Lễ hội Phủ Trịnh tưởng niệm 456 năm ngày mất Minh Khang Thái vương Trịnh Kiểm

Nghi thức tế lễ được tổ chức trang nghiêm tại Lễ hội Phủ Trịnh năm 2026

Sáng 5.4 (tức ngày 17.2 âm lịch), UBND xã Biện Thượng tổ chức Lễ hội Phủ Trịnh, kỷ niệm 456 năm (1570 - 2026) ngày mất của Minh Khang Thái Vương Trịnh Kiểm, nhân vật lịch sử có vai trò đặc biệt quan trọng trong tiến trình khôi phục triều Lê, tạo nền tảng cho thời kỳ Lê Trung hưng và góp phần định hình cục diện chính trị Việt Nam trong các thế kỷ XVI, XVII.

Lễ hội năm nay diễn ra trong 2 ngày 4 và 5.4, với phần lễ chính được tổ chức vào sáng 5.4 tại khu di tích Phủ Trịnh.

Trước đó, ngày 4.4, địa phương đã tổ chức các nghi lễ truyền thống như lễ Tiên thường cáo yết tại Phủ Trịnh, lễ cáo yết tại Nghè Vẹt và chương trình nghệ thuật chào mừng.

Theo sử liệu, Minh Khang Thái Vương Trịnh Kiểm sinh năm 1503 tại Biện Thượng (nay là làng Bồng Thượng, xã Biện Thượng, tỉnh Thanh Hóa), trong một gia đình nông dân nghèo.

Trưởng thành trong giai đoạn lịch sử nhiều biến động, ông theo phò Hưng quốc công Nguyễn Kim, tham gia cuộc khởi nghĩa “Phù Lê, diệt Mạc”.

Sau khi Nguyễn Kim qua đời, Trịnh Kiểm được vua Lê tin cậy giao trọng trách đứng đầu quân đội và điều hành triều chính.

Trong bối cảnh nhà Mạc đang nắm giữ quyền lực, ông đã tổ chức củng cố lực lượng, từng bước mở rộng địa bàn kiểm soát, tạo nền tảng cho sự phục hưng của triều Lê.

Không chỉ được ghi nhận ở vai trò quân sự, Trịnh Kiểm còn để lại dấu ấn trong việc ổn định tình hình chính trị - xã hội, chú trọng phát triển sản xuất, khuyến khích nông nghiệp, tổ chức thi cử, thu hút nhân tài, từng bước củng cố bộ máy cai trị trong giai đoạn đất nước còn nhiều bất ổn.

Trong suốt cuộc đời, dù nắm giữ quyền lực lớn, được phong đến chức “Thái Vương, làm Đô úy tướng Tiết chế các xứ thủy bộ chư dinh, kiêm nội ngoại bình chương quân quốc trọng sự hàm Thái sư tước Lượng quốc công”, Trịnh Kiểm vẫn được sử sách ghi nhận là người trung thành với nhà Lê.

Ông mất năm 1570, được truy tôn là Minh Khang Thái Vương, mở đầu cho thời kỳ các chúa Trịnh kéo dài gần 250 năm trong lịch sử Việt Nam.

Tại lễ hội năm nay, sau nghi thức dâng hương và tế lễ tưởng niệm công lao của Minh Khang Thái Vương Trịnh Kiểm, phần hội được tổ chức với chương trình nghệ thuật sân khấu hóa “Trung Hưng gấm vóc”, tái hiện thân thế, sự nghiệp và những đóng góp của ông đối với lịch sử dân tộc.

Theo địa phương, việc duy trì tổ chức Lễ hội Phủ Trịnh không chỉ mang ý nghĩa tưởng niệm một nhân vật lịch sử lớn của xứ Thanh, mà còn là dịp quảng bá giá trị của quần thể di tích Phủ Trịnh - Nghè Vẹt, từng bước xây dựng điểm đến văn hóa, lịch sử và tâm linh trên địa bàn.

Di tích Phủ Trịnh được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ VHTTDL) công nhận là di tích lịch sử quốc gia từ năm 1995.

Khu di tích Phủ Trịnh đang được trùng tu, tôn tạo. Ảnh: Nguyễn Linh

Những năm gần đây, việc bảo tồn, tôn tạo khu di tích này được địa phương đặc biệt quan tâm.

Hiện dự án tôn tạo Khu di tích Phủ Trịnh đã được Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt chủ trương đầu tư từ năm 2015, qua nhiều lần điều chỉnh và đến tháng 11.2023 được phê duyệt lại với tổng mức đầu tư hơn 550,7 tỉ đồng.

Trong tổng mức đầu tư này, ngân sách tỉnh bố trí hơn 270 tỉ đồng, huyện Vĩnh Lộc (cũ) gần 71,5 tỉ đồng, phần còn lại hơn 209 tỉ đồng dự kiến huy động từ nguồn xã hội hóa.

Theo định hướng của địa phương, sau khi hoàn thiện, Quần thể di tích lịch sử văn hóa Phủ Trịnh sẽ không chỉ đáp ứng nhu cầu tín ngưỡng, tham quan của người dân mà còn hướng tới trở thành điểm đến du lịch hấp dẫn của xứ Thanh.

Đáng chú ý, khi kết nối với các điểm đến nổi bật trên địa bàn Vĩnh Lộc như Di sản văn hóa thế giới Thành nhà Hồ, thắng tích Kim Sơn, động Hồ Công..., Phủ Trịnh được kỳ vọng sẽ góp phần hình thành tuyến du lịch chuyên đề về lịch sử - văn hóa, tạo thêm sản phẩm mới cho du lịch Thanh Hóa.