Nhà giáo nghỉ hưu được tiếp tục giảng dạy: Gỡ khó nhân lực, tránh 'giữ chỗ'
Dự thảo Thông tư quy định về nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu và nhà giáo thỉnh giảng được kỳ vọng giúp giải bài toán thiếu giáo viên, song cũng đặt ra yêu cầu chặt chẽ về chất lượng và cơ chế thực thi.
Cô trò Trường THCS Bát Tràng (Hà Nội) trong lễ khai giảng năm học 2025-2026. Ảnh: NTCC.
Bổ sung nguồn lực cho ngành giáo dục
Theo lộ trình tăng tuổi nghỉ hưu được quy định tại Bộ luật Lao động 2019, giáo viên nam nghỉ hưu ở tuổi 61 năm 6 tháng, giáo viên nữ nghỉ hưu ở tuổi 57. Từ các năm tiếp theo, tuổi nghỉ hưu sẽ tiếp tục tăng dần cho đến khi đạt mốc 62 tuổi đối với nam và 60 tuổi đối với nữ theo lộ trình đã được pháp luật quy định.
Riêng giáo viên mầm non có thể nghỉ hưu sớm hơn tối đa 5 năm nếu có nguyện vọng và đã đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 15 năm trở lên, đồng thời không bị trừ tỷ lệ hưởng lương hưu theo quy định tại Luật Nhà giáo 2025. Bên cạnh đó, một số nhóm giáo viên được phép nghỉ hưu muộn hơn tuổi quy định gồm giáo viên có trình độ tiến sĩ; giáo viên có chức danh phó giáo sư; giáo viên có chức danh giáo sư; giáo viên làm việc trong các lĩnh vực chuyên môn sâu, đặc thù.
Trong bối cảnh ngành giáo dục đang đối mặt với nhiều thách thức về nhân lực, chất lượng giảng dạy và yêu cầu đổi mới, đề xuất cho phép nhà giáo nghỉ hưu tiếp tục giảng dạy theo hợp đồng toàn thời gian, hiện đang được Bộ Giáo dục và Đào tạo lấy ý kiến, được xem là một giải pháp đáng chú ý, vừa tận dụng nguồn lực sẵn có, vừa tăng tính linh hoạt cho hệ thống giáo dục.
GS.TS Nguyễn Mậu Bành - Trưởng ban cố vấn Hội Cựu giáo chức Việt Nam nhìn nhận, đội ngũ nhà giáo sau khi nghỉ hưu là một nguồn lực quý giá. Họ không chỉ có trình độ chuyên môn vững vàng mà còn tích lũy nhiều năm kinh nghiệm giảng dạy, quản lý và xử lý tình huống sư phạm. Trong thực tế, nhiều giáo viên sau khi nghỉ hưu vẫn còn đủ sức khỏe, nhiệt huyết và mong muốn tiếp tục cống hiến. Việc tạo cơ chế để họ tiếp tục tham gia giảng dạy một cách chính thức, có hợp đồng rõ ràng, sẽ giúp ngành giáo dục không lãng phí nguồn nhân lực chất lượng cao này.
GS.TS Phạm Tất Dong - nguyên Phó Chủ tịch Hội Khuyến học Việt Nam chỉ ra, việc cho phép giảng dạy hợp đồng toàn thời gian cũng tạo điều kiện để các nhà giáo truyền lại kinh nghiệm cho thế hệ giáo viên trẻ. Sự kết hợp giữa kinh nghiệm của người đi trước và sự năng động, sáng tạo của người trẻ sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục một cách toàn diện. Trong nhiều trường học, đặc biệt là các cơ sở giáo dục đại học và cao đẳng, vai trò của giảng viên thỉnh giảng lớn tuổi đã được khẳng định từ lâu. Tuy nhiên, với cấp học phổ thông, việc mở rộng cơ chế hợp đồng toàn thời gian sẽ tạo ra sự ổn định hơn so với hình thức thỉnh giảng đơn lẻ.
Cần điều tiết hợp lý
Từ thực tế triển khai hiện nay, dự thảo Thông tư đang đặt ra một số vấn đề cần được cân nhắc kỹ lưỡng. Trước hết là vấn đề sức khỏe và khả năng cập nhật kiến thức của nhà giáo đã nghỉ hưu. Giáo dục là lĩnh vực luôn thay đổi, đặc biệt trong thời đại công nghệ số, đòi hỏi giáo viên phải liên tục học hỏi và thích nghi với phương pháp giảng dạy mới. Do đó, cần có những tiêu chí rõ ràng về đánh giá năng lực, sức khỏe và khả năng đáp ứng yêu cầu công việc đối với đối tượng này, tránh tình trạng “giữ chỗ” mà không đảm bảo chất lượng.
Một số ý kiến lo ngại việc kéo dài thời gian làm việc của giáo viên nghỉ hưu có thể ảnh hưởng đến cơ hội việc làm của giáo viên trẻ, nhất là khi nhiều sinh viên sư phạm ra trường còn khó tìm việc. Do đó, cần xác định rõ phạm vi áp dụng, ưu tiên những nơi thiếu giáo viên hoặc vị trí đòi hỏi chuyên môn cao. Bên cạnh đó, chế độ đãi ngộ cũng cần được quy định minh bạch, từ tiền lương, phụ cấp đến bảo hiểm, nhằm tránh so sánh trong đội ngũ và đảm bảo thu hút người có năng lực.
