Mùa xuân rót đầy ly rượu

Ly rượu nếp than đầu năm. Ảnh: Tư liệu

Rượu không trong veo mà ánh lên sắc tím sẫm, sóng sánh như một mảnh trời đêm còn đọng lại. Người ta rót một ít ra chén, chắp tay khấn. Câu khấn dài ngắn tùy người, nhưng lời khấn nào cũng có chung một nhịp: mong ngày mai ngọt ngào hơn hôm qua.

Rượu nếp than không gắt nồng đến mức làm người ta đỏ mặt tranh luận chuyện vĩ mô ngay ngày đầu năm, nhưng đủ ấm để gợi nhớ những gì đã qua. Thứ rượu ấy đi chậm, thấm từ tốn, giống kiểu nhớ quê của người xa nhà, không ồn ào mà lặng lẽ men theo khe gió, theo mùi khói nhang, theo tiếng chổi quét sân đầu ngõ. Uống một ngụm, tự nhiên thấy năm cũ hiện về như một cuốn phim quay tay, đôi chỗ rung lắc, đôi chỗ mất nét, nhưng đoạn nào cũng thật.

Rượu nếp than được ủ từ men lá rừng, gạo nếp đen, nước suối, và thời gian. Không có thời gian thì không thành rượu. Không có kiên nhẫn thì rượu chua. Cũng như chuyện mua nhà, chuyện lập nghiệp, chuyện giữ một gia đình nguyên vẹn, đừng chỉ tính bằng tiền, mà phải tính bằng năm tháng và đạo nghĩa. Một ly rượu đầu năm ngon không phải vì độ cồn mạnh, mà vì nó đúng độ, đúng thời điểm, đúng người cùng uống.

Ly rượu đầu năm vì vậy giống một tuyên ngôn mềm dẻo mà bền chắc, rằng hãy uống vừa phải để còn tỉnh mà thương nhau; hãy nói vừa lời để còn dư chỗ mà lắng nghe; hãy giữ vừa cái tôi để còn đủ cái ta. Và nhất là hãy đi làm xa nhưng đừng để mình thành kẻ lạc quê trong chính căn nhà thân thuộc.

Năm cũ có những ngày mưa dầm, những cơn bão tràn qua khiến cả miền ký ức như một khu vườn bị xô nghiêng. Nhưng rồi năm mới đến, người ta dựng lại hàng rào, sơn lại mái tôn, treo lại cờ Tổ quốc, và rửa lại những chiếc ly. Ly rượu đầu năm vì vậy mà đặc biệt. Nó không chỉ là đồ uống. Nó là phong tục rót lại niềm tin, là nghi thức âm thầm mà thiêng liêng của người trưởng thành ở quê tôi trước khi nói câu “Chúc mừng năm mới”.

Năm 2026 đã đến. Ước vọng đầu năm không cần quá lớn lao: ước đủ việc làm để về quê đúng chuyến, ước đủ tỉnh táo để yêu đúng người, ước đủ kiên trì để mua được một mái nhà che nắng che mưa, ước đất nước đủ bình yên để ai cũng có chén rượu đầu năm mà không phải lo âu ngày mai tới. Ước vậy thôi, mà sâu như lời biển, bền như men lá, và ấm như một ly rượu nếp than tím giữa mùa đoàn viên.

TRÚC NGUYỄN