Làm sạch mã số thuế: Chung tay kiến tạo môi trường kinh doanh minh bạch

Hướng dẫn thủ tục cho người nộp thuế tại Thuế cơ sở 4 thành phố Hà Nội. Ảnh: Đỗ Tâm

Đồng bộ nhiều giải pháp hỗ trợ người nộp thuế

Thực hiện Quyết định số 595/QĐ-CT ngày 8-5-2026 của Cục Thuế, Thuế thành phố Hà Nội đang triển khai quyết liệt chiến dịch “Làm sạch mã số thuế - Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh”. Mục tiêu của chiến dịch là rà soát, chuẩn hóa dữ liệu người nộp thuế; xử lý các trường hợp ngừng hoạt động nhưng chưa chấm dứt hiệu lực mã số thuế, doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký và các trường hợp bị lợi dụng thông tin cá nhân để thành lập doanh nghiệp, hộ kinh doanh trái phép.

Để triển khai hiệu quả, Thuế thành phố Hà Nội đã đồng loạt thực hiện nhiều giải pháp. Ngay sau khi phát động chiến dịch, cơ quan thuế đã rà soát toàn bộ dữ liệu người nộp thuế thuộc trạng thái 03 và trạng thái 06, đồng thời công khai danh sách 150.461 mã số thuế cần rà soát để người nộp thuế chủ động kiểm tra, phối hợp xử lý. Song song với đó, cơ quan thuế tăng cường hướng dẫn trực tiếp, phân loại hồ sơ theo từng nhóm đối tượng nhằm tháo gỡ vướng mắc cho người dân và doanh nghiệp.

Nhằm giúp người nộp thuế dễ dàng thực hiện các thủ tục, Thuế thành phố Hà Nội còn biên soạn và phát hành Cẩm nang hướng dẫn làm sạch mã số thuế, hướng dẫn cụ thể từng trường hợp thuộc diện rà soát, các bước xử lý, quyền lợi và nghĩa vụ của người nộp thuế trong quá trình thực hiện chiến dịch.

Đặc biệt, ngày 17-7-2026, Trưởng Thuế thành phố Hà Nội đã ban hành Quyết định số 11918/QĐ-HAN thành lập bộ phận thường trực và công khai số điện thoại đường dây nóng tiếp nhận phản ánh liên quan đến việc triển khai chiến dịch “Làm sạch mã số thuế - Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh”. Việc duy trì đầu mối hỗ trợ thường xuyên giúp người dân, doanh nghiệp được giải đáp kịp thời những khó khăn, vướng mắc, bảo đảm quá trình rà soát diễn ra nhanh chóng, đúng quy định.

Theo Trưởng phòng Quản lý hỗ trợ doanh nghiệp số 3 - Thuế thành phố Hà Nội Trần Xuân Hiển, nhiều doanh nghiệp đã ngừng hoạt động từ nhiều năm trước khiến thông tin về chủ sở hữu, người đại diện theo pháp luật không còn đầy đủ hoặc đã thay đổi. Vì vậy, quá trình rà soát, xác minh đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan thuế với các cơ quan liên quan và đặc biệt là sự hợp tác của người nộp thuế để bảo đảm dữ liệu được chuẩn hóa chính xác.

Ở góc độ cơ sở, Phó Trưởng Thuế cơ sở 3 - Thuế thành phố Hà Nội Võ Chung Đông chia sẻ, việc xác định tình trạng của từng người nộp thuế được thực hiện trên cơ sở phân tích dữ liệu đăng ký thuế, lịch sử kê khai, tình hình sử dụng hóa đơn điện tử và nhiều nguồn thông tin khác. Việc cập nhật đúng trạng thái hoạt động sẽ giúp cơ quan thuế áp dụng các biện pháp quản lý phù hợp, đồng thời bảo đảm quyền lợi chính đáng của người nộp thuế.

Cần chủ động làm sạch mã số thuế

Một trong những thông điệp xuyên suốt của chiến dịch là người nộp thuế cần chủ động phối hợp với cơ quan thuế để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của chính mình. Theo đó, chiến dịch tập trung vào ba nhóm đối tượng trọng tâm gồm: Người nộp thuế ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế (trạng thái 03); người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06); và các trường hợp cá nhân bị lấy cắp hoặc giả mạo thông tin để thành lập doanh nghiệp, hộ kinh doanh không phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh thực tế.

Theo nguyên Vụ trưởng Vụ Quản lý thuế doanh nghiệp lớn (Bộ Tài chính) Nguyễn Văn Phụng, chiến dịch lần này có ý nghĩa lớn hơn nhiều so với việc cập nhật dữ liệu quản lý. Chiến dịch sẽ giúp xử lý những trường hợp cá nhân đã dừng kinh doanh từ lâu nhưng chưa thực hiện thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế, qua đó giúp người dân hoàn tất các nghĩa vụ còn tồn đọng, tránh phát sinh rủi ro pháp lý về sau. Đồng thời, việc rà soát cũng sẽ phát hiện và xử lý những trường hợp bị đánh cắp thông tin cá nhân để thành lập doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh trái phép.

Đặc biệt, theo ông Nguyễn Văn Phụng, nhóm hưởng lợi lớn nhất chính là cộng đồng doanh nghiệp đang hoạt động chân chính. Thực tế đã có những đối tượng lợi dụng các doanh nghiệp không còn hoạt động hoặc mã số thuế vẫn tồn tại trên hệ thống để phát hành hóa đơn, thực hiện các giao dịch không minh bạch. Vì vậy, làm sạch mã số thuế không chỉ là làm sạch dữ liệu của cơ quan thuế mà còn góp phần làm sạch môi trường kinh doanh, tạo sân chơi công bằng cho doanh nghiệp.

Để bảo đảm quyền lợi của mình, cơ quan thuế khuyến nghị người dân, doanh nghiệp và hộ kinh doanh chủ động liên hệ cơ quan thuế khi nhận được thông báo; thường xuyên kiểm tra thông tin đăng ký doanh nghiệp; tuyệt đối không cho mượn, cho thuê, mua bán căn cước công dân hoặc thông tin cá nhân để thành lập doanh nghiệp, hộ kinh doanh. Nếu phát hiện thông tin cá nhân bị sử dụng trái phép, cần kịp thời thông báo cho cơ quan đăng ký kinh doanh, cơ quan công an và cơ quan thuế để được xác minh, xử lý.

Người nộp thuế cũng cần lưu ý, việc chậm hoàn tất các thủ tục có thể làm phát sinh nghĩa vụ thuế, tiền chậm nộp, tiền xử phạt vi phạm hành chính và nhiều rủi ro pháp lý khác. Đặc biệt, từ ngày 1-7-2026, trường hợp không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký mà sau 120 ngày kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo vẫn không thực hiện thủ tục khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế theo quy định sẽ bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.

Có thể khẳng định, làm sạch mã số thuế không chỉ là nhiệm vụ của cơ quan thuế mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội. Mỗi người dân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp chủ động rà soát, cập nhật thông tin, hoàn thiện các thủ tục theo quy định sẽ góp phần bảo vệ quyền lợi của chính mình, đồng thời giúp xây dựng cơ sở dữ liệu thuế chính xác, minh bạch.