Ủng hộ chủ trương này, GS.TS Nguyễn Mậu Bành nhấn mạnh cần có quy định chặt chẽ về tuyển chọn và đánh giá. Chuyên gia này đề xuất nên áp dụng cơ chế hợp đồng có thời hạn ngắn, kèm theo đánh giá định kỳ, thay vì ký dài hạn ngay từ đầu. Điều này vừa đảm bảo tính linh hoạt, vừa tạo động lực để nhà giáo không ngừng nâng cao chất lượng giảng dạy.
Từ góc độ quản lý, việc triển khai chính sách này cũng đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ sở giáo dục và cơ quan quản lý. Các trường cần chủ động rà soát nhu cầu, xây dựng kế hoạch sử dụng nhà giáo nghỉ hưu một cách hợp lý, tránh tình trạng lạm dụng hoặc bố trí không phù hợp. Đồng thời, cơ quan quản lý cần có hướng dẫn cụ thể để đảm bảo tính thống nhất trong toàn hệ thống.
Tin nóng
Theo quy định mới, việc quy đổi và cộng điểm từ các chứng chỉ như IELTS sẽ được siết chặt hơn, mỗi chứng chỉ chỉ được sử dụng một lần và không được áp dụng đồng thời cho nhiều mục đích khác nhau.
Các địa phương có khả năng cân đối ngân sách được khuyến khích thực hiện sớm việc miễn phí sách giáo khoa cho học sinh
Sau vụ việc gần 300 tấn thịt lợn bệnh bị phát hiện tuồn ra thị trường và len lỏi vào các bếp ăn trường học, điều còn lại không chỉ là sự bất an của phụ huynh mà còn là nỗi đau thắt lòng của những người làm giáo dục.
Trước ngưỡng cửa lớp 1, nhiều phụ huynh cho con học chữ, học toán từ sớm với mong muốn trẻ không bị chậm hơn bạn. Tuy nhiên, phía sau những lớp học tiền tiểu học ngày càng phổ biến là áp lực vô hình đặt lên vai trẻ nhỏ.
Từ ngày 15-5, học bạ, văn bằng, chứng chỉ sẽ được số hóa và tích hợp trên ứng dụng VNeID. Người dân có thể sử dụng dữ liệu này thay thế giấy tờ truyền thống trong học tập, tuyển dụng và các thủ tục liên quan.
Lần đầu tiên tại Hà Nội, thí sinh thi vào lớp 10 có thể theo dõi biến động số lượng nguyện vọng theo thời gian thực ngay trên hệ thống trực tuyến, từ đó tính toán tỷ lệ chọi để đưa ra quyết định điều chỉnh phù hợp.
Tin mới
Cùng với nhịp tuyển sinh năm 2026, các cơ sở đào tạo nghệ thuật tại Đồng Nai đang bước vào mùa 'tìm kiếm' năng khiếu nghệ thuật trẻ.
Đồng Nai hiện có trên 10 ngàn đảng viên trẻ đang tham gia sinh hoạt Đoàn. Với nhiệt huyết, bản lĩnh và khát vọng cống hiến, đảng viên trẻ không chỉ góp phần xây dựng Đảng mà còn lan tỏa giá trị tích cực đến các thế hệ đoàn viên thanh niên.
Từ ngày 15/5, học bạ, văn bằng, chứng chỉ sẽ được số hóa và tích hợp trên ứng dụng VNeID. Người dân có thể sử dụng dữ liệu này thay thế giấy tờ truyền thống trong học tập, tuyển dụng và các thủ tục liên quan.
Bám sát mục tiêu, nhiệm vụ đặt ra tại Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo (GD&ĐT), cấp ủy, chính quyền và ngành giáo dục Thanh Hóa đã, đang nhanh chóng chuyển hóa chủ trương thành những hành động cụ thể với quyết tâm cao, tầm nhìn dài hạn cùng những giải pháp thiết thực từ mỗi nhà trường đến toàn hệ thống chính trị.
Trong chiến lược xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, công tác tuyển sinh quân sự giữ vai trò quan trọng trong tạo nguồn nhân lực chất lượng cao. Nhận thức rõ điều đó, Ban Chỉ huy Quân sự các xã, phường trên địa bàn tỉnh Lào Cai chủ động triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trực tiếp hỗ trợ thí sinh hoàn thiện hồ sơ, bảo đảm đúng quy định.
Từ một suất học bổng 70% chưa trọn năm học, Phạm Huỳnh Bảo Ngọc - cô học trò đến từ xã Đak Pơ - đã tạo nên bước ngoặt ấn tượng khi xuất sắc giành học bổng toàn phần cho hai năm học cuối cấp tại Trường Quốc tế Châu Á Thái Bình Dương Gia Lai (APC Gia Lai).
Nhận thức rõ việc lan tỏa văn hóa đọc có ý nghĩa quan trọng trong công tác giáo dục chính trị tư tưởng, bồi dưỡng tri thức cho bộ đội, những năm qua, Bộ CHQS tỉnh đã triển khai nhiều cách làm thiết thực, hiệu quả, đưa việc đọc sách, báo trở thành nhu cầu thường xuyên của cán bộ, chiến sĩ, góp phần xây dựng môi trường văn hóa quân sự lành mạnh, đơn vị vững mạnh toàn diện.
Trong dòng chảy số hóa toàn cầu, ranh giới giữa thực và ảo dần xóa nhòa khi mỗi người dành trung bình 6 - 7 giờ mỗi ngày trên Internet, đặc biệt là giới trẻ. Tuy nhiên, khi hành vi ứng xử chưa theo kịp tốc độ phát triển công nghệ, việc xây dựng một hệ sinh thái số nhân văn thông qua Bộ Quy tắc ứng xử của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trở thành yêu cầu cấp thiết để bảo vệ giá trị nhân văn trên không gian mạng.