Quy hoạch chiến lược địa phương: Mở không gian phát triển, tạo động lực tăng trưởng mới

Quy hoạch phải mở đường cho tăng trưởng

Sáng 24/10/2026, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp với Ban Chính sách, chiến lược Trung ương và TP. Đà Nẵng tổ chức phiên toàn thể và đối thoại chính sách cấp cao của Diễn đàn, với chủ đề “Tái định hình đô thị và phát triển kinh tế: Những thách thức của thế kỷ XXI”.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị phát biểu tại Diễn đàn

Tham dự có Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị; Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh Đoàn Minh Huấn; Chủ tịch HĐND TP. Đà Nẵng Nguyễn Đức Dũng; Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Thanh Hà, cùng đại diện các cơ quan Trung ương, địa phương, chuyên gia và đối tác quốc tế.

Phát biểu tại phiên toàn thể, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị nhấn mạnh, trong giai đoạn phát triển mới, quy hoạch chiến lược địa phương không thể chỉ dừng ở việc bố trí không gian hay xác định danh mục dự án, mà phải trở thành công cụ kiến tạo mô hình phát triển, tổ chức lại nguồn lực và định hình năng lực cạnh tranh dài hạn.

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Thanh Hà (bên phải) tham dự Diễn đàn

Theo ông Nguyễn Thanh Nghị, quy hoạch cần đi trước một bước để mở ra không gian và động lực tăng trưởng mới; phát huy vai trò của đô thị trong phát triển kinh tế - xã hội và liên kết vùng; kết nối thực chất giữa các địa phương, giữa đất liền với biển, đảo. Đồng thời, các giới hạn sinh thái, rủi ro thiên tai và biến đổi khí hậu cần được tính đến ngay từ khâu quy hoạch.

Một yêu cầu quan trọng khác là nâng cao chất lượng thực thi. Quy hoạch phải dựa trên nền tảng khoa học, tôn trọng các giới hạn sinh thái, tăng cường liên kết, đồng thời được bảo đảm bằng thể chế minh bạch và năng lực thực thi hiệu quả.

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương cho rằng, chất lượng quy hoạch không chỉ được đánh giá bằng tầm nhìn hay mức độ hoàn thiện của hồ sơ, mà còn ở khả năng huy động, phân bổ nguồn lực, tạo động lực tăng trưởng mới, cải thiện chất lượng sống và bảo tồn các giá trị lâu dài.

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TP. Đà Nẵng Nguyễn Đức Dũng phát biểu chào mừng tại Diễn đàn

Để đạt mục tiêu này, cần gắn quy hoạch với trách nhiệm thực hiện, nguồn lực, lộ trình và cơ chế phối hợp rõ ràng; tăng cường công khai dữ liệu, giám sát và trách nhiệm giải trình, hạn chế tình trạng đầu tư phân tán, chồng chéo hoặc điều chỉnh quy hoạch thiếu chặt chẽ.

Đà Nẵng đứng trước cơ hội tổ chức lại không gian kinh tế

Phát biểu tại Diễn đàn, ông Nguyễn Đức Dũng, Chủ tịch HĐND TP. Đà Nẵng cho biết, sau hợp nhất, thành phố có không gian phát triển rộng lớn, hội tụ nhiều tiềm năng và lợi thế bổ sung cho nhau. Đây là cơ hội để tổ chức lại các hoạt động kinh tế, hình thành những cực tăng trưởng mới và tăng cường liên kết vùng.

Tuy nhiên, quy mô và đặc điểm của Đà Nẵng mới cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác quy hoạch, kết nối hạ tầng, phân bổ nguồn lực và bảo đảm sự phát triển hài hòa giữa các khu vực.

Các diễn giả chia sẻ kinh nghiệm, giải pháp trong quy hoạch

Ngày 21/10/2026, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Quy hoạch chung TP. Đà Nẵng đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075. Đây là cơ sở quan trọng để thành phố cụ thể hóa định hướng phát triển thành các chương trình, dự án và cơ chế thực hiện phù hợp.

