Năng lực nội tại doanh nghiệp: Lợi thế cạnh tranh trong thời kỳ biến động
Trong một thị trường liên tục biến động, năng lực nội tại trở thành nền tảng quyết định sức bền và khả năng bứt phá của doanh nghiệp (DN). Từ năng lực lãnh đạo, văn hóa tổ chức đến khả năng vận hành và đổi mới - chính những yếu tố 'bên trong' giúp DN không chỉ thích ứng, mà còn tạo ra lợi thế cạnh tranh dài hạn.
Tại Tọa đàm kinh tế “Ứng biến: Thấu hiểu quy luật, ứng biến đầu tư, kinh doanh đột phá” (tổ chức ngày 20/4 tại Bắc Ninh), đại diện Trung tâm Xúc tiến đầu tư và Phát triển DN Bắc Ninh (Sở Tài chính Bắc Ninh) nhận định, nền kinh tế thế giới và trong nước đang bước vào giai đoạn chuyển động nhanh, phức tạp và khó dự báo. Những thay đổi trong chuỗi cung ứng toàn cầu, cạnh tranh địa chính trị, cùng với làn sóng chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo đang tái định hình môi trường đầu tư, kinh doanh. Trong bối cảnh đó, DN không chỉ đối mặt với thách thức, mà còn đứng trước những cơ hội lớn để bứt phá nếu biết nhận diện đúng quy luật và thích ứng linh hoạt.
Bà Trần Thị Thu Trang - Chủ tịch HĐQT Hanel PT cho hay, có ba giai đoạn mà DN cần phải làm trong bối cảnh hiện nay để có thể vượt qua khó khăn, vững bước phát triển. Bao gồm thứ nhất là giai đoạn “sống sót”: Trước hết các DN phải rà soát lại dòng tiền, xem lại kế toán tài chính trong khủng hoảng đa tầng. Trước kia dòng tiền đã là huyết mạch thì nay dòng tiền là tất cả và phải ứng dụng tất cả các biện pháp như đa thanh toán, ứng trước trả trước... để nâng dòng tiền lên nhằm tiếp ứng trong mọi hoàn cảnh; cắt giảm ngay những sản phẩm và mảng kinh doanh yếu kém; xây dựng kế hoạch mới, nhìn trong dài hạn nhưng làm trong ngắn hạn, thậm chí thay đổi hàng tháng, hàng ngày, hàng giờ... Hơn lúc nào hết, thời điểm này lãnh đạo DN phải trực chiến xem mọi thứ thay đổi thế nào để tìm giải pháp ứng biến. Đặc biệt, DN phải biết mình đang ở trong giai đoạn nào để ứng biến cho phù hợp.
Thứ hai là giai đoạn ổn định: Nghĩa là sau khi đã “sống sót”, DN phải chuyển sang ổn định. Điều quan trọng trong giai đoạn này là DN phải ổn định hệ thống. Khi này, công ty phải có hệ thống DATA để quyết định ngay hàng ngày và các quản lý phải nhìn vào DATA đó để ứng biến ngày hôm sau. Để làm được điều này, chúng ta phải thay đổi hệ thống bằng số hóa, số hóa không chỉ về công nghệ mà số hóa trên toàn bộ hoạt động của công ty, dựa trên hiệu quả đầu tư. Ổn định không phải giữ lại cái cũ, mà là phải thay đổi tư duy cũ, đưa tư duy mới vào, tư duy mới hơn, hiện đại hơn và phải giảm được áp lực chi phí nhân công.
Giai đoạn cuối cùng là giai đoạn bứt phá: Để qua được giai đoạn này, DN phải nâng cấp sản phẩm, sáng tạo sản phẩm, đi vào thị trường ngách để né sự cạnh tranh trực diện...

Chuyên gia kinh tế Phạm Duy Hiếu.
(Ảnh: PV)
Chia sẻ với phóng viên Báo PLVN, ông Phạm Duy Hiếu - Chuyên gia kinh tế, Chủ tịch Hội đồng Quản lý Quỹ Khởi nghiệp Doanh nghiệp Khoa học và Công nghệ Việt Nam cho hay, bất cứ sự việc gì xảy ra DN đều phải thích ứng, điều chỉnh cho phù hợp với thời cuộc. “Trong bối cảnh này, DN thường mắc sai lầm là khi thấy việc gì giúp DN thành công, giúp cho mình ổn định thì mình sẽ giữ nó. Nhưng biết đâu mọi sự đã thay đổi, thời cuộc thay đổi, khách hàng thay đổi, họ đã có yêu cầu khác về sản phẩm dịch vụ. Đối thủ cạnh tranh thì đã có cách tiếp cận mới. Sai lầm lớn nhất là chúng ta không có được các thông tin đó, chúng ta cứ đinh ninh rằng cách làm hiện tại khiến chúng ta thành công và chúng ta cứ giữ nó” - vị Chuyên gia nói.
Do đó, quan trọng nhất phải biết quan sát, lắng nghe xung quanh... Phải xem thiên thời địa lợi như thế nào, từ đó điều chỉnh nhân hòa, cái “bên trong” cho phù hợp với hoàn cảnh.
Theo ông Hiếu, có 3 cách thức DN có thể ứng biến với bối cảnh hiện nay. Thứ nhất là khi đối đầu, phải kiên cường, phải cứng cỏi để đối mặt với những thách thức, khó khăn xảy đến. Đây là cách cơ bản. Tốt hơn, DN phải linh hoạt điều chỉnh cho phù hợp. Cây cứng quá sẽ gãy, phải mềm mại để thích ứng, để đứng vững thì mới trường tồn được, cho nên phải chuyển từ bước một sang bước hai. Nhưng bước hai cũng chưa phải là bước cuối cùng, mà phải tìm hiểu quy luật của cuộc sống vận hành như thế nào rồi đi theo, thuận chiều theo quy luật của cuộc sống. Khi đó, DN sẽ có thể kiến tạo ra những hiện thực mà rất có thể trước cơ hội đó chưa xuất hiện. Cần phải đi đến cảm nhận cuộc sống, hiểu được quy luật vận hành của cuộc sống, mới tạo ra được các sản phẩm, dịch vụ phù hợp với nhu cầu cuộc sống đang cần.











