Khát vọng cống hiến của người trẻ Thủ đô trong thời đại số

Gen Z (theo cách gọi phổ biến hiện nay, chỉ những người sinh trong khoảng từ năm 1997 đến năm 2012) đang từng bước hướng tới khát vọng khẳng định bản sắc Hà Nội trên bản đồ toàn cầu bắt đầu từ những việc làm cụ thể.

Phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội đã có cuộc trao đổi với Bí thư Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phường Ngọc Hà Đặng Việt Trinh để hiểu thêm tâm huyết, tình cảm và những việc làm cụ thể từ cơ sở của người trẻ Thủ đô.

Bí thư Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phường Ngọc Hà Đặng Việt Trinh.

“Công dân toàn cầu, trách nhiệm địa phương”

- Nhiều người cho rằng lý tưởng của thanh niên ngày nay có phần thực dụng và cá nhân hóa hơn so với các thế hệ trước. Là một thủ lĩnh thanh niên gen Z, bạn định nghĩa như thế nào về “lý tưởng cống hiến” của thế hệ mình đối với Thủ đô trong bối cảnh hội nhập toàn cầu hiện nay?

- Nhiều người bảo gen Z chúng mình thực dụng, nhưng mình nghĩ dùng từ "thực tế và hiệu quả" thì đúng hơn. Lý tưởng cống hiến của thế hệ mình trong bối cảnh hội nhập không còn là những khái niệm xa vời, mà nó nằm ngay trong những giá trị mà mỗi cá nhân đóng góp cho cộng đồng.

Mình sinh năm 1998, vừa là Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phường, vừa là Bí thư Đoàn phường, việc đảm nhận trọng trách ở độ tuổi này chính là cách mình khẳng định: Thanh niên gen Z sẵn sàng gánh vác, không ngại việc khó, việc mới.

Tại phường Ngọc Hà, lý tưởng của chúng mình được cụ thể hóa bằng việc học tập. Như bản thân mình đang theo học Trung cấp Lý luận chính trị để có nền tảng vững chắc, từ đó lãnh đạo công tác Đoàn một cách bài bản và khoa học hơn.

Cùng với đó, gen Z phường Ngọc Hà nói riêng và Hà Nội nói chung đang không ngừng học tập, trau dồi ngoại ngữ và kỹ năng để có thể tự tin làm việc trong môi trường đa quốc gia, mang những sáng kiến, giải pháp của người Việt ra thế giới. Bên cạnh đó, lý tưởng của gen Z không nhất thiết phải là những điều đao to búa lớn. Cống hiến là khi bạn có tư duy "Công dân toàn cầu, trách nhiệm địa phương".

- Hà Nội là thành phố của di sản và cũng đang hướng tới mục tiêu thành phố thông minh. Các đoàn viên, thanh niên có vai trò gì trong việc giữ gìn “chất” Hà Nội trong khi vẫn quyết liệt thúc đẩy các giải pháp công nghệ, sáng tạo để phát triển kinh tế số cho thành phố?

- Hà Nội đang hướng tới mục tiêu trở thành thành phố thông minh, nhưng “gốc” di sản luôn cần được gìn giữ và bồi đắp. Với các đoàn viên phường Ngọc Hà, vai trò của thanh niên là biến công nghệ thành “cầu nối”, đưa những giá trị truyền thống lan tỏa xa hơn.

Hiện nay, Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà đang triển khai dự án “Phát triển du lịch số gắn với các di tích lịch sử tại phường Ngọc Hà giai đoạn 2025 - 2030”. Thay vì những bài thuyết minh khô khan, đoàn viên, thanh niên ứng dụng "Sổ tay điện tử thanh niên" và "Thư viện số" để kể những câu chuyện về làng hoa Ngọc Hà cũng như các di tích lịch sử trên địa bàn theo cách sinh động, gần gũi hơn.

Thông qua đội hình Thanh niên hỗ trợ chuyển đổi số “S-Youth” - Bình dân học vụ số, thanh niên Ngọc Hà trực tiếp hỗ trợ người dân tiếp cận các tiện ích số trong đời sống, qua đó vừa thúc đẩy chuyển đổi số trong cộng đồng, vừa góp phần gìn giữ nét thanh lịch, văn minh đặc trưng của người Tràng An.

Người trẻ hôm nay không tách rời những giá trị truyền thống, mà đang tìm cách kế thừa và lan tỏa các giá trị ấy bằng những phương thức mới, gắn với công nghệ và tinh thần sáng tạo. Tại phường Ngọc Hà, từ việc số hóa di tích lịch sử đến các đội hình “Giao thông xanh” hay “S-Youth”, nhiều hoạt động của đoàn viên, thanh niên đều hướng tới mục tiêu chung là chuyển hóa khát vọng cống hiến của tuổi trẻ thành nguồn lực góp phần xây dựng và phát triển Thủ đô.

Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà trao tặng học bổng cho học sinh tại điểm trường thôn Đồng Quẻ (xã Nghĩa Tâm, tỉnh Lào Cai) tháng 1-2026.

