Ngày này năm xưa (22/10): Những dấu mốc lịch sử đáng nhớ

Nguyên phi Ỷ Lan. (Tranh minh họa)

* Ngày 22/10/1117: Nguyên phi Ỷ Lan từ trần. Nguyên phi Ỷ Lan tên thật là Lê Thị Yến, quê ở làng Thổ Lỗi (nay thuộc xã Phù Đổng, thành phố Hà Nội). Là người phụ nữ ham học, thông minh, bà được triều thần khâm phục bởi sự hiểu biết uyên thâm trên nhiều lĩnh vực và tài năng cai trị đất nước.

* Ngày 22/10/1954: Khởi công khôi phục tuyến đường sắt Hà Nội - Lạng Sơn. Sau 3 tháng chuẩn bị khẩn trương, công trường khôi phục đường sắt Hà Nội - Lạng Sơn tổ chức lễ khởi công. Đông đảo dân công thuộc nhiều thành phần dân tộc ở các tỉnh miền xuôi, miền núi và thanh niên các thành phố mới giải phóng đã tình nguyện tham gia công trường, góp sức hàn gắn vết thương chiến tranh, khôi phục nền kinh tế quốc dân.

Quân chủng Phòng không - Không quân diễn tập, bắn đạn thật các lực lượng phòng không. Ảnh: phongkhongkhongquan.vn

* Ngày 22/10/1963: Thành lập Quân chủng Phòng không - Không quân. Nhằm thống nhất chỉ huy mặt trận trên không, chủ động đối phó với những bước leo thang mới của đế quốc Mỹ, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh và Bộ Quốc phòng ban hành Quyết định số 50/QĐ thành lập Quân chủng Phòng không - Không quân trên cơ sở hợp nhất Bộ Tư lệnh Phòng không và Cục Không quân.

Bác Hồ thăm hỏi các cụ già khi về thăm Pác Bó vào Xuân Tân Sửu, năm 1961. Ảnh tư liệu

* Ngày 22/10/1965: Trên báo Nhân Dân, Bác viết bài “Càng già càng giỏi” biểu dương lớp người cao tuổi: “Tiếp tục truyền thống Diên Hồng vĩ đại, các cụ phụ lão cũng không vì tuổi cao tóc bạc mà hưởng thú thanh nhàn. Các cụ đều cố gắng góp phần tích cực vào công cuộc chống Mỹ, cứu nước...” và yêu cầu: “Các cấp đảng bộ và Mặt trận các địa phương nên ra sức giúp các cụ phụ lão tổ chức, củng cố và phát triển đội Bạch đầu quân. Đó cũng là một lực lượng khá to trong công cuộc chống Mỹ, cứu nước. Để kết luận bài này, xin tặng các cụ phụ lão kính mến một câu thơ: Tuổi cao, chí khí càng cao/ Chống Mỹ, cứu nước, già nào kém ai!”.

* Ngày 22/10/1970: Việt Nam - Liên Xô ký thỏa thuận về thiết kế công trình Thủy điện Hòa Bình. Việt Nam và Liên Xô ký thỏa thuận liên Chính phủ về công tác thiết kế chung cho công trình Thủy điện Hòa Bình, đặt nền tảng cho sự hợp tác trong quá trình chuẩn bị xây dựng công trình thủy điện lớn trên sông Đà.

Giáo sư Cao Xuân Huy (thứ 3 từ trái sang, hàng đầu) cùng các học trò. Ảnh tư liệu

* Ngày 22/10/1983: Giáo sư Cao Xuân Huy từ trần. Giáo sư Cao Xuân Huy là nhà triết học xuất sắc của thế kỷ XX. Ông sinh ngày 28/5/1900 tại Diễn Châu (nay thuộc tỉnh Nghệ An), là giáo sư chuyên nghiên cứu lịch sử tư tưởng triết học phương Đông. Ông để lại nhiều công trình, giáo trình có giá trị nghiên cứu về Kinh dịch, Luận ngữ, Mạnh tử, Bách gia chư tử... Trong đó, tác phẩm Tư tưởng phương Đông gợi những điểm nhìn tham chiếu được bạn đọc trong nước và quốc tế đánh giá cao, đạt Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học và công nghệ năm 1996.