Nhà khoa học vật liệu AI hàng đầu trở về nước sau gần 20 năm ở Mỹ

NUS ngày 27/8 thông báo ông Ong trở thành giáo sư tại khoa Khoa học và Kỹ thuật Vật liệu của trường từ tháng 1, trong khuôn khổ chương trình đưa các nhà khoa học Singapore đang làm việc ở nước ngoài trở về nước.

NUS hiện đứng đầu châu Á, xếp thứ 10 thế giới trong bảng xếp hạng QS World University Rankings 2027, công bố hồi tháng 6.

Giáo sư Ong được biết đến là một trong những người tiên phong phát triển các mô hình AI có khả năng mô phỏng cách các nguyên tử tương tác trong nhiều loại vật liệu. Nghiên cứu của ông kết hợp khoa học vật liệu, dữ liệu và học máy để đẩy nhanh việc phát hiện và thiết kế vật liệu mới.

Nhà khoa học vật liệu Singapore Shyue Ping Ong. Ảnh: NUS.

Từ công chức đến nhà khoa học vật liệu

Trước khi trở thành nhà khoa học, Giáo sư Ong có 6 năm làm việc trong khu vực công Singapore và khi đó đang theo đuổi con đường trở thành lãnh đạo trong bộ máy chính phủ.

Sau khi tốt nghiệp Đại học Cambridge (Anh), ông lần lượt làm việc tại Bộ Tài chính, Bộ Y tế và Bộ Giao thông Singapore, sau đó gia nhập Cơ quan Hành chính Singapore.

Ở tuổi 29, ông quyết định rời bỏ con đường này.

 Giáo sư Shyue Ping Ong trở về Singapore sau 19 năm làm việc tại Mỹ. Ảnh: NUS

"Tôi chưa bao giờ nghĩ mình sẽ trở thành một nhà khoa học", Giáo sư Ong viết trên LinkedIn ngay trước khi trở về Singapore.

Ông cho biết ngày càng muốn theo đuổi những thách thức trong nghiên cứu và tin rằng mình có thể đóng góp nhiều hơn cho xã hội thông qua khoa học.

Dù chưa từng được đào tạo chính quy về khoa học vật liệu, ông vẫn nộp hồ sơ vào các chương trình sau đại học của Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) và Đại học Stanford và được MIT nhận vào học.

Năm 2006, ông từ bỏ mức lương 6 con số để trở thành nghiên cứu sinh với thu nhập chưa đến 30.000 USD/năm.

"Tôi đánh đổi công việc và sự ổn định tài chính để được theo đuổi điều mình thực sự muốn. Tôi tin vào khả năng thích nghi và phát triển của mình", ông viết.

Sau khi hoàn thành bằng tiến sĩ, ông tiếp tục ở lại Mỹ và gia nhập Đại học California, San Diego năm 2013. Năm 2017, ông được trao tenure, cơ chế bổ nhiệm lâu dài dành cho giảng viên đại học tại Mỹ. Đến năm 2021, ông trở thành giáo sư và đứng đầu Materials Virtual Lab của trường.

Bỏ mức lương 6 con số để theo đuổi khoa học

Giáo sư Ong sau đó trở thành một nhà nghiên cứu nổi bật trong lĩnh vực khoa học vật liệu tính toán. Ông sáng lập và dẫn dắt pymatgen, thư viện phần mềm mã nguồn mở được sử dụng rộng rãi để phân tích vật liệu.

Ông cũng là một trong những người đóng góp chính cho Materials Project, nền tảng sử dụng năng lực tính toán quy mô lớn để cung cấp dữ liệu về các vật liệu vô cơ.

Trở về Singapore, Giáo sư Ong hiện lãnh đạo Materialyze.AI Lab tại NUS và đang xây dựng AI Foundry, sáng kiến kết nối AI, dữ liệu khoa học và các thí nghiệm tự động nhằm đẩy nhanh quá trình phát hiện vật liệu mới.

Ông kỳ vọng AI Foundry có thể rút ngắn một số công đoạn trong quá trình tìm kiếm vật liệu mới từ vài tháng hoặc vài năm xuống còn vài tuần.

Các chương trình đầu tiên sẽ tập trung vào hợp kim entropy cao và vật liệu gốm phục vụ năng lượng nhiệt hạch và ngành hàng không vũ trụ. Đây là những lĩnh vực đòi hỏi vật liệu có khả năng chịu nhiệt độ cực cao, bức xạ và lực tác động lớn.

Sau đó, hệ thống có thể được mở rộng sang lĩnh vực bán dẫn và năng lượng sạch.

Giáo sư Ong cho rằng những tiến bộ về AI và tự động hóa phòng thí nghiệm có thể làm thay đổi căn bản cách các nhà khoa học tìm kiếm vật liệu mới. Tuy nhiên, theo ông, AI cần làm được nhiều hơn việc chỉ xác định những vật liệu có tiềm năng.

Trở về Singapore, dùng AI để tìm vật liệu mới

Việc Singapore đẩy mạnh đầu tư vào AI phục vụ khoa học là một trong những lý do khiến Giáo sư Ong quyết định trở về.

"Singapore đang mạnh dạn đầu tư vào AI cho khoa học và tôi cảm thấy đây là thời điểm phù hợp cho giai đoạn phát triển tiếp theo của mình", ông nói.

Gần 20 năm sau khi rời bỏ sự nghiệp trong chính phủ để theo đuổi khoa học tại Mỹ, Giáo sư Ong xem việc trở về quê nhà là một bước chuyển mới trong sự nghiệp.

"Sự phát triển hiếm khi đến từ việc lựa chọn an toàn", ông viết.

Mục tiêu dài hạn của ông là đưa Singapore trở thành nơi những vật liệu mới quan trọng của thế giới được nghiên cứu, phát triển và đưa vào ứng dụng.

"Tôi hy vọng 10 năm nữa, khi mọi người hỏi những vật liệu tốt nhất thế giới được thiết kế ở đâu, Singapore sẽ nằm trong số đó", ông nói.