn về xã, đồng thời tham mưu Chủ tịch UBND xã điều tiết dòng vốn vay giải quyết việc làm đến đúng các thôn xóm đang triển khai Đề án”.

Nhờ sự linh hoạt và đồng bộ này, nguồn vốn tín dụng chính sách đã nhanh chóng giải ngân 1,5 tỷ đồng cho 11 trên tổng số 14 hộ gia đình đầu tiên tham gia mô hình nuôi con đặc sản theo đúng quy hoạch của địa phương.

Sức bật từ những mô hình

Dòng vốn ưu đãi đến đúng thời điểm đã cởi bỏ rào cản tâm lý e ngại, kích hoạt khát vọng làm giàu của người dân nông thôn. Tại xóm Đông Yên, anh Nguyễn Văn Du là một trong những người tiên phong đầu tư hệ thống 75 ô chuồng kiên cố, áp dụng phương thức kinh tế tuần hoàn độc đáo khi nuôi cầy hương phía trên và tận dụng mặt nước bên dưới nuôi cá trê lai nhằm giảm tối đa chi phí thức ăn.

Mô hình nuôi cầy vòi hương của gia đình anh Nguyễn Văn Du xóm Đông Yên, xã Định Hóa.

Chia sẻ về quá trình gây dựng cơ nghiệp, anh Du bộc bạch: Để đầu tư bài bản, tổng chi phí xây dựng hệ thống chuồng trại và mua con giống ban đầu của gia đình hết khoảng 600 triệu đồng. Khoản đầu tư khá lớn khiến tôi từng rất trăn trở, nhưng nhờ được Phòng Giao dịch NHCSXH Kim Sơn giải ngân cho vay kịp thời 200 triệu đồng từ nguồn vốn tín dụng chính sách, gia đình đã có thêm điểm tựa vững chắc để hoàn thiện trang trại. Qua thực tế chăm sóc, cầy vòi hương rất dễ nuôi, nguồn thức ăn dễ kiếm và sức đề kháng tự nhiên tốt.

Lợi thế lớn nhất của trại là nuôi cầy bên trên, bên dưới thả cá trê ăn phụ phẩm rơi xuống; khi cá lớn lại tận dụng làm thức ăn ngược lại cho cầy, quy trình quay vòng khép kín giúp tiết kiệm chi phí tối đa. Hiện nay sản phẩm đã có 2 cơ sở bao tiêu đầu ra nên tôi rất yên tâm đầu tư; bà con ai muốn học nuôi, tôi sẵn sàng đón tiếp đến tham quan và truyền lại toàn bộ kinh nghiệm”. Từ 10 con giống ban đầu, sau nửa năm chăm sóc, đàn cầy của gia đình anh đã phát triển lên 55 con và vừa xuất bán lứa giống đầu tiên, thu về 30 triệu đồng.

Tại xóm Tây Cường, anh Phan Minh Quý cũng mạnh dạn đầu tư trên 250 triệu đồng xây dựng hệ thống 30 ô chuồng kiên cố để phát triển đàn cầy lên 38 con. Cùng với nguồn lực gia đình, 100 triệu đồng từ chương trình cho vay hỗ trợ tạo việc làm của Phòng Giao dịch NHCSXH Kim Sơn đã tiếp thêm điểm tựa vững chắc để anh tự tin với hướng đi mới.

Hệ thống chuồng trại nuôi cầy vòi hương được thiết kế cao ráo, dễ dàng vệ sinh, giúp hạn chế dịch bệnh và ô nhiễm môi trường.

Anh Quý bộc bạch: “Nuôi cầy hương không khó nhưng khâu chăm sóc con non mới sinh đòi hỏi kỹ thuật cao để bảo đảm tỷ lệ sống sót. Thức ăn của loài này khá đơn giản, chiều đến bữa chính chỉ cần một quả chuối chín cùng một lạng cá xay nhuyễn và bổ sung thêm canxi. Nhu cầu thị trường hiện rất lớn trong khi nguồn cung khan hiếm nên mô hình mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt. Nhờ 100 triệu đồng vốn vay giải quyết việc làm kịp thời từ NHCSXH, gia đình tôi đã giải tỏa được áp lực chi phí đầu tư ban đầu. Thời gian tới, khi mô hình phát triển ổn định, tôi dự định sẽ đầu tư mở rộng thêm một trang trại nữa”.

Bên cạnh sự nhạy bén của người nông dân, vai trò tiên phong của đội ngũ cán bộ, hội viên cơ sở đã tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ cho phong trào. Điển hình như ông Nguyễn Văn Sỹ, Chủ tịch Hội Nông dân xã Định Hóa, không chỉ trực tiếp gây dựng mô hình nuôi 45 con cầy hương làm điểm cho người dân học hỏi mà còn cùng tổ chức Hội sát sao hướng dẫn hội viên tiếp cận vốn vay chính sách và kiểm tra sử dụng vốn đúng mục đích.

Ông Sỹ cho biết: “Muốn vận động nhân dân thì cán bộ, đảng viên phải đi trước làm gương để bà con thấy hiệu quả thực tế mà tin tưởng làm theo. Cầy hương rất sạch sẽ, lượng chất thải ít, nuôi cả đàn năm sáu chục con chất thải thải ra cũng chỉ tương đương một con lợn nên hạn chế tối đa ô nhiễm môi trường trong khu dân cư. Con nuôi này ngày ngủ, đêm mới hoạt động nên không tốn công chăm sóc, trong khi cầy thương phẩm hiện nay không có đủ hàng để cung ứng cho các nhà hàng”.

Đến nay, toàn xã Định Hóa đã nhân rộng được 27 hộ nuôi cầy vòi hương với tổng đàn vượt trên 600 con. Mô hình này không chỉ mở ra nguồn thu hàng trăm triệu đồng mỗi năm cho các gia đình mà còn tạo hướng chuyển đổi sinh kế thiết thực cho những lao động bị ảnh hưởng bởi công tác giải phóng mặt bằng các dự án hạ tầng trên địa bàn xã.

Hiệu quả bước đầu từ Đề án nuôi con đặc sản ở Định Hóa ghi đậm dấu ấn đồng hành của tín dụng chính sách xã hội. Được biết, hiện nay, trên địa bàn xã Định Hóa, Phòng Giao dịch NHCSXH Kim Sơn đang triển khai 12 chương trình tín dụng với tổng dư nợ gần 160 tỷ đồng cho 2.070 hộ vay vốn. Trong đó, dư nợ tín dụng phục vụ sản xuất, kinh doanh, tạo sinh kế và giải quyết việc làm đạt trên 86 tỷ đồng. Tính riêng 9 tháng năm 2026, dòng vốn chính sách với doanh số cho vay đạt trên 25 tỷ đồng cho 433 lượt hộ được thụ hưởng không chỉ trợ lực kịp thời cho các mô hình kinh tế mới của địa phương, mà còn giúp giải quyết việc làm cho gần 100 lao động và hỗ trợ sửa chữa, cải tạo trên 600 công trình nước sạch, vệ sinh môi trường.

Thực tiễn từ Định Hóa cho thấy, nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội chỉ thực sự phát huy tối đa hiệu quả khi được lồng ghép chặt chẽ, "cắm rễ" sâu vào các đề án kinh tế cụ thể của địa phương. Với sự chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền, sự trợ lực kịp thời của NHCSXH, vai trò đồng hành của các đoàn thể nhận ủy thác và ý chí vươn lên của người dân đã tạo nên sức mạnh tổng hợp, giúp kế hoạch phát triển kinh tế cơ sở đi vào thực chất, bền vững.