Elon Musk tuyên chiến các đại gia viễn thông: SpaceX trở thành nhà mạng thứ tư của Mỹ?

Trong nhiều năm qua, thị trường viễn thông Mỹ gần như nằm trong tay ba cái tên quen thuộc: AT&T, T-Mobile và Verizon.

Sau khi EchoStar gần như từ bỏ tham vọng trở thành nhà mạng di động thứ tư sở hữu hạ tầng riêng, vị thế của “Big Three” càng trở nên vững chắc hơn bao giờ hết.

Đối với người tiêu dùng, hệ quả của sự tập trung quyền lực này đang ngày càng rõ ràng.

Thời gian chờ đợi tại các cửa hàng kéo dài hơn, các ứng dụng của nhà mạng được cài đặt và quảng bá ngày càng mạnh tay hơn, trong khi mức độ cạnh tranh về giá không còn quyết liệt như trước.

SpaceX có thể trở thành ‘ông lớn’ viễn thông thứ tư của Mỹ.

Trong một thị trường cạnh tranh lành mạnh, các doanh nghiệp thường xuyên phải đưa ra những chương trình giảm giá hoặc ưu đãi hấp dẫn để thu hút khách hàng.

Thế nhưng khi chỉ còn ba “người chơi” lớn chi phối toàn bộ thị trường, động lực cạnh tranh dần suy giảm.

Chính vì vậy, ngày càng có nhiều ý kiến cho rằng nước Mỹ cần một nhà mạng thứ tư thực sự để tạo áp lực cạnh tranh lên các tập đoàn viễn thông hiện hữu.

Và cái tên có khả năng thực hiện điều tưởng chừng bất khả thi đó lại chính là SpaceX.

Starlink đang âm thầm chuẩn bị cho một bước tiến lớn?

Kể từ khi SpaceX giành được một số giấy phép phổ tần từ EchoStar và phát tín hiệu muốn sở hữu thêm các băng tần vô tuyến khác, giới phân tích đã liên tục đặt ra một câu hỏi: liệu công ty con Starlink có đang chuẩn bị bước chân vào lĩnh vực mạng di động truyền thống hay không?

Đây không phải là suy đoán vô căn cứ. Hiện nay, Starlink đã vận hành mạng lưới vệ tinh Internet lớn nhất thế giới, cung cấp kết nối tới hàng triệu người dùng trên khắp hành tinh.

Nếu đã kiểm soát được phần lớn hạ tầng không gian, bước đi tiếp theo hợp lý sẽ là kiểm soát thêm hạ tầng mặt đất.

Tất nhiên, ở thời điểm hiện tại, Starlink vẫn chưa sở hữu đủ phổ tần để xây dựng một mạng di động độc lập trên quy mô toàn quốc.

Tuy nhiên, công ty hoàn toàn có thể tham gia mạnh mẽ vào các cuộc đấu giá phổ tần đang diễn ra tại Mỹ, đặc biệt là các băng tần AWS-3 và có thể cả các giấy phép thuộc dải tần C-band trong tương lai.

Nếu điều đó xảy ra, Starlink sẽ dần tích lũy được những tài nguyên cần thiết để cạnh tranh trực tiếp với AT&T, T-Mobile và Verizon.

Các cơ quan quản lý Mỹ từng kỳ vọng Boost Mobile, thương hiệu thuộc EchoStar, sẽ phát triển thành nhà mạng thứ tư có hạ tầng riêng nhằm tạo thêm cạnh tranh cho thị trường.

Tuy nhiên, thực tế đã diễn ra hoàn toàn khác.

EchoStar không đủ nguồn lực tài chính cũng như năng lực triển khai để thực hiện tham vọng đó. Sau nhiều năm nỗ lực, công ty vẫn chưa thể xây dựng được một mạng lưới đủ mạnh để cạnh tranh với ba tập đoàn viễn thông lớn.

