Kiến tạo mô hình phát triển đa cực

Phát huy lợi thế được công nhận đạt tiêu chí đô thị loại I và trở thành thành phố, Chương trình phát triển đô thị tỉnh Bắc Ninh đến năm 2030 và Nhiệm vụ quy hoạch chung đô thị Bắc Ninh đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075 xác định rõ mô hình phát triển đa cực, có phân tầng, phân cấp rõ ràng. Đây là nền tảng chiến lược để hình thành các cực tăng trưởng dựa trên lợi thế riêng biệt, đưa Bắc Ninh trở thành trung tâm phát triển năng động của vùng Đồng bằng sông Hồng.

Theo Giám đốc Sở Xây dựng Nguyễn Việt Hùng, suốt quá trình phát triển, Bắc Ninh luôn xác định xây dựng chiến lược phát triển đô thị theo vùng, theo các trục động lực tăng trưởng và gắn với hệ thống hạ tầng giao thông chiến lược. Điểm cốt lõi hiện nay là sự chuyển dịch căn bản trong tư duy phát triển từ “đô thị công nghiệp đơn thuần” sang “đô thị đa cực, đa trung tâm, kết nối giao thông đa phương thức”, bảo đảm liên kết chặt chẽ với Vùng Thủ đô Hà Nội và các hành lang kinh tế quốc gia.

Trong cấu trúc không gian đa cực, ba đô thị nằm ở vị trí trung tâm gồm Bắc Giang, Kinh Bắc và Từ Sơn được định vị như một “trục động lực” gánh vác trọng trách dẫn dắt kinh tế toàn tỉnh bứt phá về công nghệ cao, dịch vụ hiện đại và liên kết vùng. Trong đó, đô thị Bắc Giang tiếp tục giữ vị trí trung tâm chính trị - hành chính cấp tỉnh, đóng vai trò đầu não quản trị và định hướng kinh tế - xã hội. Được quy hoạch theo mô hình đô thị nén gắn với sinh thái, thông minh, Bắc Giang giữ nhịp ổn định cho toàn bộ guồng máy hành chính, tạo lập môi trường đầu tư thông thoáng, đồng thời cung cấp hạ tầng giáo dục, y tế và khoa học - kỹ thuật chất lượng cao cho vùng.

Đô thị Kinh Bắc được xác định là cực tăng trưởng về kinh tế tổng hợp, gắn với không gian văn hóa Kinh Bắc, phát triển theo mô hình đô thị đổi mới sáng tạo kết hợp TOD, bảo tồn các khu vực đô thị lịch sử và không gian văn hóa quan họ. Đô thị Từ Sơn đóng vai trò cửa ngõ giao thương với Thủ đô Hà Nội; chú trọng phát triển trở thành trung tâm văn hóa, giáo dục - đào tạo, thương mại, dịch vụ; chú trọng cải tạo, chỉnh trang và chuyển đổi xanh các làng nghề truyền thống, mở rộng không gian dịch vụ, nghiên cứu và đào tạo khoa học - công nghệ.

Để trục động lực này vận hành thông suốt, Bắc Ninh ưu tiên phát triển đô thị gắn kết với giao thông công cộng (mô hình TOD). Bám theo các trục huyết mạch như cao tốc Hà Nội - Bắc Giang, Vành đai 4 - Vùng Thủ đô và mạng lưới đường sắt liên vùng tương lai sẽ quy tụ các cụm dân cư, thương mại - dịch vụ tập trung quanh các nhà ga cùng đầu mối giao thông lớn. Hướng đi này vừa giảm tải áp lực giao thông cá nhân, vừa tối ưu hóa giá trị quỹ đất. Nhiệm vụ trọng tâm trước mắt là dồn lực hoàn thiện hạ tầng kết nối liên đô thị, đồng thời sớm ban hành quy chế quản lý không gian nghiêm ngặt quanh các nút giao.

Xây dựng thành công và phát huy tốt vai trò của trục đô thị động lực, hạt nhân Bắc Giang - Kinh Bắc - Từ Sơn không chỉ giải quyết bài toán quy hoạch riêng từng địa phương, mà để Bắc Ninh tự tin khẳng định vị thế một trung tâm kinh tế năng động, hiện đại của vùng và cả nước.