Du lịch bằng… vị giác

Đến Đồng Hới ăn gì?

Những năm gần đây, Đồng Hới từng bước khẳng định vai trò là cửa ngõ của du lịch Quảng Trị. Vùng đất bên dòng Nhật Lệ này có hệ thống lưu trú ngày càng hoàn thiện, sở hữu bãi biển đẹp, kết nối thuận lợi với Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng và nhiều điểm đến nổi tiếng. Trong hành trình của không ít du khách, Đồng Hới vẫn “ghi điểm” bởi những giá trị ẩm thực mang đậm dấu ấn miền biển, được chắt lọc từ nguồn nguyên liệu tươi ngon và nếp sống mộc mạc của cư dân địa phương.

Không cầu kỳ trong cách chế biến, cũng chẳng chạy theo những xu hướng ẩm thực thời thượng, món ngon Đồng Hới hấp dẫn thực khách bởi chính sự dung dị. Đó là bát cháo canh nghi ngút khói cho buổi sớm mai, đĩa bánh bèo, bánh bột lọc đậm đà hương vị quê nhà, chiếc bánh khoái giòn rụm ăn cùng nước lèo béo bùi hay những mâm hải sản tươi rói vừa theo thuyền cập bến.

Chợ Đồng Hới-không gian thưởng thức ẩm thực địa phương thu hút du khách - Ảnh: D.H

Điều đặc biệt hơn cả là ẩm thực Đồng Hới không chỉ hiện diện trong các nhà hàng hay quán ăn nổi tiếng, mà vẫn sống động trong từng góc chợ, từng gánh hàng nhỏ, từng căn bếp gia đình. Chính sự gần gũi ấy khiến nhiều du khách cảm nhận rằng, thưởng thức món ngon ở Đồng Hới cũng là cách để bước vào đời sống thường nhật của người dân địa phương, để hiểu thêm về tính cách chân chất, mến khách của vùng đất bên dòng Nhật Lệ.

Bà Trần Thị Lý, người bán bánh lọc ở chợ Đồng Hới gần 40 năm chia sẻ: “Mấy năm nay khách du lịch đến chợ đông hơn, nhiều người ngồi ăn ngay tại quầy rồi bảo đây mới đúng là hương vị Đồng Hới. Có người năm nào cũng ghé lại, ăn một đĩa bánh lọc rồi mới đi tham quan. Với tôi, đó là niềm vui lớn nhất, vì những món bánh dân dã của mình đã góp phần níu chân du khách”.

Hấp dẫn nhưng… rời rạc

Ẩm thực phong phú, hấp dẫn, đáng trải nghiệm là thế nhưng khi đặt chân đến Đồng Hới, du khách chủ yếu vẫn phải tự tìm kiếm quán ăn qua mạng xã hội, hỏi người quen hoặc nhờ tài xế giới thiệu. Những trải nghiệm ấy tuy thú vị nhưng vẫn còn rời rạc, thiếu sự kết nối để trở thành một hành trình khám phá trọn vẹn.

Trong khi đó, xu hướng du lịch hiện đại không còn dừng ở việc ăn món gì, mà là được trải nghiệm điều gì. Một food tour (du lịch ẩm thực) đúng nghĩa không chỉ đưa du khách đến những địa chỉ ăn ngon, mà còn kể câu chuyện phía sau mỗi món ăn. Đó là câu chuyện về chuyến biển vừa cập bến lúc tinh mơ, người phụ nữ hơn 40 năm gắn bó với gánh bánh bột lọc hay nồi nước dùng được giữ lửa từ khi trời chưa sáng. Khi những câu chuyện ấy được kết nối thành một hành trình, món ăn sẽ không còn chỉ để thưởng thức, mà trở thành ký ức của chuyến đi.

Chị Nguyễn Thanh Huyền, du khách đến từ Quảng Ninh chia sẻ: “Ẩm thực Đồng Hới rất đặc sắc, mỗi món ăn đều có hương vị riêng và khiến chúng tôi muốn khám phá nhiều hơn. Tuy nhiên, nếu có một food tour được thiết kế bài bản, kết nối các quán ăn, khu chợ và câu chuyện văn hóa phía sau từng món ăn thì trải nghiệm sẽ trọn vẹn hơn. Tôi tin đó sẽ là sản phẩm rất hấp dẫn đối với du khách”.

Kể chuyện bằng ẩm thực

Ở nhiều địa phương, food tour không đơn thuần là hoạt động ăn uống. Đó là sản phẩm giúp kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng mức chi tiêu của du khách, thúc đẩy kinh tế đêm và tạo thêm sinh kế cho cộng đồng địa phương. Đồng Hới có đủ những điều kiện để hình thành một hành trình như vậy, nhất là khi vẫn có một nền ẩm thực mang bản sắc riêng, không pha trộn và không dễ nhầm lẫn với bất kỳ nơi nào.

Điều còn thiếu là sự kết nối: Kết nối giữa người làm du lịch với các cơ sở ẩm thực; giữa chợ Đồng Hới với các tuyến phố, làng biển, bờ sông Nhật Lệ và không gian ven biển; giữa những món ăn quen thuộc với những câu chuyện về con người, về nghề biển, về ký ức của một vùng đất.

Khi những mảnh ghép ấy được xâu chuỗi thành một hành trình thống nhất, food tour sẽ không còn là vài địa chỉ ăn ngon được đánh dấu trên bản đồ. Đó sẽ là một trải nghiệm văn hóa ấn tượng, riêng có.

Chị Hoàng Lê Na, Giám đốc Công ty TNHH Du lịch Sông Son khẳng định: “Với chúng tôi, food tour không đơn thuần là đưa khách đến những quán ăn ngon, mà là thiết kế một hành trình trải nghiệm. Tôi tin rằng nếu được đầu tư bài bản, food tour sẽ trở thành một sản phẩm đặc trưng, góp phần làm phong phú trải nghiệm và kéo dài thời gian lưu trú của du khách khi đến Đồng Hới”.

Cũng theo chị Na, xu hướng của du khách hiện nay là tìm kiếm những trải nghiệm chân thực thay vì những điểm check-in giống nhau. Đây chính là lợi thế của Đồng Hới, bởi nơi đây vẫn giữ được nhịp sống dung dị, không gian gần gũi và một nền ẩm thực gắn chặt với đời sống của người dân. Đó là những giá trị không dễ tạo dựng trong ngày một, ngày hai.

Một địa phương phát triển du lịch có thể xây thêm khách sạn, mở thêm khu nghỉ dưỡng hay đầu tư nhiều điểm vui chơi mới. Nhưng hương vị thì không thể tạo ra trong một sớm một chiều. Hương vị được bồi đắp bằng thời gian, bằng ký ức và bằng chính nếp sống của con người nơi ấy. Đó là điều Đồng Hới đã có. Điều cần làm hôm nay chỉ là kể lại câu chuyện ấy theo một cách hấp dẫn hơn. Bởi đôi khi, cách ngắn nhất để hiểu một vùng đất… lại chính là đi qua những hương vị ẩm thực của nó.