Khoảng trống mà EchoStar để lại hiện vẫn chưa có ai lấp đầy.

Khi thiếu vắng một đối thủ mới, các nhà mạng lớn dường như ngày càng thoải mái với vị thế thống trị của mình.

Một trong những biểu hiện rõ ràng nhất là việc họ ít tham gia vào các cuộc chiến giá cước - yếu tố vốn luôn được xem là động lực thúc đẩy sự phát triển của thị trường.

Không chỉ vậy, nhiều nhà mạng ảo (MVNO) vốn được người dùng có ngân sách hạn chế lựa chọn cũng thực chất thuộc sở hữu hoặc chịu ảnh hưởng lớn từ chính AT&T, T-Mobile và Verizon.

Nói cách khác, sự đa dạng mà khách hàng nhìn thấy trên thị trường đôi khi chỉ là bề nổi, trong khi quyền kiểm soát vẫn tập trung vào cùng một nhóm doanh nghiệp.

Cuộc chiến không chỉ diễn ra trên mặt đất

Điều đáng chú ý là ba ông lớn viễn thông Mỹ không chỉ kiểm soát hạ tầng mặt đất mà còn đang tìm cách định hình tương lai của ngành Internet vệ tinh.

Mặc dù không phải là các công ty vũ trụ, họ vẫn muốn đóng vai trò trung tâm trong việc xác định cách thức kết nối vệ tinh được triển khai và thương mại hóa.

Điều này vô tình đưa họ vào thế đối đầu với SpaceX – công ty đang sở hữu lợi thế vượt trội trong lĩnh vực Internet vệ tinh toàn cầu.

Dù gây nhiều tranh cãi, không thể phủ nhận rằng Elon Musk hiện là một trong số ít người trên thế giới có đủ nguồn lực để xây dựng một nhà mạng mới từ đầu.

Việc Starlink không đạt được thỏa thuận MVNO với AT&T, T-Mobile hay Verizon cũng khiến các lựa chọn của Musk ngày càng hạn chế.

Nếu muốn tham gia sâu hơn vào thị trường viễn thông, SpaceX có thể phải tự xây dựng mạng lưới riêng hoặc mua lại một doanh nghiệp hiện có.

Một số chuyên gia thậm chí cho rằng Elon Musk nên mua lại một trong ba nhà mạng lớn hiện nay để duy trì cấu trúc thị trường ba bên.

Từ góc độ kinh doanh, việc trở thành nhà mạng di động không chỉ là câu chuyện cạnh tranh với AT&T hay Verizon.

Hiện nay, Starlink đã được xem là đơn vị sinh lời mạnh nhất của SpaceX. Việc bổ sung thêm một mạng viễn thông mặt đất có thể giúp công ty mở rộng đáng kể phạm vi ảnh hưởng trong ngành kết nối toàn cầu.

Quan trọng hơn, viễn thông đang trở thành một phần thiết yếu của cuộc cách mạng AI.

Trong giai đoạn đầu, AI chủ yếu tồn tại dưới dạng chatbot và các công cụ hỗ trợ trực tuyến. Nhưng trong tương lai, AI sẽ hiện diện trong xe tự lái, robot công nghiệp, máy bay không người lái, hệ thống logistics và hàng tỷ thiết bị kết nối khác.

Để vận hành những hệ thống này, cần có một mạng lưới truyền dữ liệu thông minh, độ trễ thấp và phủ sóng rộng khắp.

Đó chính là nơi Starlink có thể tạo ra lợi thế mà các đối thủ khó theo kịp.

Nếu Elon Musk quyết định “tham chiến”, Starlink không chỉ trở thành nhà cung cấp Internet vệ tinh lớn nhất thế giới mà còn có thể nổi lên như nhà mạng thứ tư của nước Mỹ - một đối thủ đủ sức thách thức thế thống trị lâu năm của AT&T, T-Mobile và Verizon.

(Theo PhoneArena, CNET)