Cống hiến hết mình khi gen Z là "chủ thể"

- Trước những thách thức lớn mà Thủ đô đang đối mặt, đặc biệt là “5 điểm nghẽn” (ùn tắc giao thông, úng ngập, trật tự đô thị, ô nhiễm môi trường và an toàn thực phẩm), theo bạn sức mạnh đặc trưng nào của gen Z có thể tạo ra những thay đổi thực chất thay vì chỉ là những phong trào mang tính hình thức?

- Trước những thách thức của đô thị như ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường... nhiều người trẻ cho rằng thế mạnh của thế hệ mình là tư duy giải quyết vấn đề bằng công nghệ, hướng tới các hoạt động thiết thực, tránh những phong trào mang tính hình thức.

Tại phường Ngọc Hà, Đoàn Thanh niên địa phương đang triển khai nhiều mô hình hoạt động theo hướng đó. Thay vì chỉ dừng lại ở các đợt ra quân mang tính phong trào, đoàn viên, thanh niên tập trung xây dựng những hoạt động có tác động trực tiếp đến đời sống đô thị.

Trong lĩnh vực giao thông, bên cạnh việc hỗ trợ phân luồng tại một số điểm, thanh niên Ngọc Hà còn tổ chức các đội hình tuyên truyền, vận động người dân sử dụng phương tiện giao thông thân thiện với môi trường, đồng thời phối hợp với các cơ sở Đội trên địa bàn tăng cường tuyên truyền, giáo dục ý thức giao thông cho học sinh và đoàn viên, thanh niên.

Song song với đó, thông qua đội hình hỗ trợ chuyển đổi số “S-Youth” và các chiến dịch tuyên truyền về dịch vụ công trực tuyến, đoàn viên, thanh niên đã hỗ trợ người dân thực hiện nhiều thủ tục hành chính ngay tại nhà. Việc nhiều dịch vụ được thực hiện trên môi trường số, lượng người đến trực tiếp tại bộ phận “một cửa” giảm đáng kể đã góp phần hạn chế việc đi lại và giảm áp lực cho giao thông đô thị.

Đoàn Thanh niên phường Ngọc Hà cũng triển khai mô hình “Lắng nghe nhân dân nói”, khuyến khích đoàn viên tham gia phản ánh các vấn đề đô thị. Những hiện tượng như ô nhiễm môi trường, vi phạm vệ sinh an toàn thực phẩm hay các bất cập trong đời sống dân sinh được người dân và đoàn viên ghi nhận, phản ánh kịp thời qua các nhóm cộng đồng để chính quyền địa phương có biện pháp xử lý.

Bên cạnh đó, việc tận dụng sức lan tỏa của mạng xã hội cũng được nhiều đoàn viên coi là một kênh hiệu quả để nâng cao ý thức cộng đồng. Thông qua các hội nhóm trực tuyến, người dân có thể chia sẻ thông tin, trải nghiệm về các địa điểm ăn uống bảo đảm vệ sinh hoặc cảnh báo những cơ sở có dấu hiệu vi phạm. Những nội dung phản ánh trên các nền tảng như TikTok, Facebook, Zalo hay Instagram, khi được kiểm chứng, cũng góp phần tạo áp lực xã hội, thúc đẩy các cơ sở kinh doanh chú trọng hơn đến quy trình chế biến và chất lượng dịch vụ.

- Để tập hợp và truyền cảm hứng cho những đoàn viên, thanh niên thế hệ gen Z vốn rất cá tính và độc lập, bạn chọn cách đối thoại như thế nào để chuyển hóa những “khát vọng cá nhân” hòa nhịp trong “khát vọng chung” vì một Hà Nội văn minh, hiện đại và đáng sống?

- Gen Z vốn rất cá tính và độc lập, nên cách mình chọn là đối thoại theo kiểu "win-win" và truyền cảm hứng. Để tập hợp và truyền cảm hứng cho thế hệ "bản địa số" này tại một địa bàn đặc thù như phường Ngọc Hà, mình áp dụng công thức: "Cảm hứng từ văn hóa - Hành động bằng công nghệ - Gắn kết bằng trải nghiệm".

Thay vì chỉ đạo từ xa, mình lựa chọn đồng hành cùng các bạn trẻ thông qua việc tổ chức những buổi sinh hoạt ngoài hội trường, tạo không gian cởi mở để đoàn viên, thanh niên chia sẻ và phát huy ý tưởng sáng tạo. Ở đó, những đề xuất mới mẻ của các bạn đều được lắng nghe và tôn trọng. Trong các hoạt động, đoàn viên, thanh niên được khuyến khích chủ động đảm nhận và triển khai các dự án. Vai trò của mình chủ yếu là định hướng, hỗ trợ về thủ tục và các vấn đề pháp lý cần thiết. Khi thấy mình trở thành "chủ thể", các bạn trẻ sẽ phát huy tinh thần trách nhiệm và cống hiến nhiều hơn.

Đặc biệt, khi các bạn nhận thấy đóng góp của mình được ghi nhận và mang lại giá trị thiết thực cho mảnh đất Ngọc Hà - nơi mình sinh sống và gắn bó, những khát vọng cá nhân cũng dần hòa vào khát vọng chung, góp phần xây dựng Hà Nội ngày càng văn minh, hiện đại và đáng sống.

- Trân trọng cảm ơn bạn!

Tiến Thành