Suối Hai xây dựng hệ sinh thái Anh ngữ học đường

Thu hẹp khoảng cách về cơ hội học tập

Một tiết học tiếng Anh tại Trường Tiểu học xã Suối Hai.

Một buổi học tại Trường Tiểu học xã Suối Hai, tiếng Anh vang lên từ những câu chào còn có phần rụt rè. Với nhiều em nhỏ ở vùng ngoại thành, cơ hội được giao tiếp bằng ngoại ngữ, được tiếp xúc với môi trường học tập hiện đại vẫn chưa thường xuyên như học sinh khu vực trung tâm.

Bởi vậy, câu chuyện đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học ở xã Suối Hai không đơn thuần là việc bổ sung một chương trình hay tổ chức thêm những sân chơi ngoại khóa. Đó còn là nỗ lực thu hẹp khoảng cách về cơ hội học tập giữa những vùng miền, để trẻ em ở một xã ngoại thành có thêm những “chìa khóa” mở cánh cửa tri thức.

Suối Hai là địa bàn có không gian rộng, dân cư phân bố trên nhiều khu vực, mang những đặc trưng riêng của một vùng quê dưới chân núi Tản. Khoảng một nửa dân số địa phương là đồng bào dân tộc Mường, góp phần tạo nên một không gian văn hóa giàu bản sắc với những phong tục, tập quán và giá trị truyền thống được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Chính những đặc điểm về địa bàn, dân cư và điều kiện phát triển cũng đặt ra những bài toán riêng cho ngành giáo dục.

Năm học 2026-2027, toàn xã Suối Hai có 1 trường tiểu học với 3 phân hiệu (phân hiệu chính và 2 phân hiệu lẻ) gồm 77 lớp và 2.491 học sinh. Đội ngũ có 7 giáo viên tiếng Anh biên chế đạt chuẩn 100% trình độ đại học, trong đó 85,71% đạt chuẩn năng lực ngôn ngữ B2 trở lên. 100% phân hiệu đều được bố trí phòng học ngoại ngữ và thành lập Câu lạc bộ Tiếng Anh cho học sinh khối lớp 3 đến lớp 5.

Tuy nhiên, công tác dạy và học ngoại ngữ tại địa phương vẫn đối diện với nhiều rào cản đặc thù. Môi trường giao tiếp hạn chế, sĩ số học sinh trên lớp đông khiến việc rèn luyện kỹ năng nghe - nói tương tác trực tiếp gặp khó khăn.

Ở vùng quê bán sơn địa, điều kiện kinh tế của bà con nông dân còn nhiều khó khăn. Mức học phí 120.000 - 150.000 đồng/tháng cho các lớp liên kết giáo viên nước ngoài là một khoản chi tiêu không nhỏ với nhiều gia đình.

Bên cạnh đó, một số thầy cô giáo "đứng tuổi" còn e dè trước công nghệ số, trong khi phụ huynh bận rộn mưu sinh chưa có điều kiện kèm cặp con em học tập. Thực tế này đòi hỏi xã Suối Hai phải có giải pháp mang tính cấu trúc, dựa trên chuẩn mực chuyên môn thay vì chỉ tổ chức các phong trào bề nổi.

Đột phá từ hợp tác chuyên môn và lộ trình bài bản

UBND xã Suối Hai ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác với Trường Đại học Ngoại ngữ - Đại học Quốc gia Hà Nội.

Đề án “Nâng cao chất lượng dạy học và sử dụng tiếng Anh trong trường Tiểu học xã Suối Hai, giai đoạn 2026-2030” đáp ứng niềm mong mỏi của hàng nghìn gia đình nông thôn. Đề án đặt mục tiêu 100% giáo viên tiếng Anh tiểu học được tham gia bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, tăng cường thực hành và trải nghiệm; phát triển môi trường sử dụng ngoại ngữ trong và ngoài lớp học; tổ chức câu lạc bộ, sân chơi, giao lưu tiếng Anh và thí điểm mô hình “Đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học” tại Trường Tiểu học xã Suối Hai.

