Vì sao người thừa cân, béo phì dễ mắc bệnh tim?

1. Vì sao người thừa cân, béo phì dễ mắc bệnh tim?

Thừa cân, béo phì không chỉ đơn thuần là việc tích tụ mỡ thừa làm ảnh hưởng đến vóc dáng, mà thực chất là một tình trạng rối loạn chuyển hóa toàn thân gây áp lực lên hệ thống tim mạch.

Theo PGS.TS Vũ Đức Định, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec, khi trọng lượng cơ thể tăng quá mức so với chiều cao và thể trạng, hệ tim mạch phải đáp ứng nhu cầu tuần hoàn lớn hơn. Chẳng hạn, khi cơ thể tích tụ thêm 15 kg mỡ thừa, khối lượng mô cần được cung cấp oxy và máu cũng tăng lên, góp phần làm tăng thể tích tuần hoàn và gánh nặng cho tim. Khi đó, trái tim phải làm việc nhiều hơn để duy trì hoạt động của cơ thể, kể cả trong thời gian nghỉ ngơi và ngủ.

Béo phì gây áp lực lên hệ thống tim mạch như thế nào?

Áp lực quá tải lên cơ tim: Khối lượng mỡ gia tăng buộc tim phải làm việc liên tục với tần suất cao hơn để bơm máu nuôi dưỡng cơ thể, lâu dần khiến cơ tim suy yếu.

Xơ vữa và tắc nghẽn mạch máu: Tình trạng rối loạn lipid máu ở người béo phì khiến cholesterol xấu (LDL) dễ lắng đọng trên thành mạch tạo nên các mảng xơ vữa làm hẹp lòng mạch và hình thành cục máu đông gây nhồi máu cơ tim hay đột quỵ.

Tổn thương mạch máu do viêm: Các tế bào mỡ nội tạng liên tục tiết ra chất gây viêm làm mất độ đàn hồi của mạch máu và khiến huyết áp tăng cao đột ngột.

Ăn thực phẩm lành mạnh giúp bảo vệ sức khỏe tim mạch.

2. Cần thay đổi lối sống để bảo vệ sức khỏe tim mạch

Theo PGS.TS.Vũ Đức Định, mặc dù không thể thay đổi được các yếu tố làm tăng nguy cơ phát triển bệnh tim như tuổi tác hoặc yếu tố di truyền nhưng có thể thay đổi lối sống như: thường xuyên vận động, duy trì cân nặng hợp lý, hạn chế tối đa uống rượu bia, bỏ thuốc lá… và thực hiện một chế độ ăn uống lành mạnh để giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh tim.

Để tránh thừa cân, cần tạo cho mình một khẩu phần ăn vừa đủ cả về lượng và chất. Nên ăn các thức ăn có lượng calo thấp, tránh các loại thức ăn nhiều mỡ, muối, đường như thức ăn nhanh, thịt mỡ, thực phẩm ăn liền...

Theo Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA), thiếu vận động, chế độ ăn uống kém và các thói quen không lành mạnh khác có thể gây hại cho sức khỏe tim mạch theo thời gian. Mọi người đều có thể thực hiện những bước đơn giản để giữ cho trái tim khỏe mạnh, đó là:

Thực hiện một chế độ ăn uống lành mạnh

Chọn những thực phẩm ít chất béo bão hòa, chất béo chuyển hóa và natri. Chọn các sản phẩm từ sữa ít béo và thịt gia cầm không da.

Ăn nhiều trái cây và rau quả, ngũ cốc nguyên hạt giàu chất xơ, cá (tốt nhất là cá béo ít nhất hai lần một tuần), các loại hạt, đậu... Hạn chế đồ uống có đường và thịt đỏ. Nếu ăn thịt, hãy chọn những phần thịt nạc nhất có thể.

Tích cực vận động thể chất

Mọi người có thể từ từ tăng dần lên ít nhất 2,5 giờ hoạt động thể chất cường độ trung bình (như đi bộ nhanh) mỗi tuần; hoặc 1 giờ 15 phút hoạt động thể chất cường độ mạnh (như chạy bộ, chạy) hoặc kết hợp cả hai mỗi tuần.

Ngoài ra, vào 2 ngày trở lên mỗi tuần cần thực hiện các hoạt động tăng cường cơ bắp tác động đến tất cả các nhóm cơ chính (chân, hông, lưng, bụng, ngực, vai và cánh tay). Trẻ em nên vận động ít nhất 60 phút mỗi ngày.

Tìm hiểu các dấu hiệu cảnh báo

AHA nhấn mạnh, không bao giờ là quá sớm hay quá muộn để tìm hiểu các dấu hiệu cảnh báo của cơn đau tim và đột quỵ. Không phải tất cả trường hợp đau tim đều gây đau ngực dữ dội, trong khi đột quỵ cũng không nhất thiết biểu hiện bằng tình trạng liệt đột ngột.

Cơn đau tim có thể gây cảm giác đau, tức hoặc khó chịu ở ngực, kèm khó thở, vã mồ hôi lạnh, buồn nôn, chóng mặt hoặc đau lan đến cánh tay, lưng, vai, cổ, hàm. Ở phụ nữ, các triệu chứng đôi khi không điển hình, chẳng hạn mệt mỏi bất thường, khó thở, buồn nôn hoặc đau lưng, hàm.

Đột quỵ thường khởi phát đột ngột với các dấu hiệu như méo miệng, yếu hoặc tê một bên cơ thể, nói khó, nhìn mờ, chóng mặt hoặc mất thăng bằng. Khi xuất hiện những triệu chứng này, cần gọi cấp cứu ngay để được xử trí kịp thời.