Đề án được triển khai theo lộ trình 2 giai đoạn. Giai đoạn năm 2026, tập trung bồi dưỡng giáo viên, xây dựng môi trường dạy học, tổ chức câu lạc bộ và thí điểm mô hình đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học; giai đoạn 2027-2030 sẽ tiếp tục đánh giá, hoàn thiện và từng bước nhân rộng mô hình phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.

Để đạt được mục tiêu này, xã Suối Hai triển khai các giải pháp trọng tâm như điều động giáo viên dạy giỏi cấp THCS hỗ trợ cấp tiểu học; từng bước thử nghiệm dạy các môn văn hóa, khoa học tự nhiên theo hình thức "nhúng tiếng Anh" (CLIL).

Đặc biệt, xã sẽ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ giáo dục hiện đại với các ứng dụng tương tác số (Quizizz, Kahoot, AI) vào bài giảng; đầu tư nâng cấp màn hình tương tác, tivi thông minh tại các phân hiệu lẻ; đồng thời, đa dạng hóa sân chơi ngôn ngữ bằng các Câu lạc bộ Tiếng Anh hằng tuần; mở rộng giao lưu với các tình nguyện viên quốc tế…

Chủ tịch UBND xã Suối Hai Nguyễn Ngọc Mạnh chia sẻ: Tiếng Anh chính là “chìa khóa” mở cửa tri thức, kết nối thế giới và tạo dựng tương lai vững chắc cho thế hệ trẻ. Chính quyền xã cam kết ưu tiên nguồn lực từ ngân sách kết hợp xã hội hóa hợp pháp để Đề án được triển khai thực chất, tạo chuyển biến rõ rệt ngay trong từng tiết dạy.

Bước đột phá trong triển khai đề án đang được hiện thực hóa, khi UBND xã Suối Hai phối hợp Trường Đại học Ngoại ngữ (Đại học Quốc gia Hà Nội) ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác “Nâng cao chất lượng dạy, học và đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong Trường Tiểu học xã Suối Hai”, giai đoạn 2026-2030.

Theo đó, Trường Đại học Ngoại ngữ sẽ trực tiếp chuyển giao giải pháp chuyên môn, hỗ trợ bồi dưỡng chuẩn hóa phương pháp giảng dạy, chia sẻ kho học liệu và ngân hàng đề thi chuẩn, cử sinh viên thực tập chuyên ngữ về hỗ trợ địa phương, đồng thời tư vấn xây dựng hệ sinh thái sử dụng tiếng Anh phù hợp với tâm lý lứa tuổi tiểu học.

Sự đồng hành của các giảng viên Trường Đại học Ngoại ngữ như mang thêm luồng gió mới về với các lớp học làng quê. Hiệu trưởng Trường Đại học Ngoại ngữ Đỗ Tuấn Minh khẳng định, nhà trường sẽ phát huy tối đa thế mạnh sư phạm chuyên ngành để đồng hành cùng Suối Hai, bảo đảm nội dung bồi dưỡng gắn chặt với thực tiễn giảng dạy tại cơ sở.

Ở góc độ nhà trường, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Suối Hai Nguyễn Thị Hồng khẳng định, với sự chỉ đạo sát sao của chính quyền địa phương và sự tiếp sức học thuật từ các chuyên gia đại học, nhà trường quyết tâm vượt qua khó khăn do địa bàn phân tán để tạo lập môi trường học tập tự nhiên, giúp các em học sinh tự tin sử dụng tiếng Anh như một công cụ học tập và giao tiếp mỗi ngày.

Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai là một hành trình dài, đòi hỏi sự kiên trì và đầu tư bài bản. Bằng sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sự chung tay của gia đình, nhà trường, cùng sự tiếp sức chuyên môn từ các cơ sở đào tạo, Suối Hai đang vẽ nên bức tranh giáo dục tươi sáng, nơi mọi học sinh, dù ở điểm trường trung tâm hay phân hiệu lẻ, đều bình đẳng tiếp cận cơ hội học tập hiện đại để tự tin làm chủ tương lai.