Ông Dũng nhấn mạnh, nhiệm vụ đặt ra hiện nay là khẩn trương cụ thể hóa các định hướng quy hoạch thành cơ chế, chính sách, chương trình và dự án; đồng thời huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn lực, nâng cao năng lực quản trị và tổ chức thực hiện.

Theo ông Dũng, phát triển kinh tế cần đi đôi với bảo tồn các giá trị văn hóa, thiên nhiên, bảo vệ môi trường và nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu. Đà Nẵng kỳ vọng Diễn đàn sẽ giúp địa phương tiếp thu thêm các luận cứ khoa học, kinh nghiệm quốc tế và giải pháp thực tiễn để nâng cao chất lượng quy hoạch.

Từ góc độ quản trị, PGS.TS Nguyễn Mạnh Hùng, Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cho rằng, việc sắp xếp đơn vị hành chính và vận hành chính quyền địa phương hai cấp mở ra không gian phát triển mới, đồng thời đòi hỏi các địa phương đổi mới tư duy quy hoạch, tăng cường liên kết vượt qua ranh giới hành chính.

PGS. KTS Eric Huybrechts, Giám đốc Viện nghiên cứu Đô thị Xuất sắc (Pháp) trình bày tham luận tại Diễn đàn

Theo ông Nguyễn Mạnh Hùng, bốn yêu cầu phát triển, bảo tồn, thích ứng và kết nối cần được cụ thể hóa trong từng lựa chọn quy hoạch, nhằm bảo đảm tăng trưởng gắn với tiến bộ xã hội, trách nhiệm với môi trường và lợi ích của các thế hệ tương lai.

Trong khi đó, TS Nguyễn Đức Hiển, Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương lưu ý, quy hoạch địa phương đòi hỏi sự kết nối đồng bộ giữa không gian kiến trúc, hiệu quả kinh tế, sức chịu tải của hệ sinh thái, giải pháp kỹ thuật và nguồn lực tài chính. Thách thức không chỉ là xây dựng tầm nhìn, mà còn phải kết nối các yếu tố thành một chỉnh thể thống nhất, có khả năng triển khai trong thực tế.

Liên kết hạ tầng, gắn phát triển với bảo tồn

Trước đó, tại các phiên chuyên đề ngày 23/10/2026, lãnh đạo Đà Nẵng chia sẻ những định hướng cụ thể về phát triển kinh tế biển, kinh tế chăm sóc và quy hoạch giao thông trong không gian thành phố sau hợp nhất.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hồ Quang Bửu cho biết, Đà Nẵng có dư địa phát triển hệ sinh thái kinh tế chăm sóc dựa trên sâm Ngọc Linh, dược liệu và các dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Thành phố định hướng phát triển đồng bộ vùng nguyên liệu, chế biến sản phẩm, dịch vụ chăm sóc và du lịch sức khỏe; đồng thời thúc đẩy kinh tế biển theo hướng bền vững, gắn logistics xanh và du lịch thân thiện với môi trường với bảo tồn hệ sinh thái.

Ở lĩnh vực hạ tầng, Phó Chủ tịch UBND thành phố Lê Quang Nam cho biết, Đà Nẵng đang nghiên cứu tổ chức không gian theo mô hình “chuỗi đô thị đa cực - đa trung tâm - đa tầng - đa lớp”, cụ thể hóa bằng khung “3 vùng - 3 cực - 2 trục - 4 hành lang”.

Những vấn đề được đặt ra tại Diễn đàn cho thấy quy hoạch chỉ tạo ra giá trị khi gắn kết được lợi thế kinh tế với hạ tầng, nguồn lực và yêu cầu bảo vệ môi trường.

Theo ông Lê Quang Nam, khi đô thị chuyển từ cấu trúc đơn tâm sang đa cực, giao thông cũng cần chuyển từ mô hình tập trung đưa người và phương tiện về trung tâm sang kết nối thuận lợi giữa các cực tăng trưởng. Quy hoạch cần đồng thời giải quyết nhu cầu đi lại, vận chuyển hàng hóa và kết nối các đầu mối cảng biển, sân bay, đường sắt, logistics với thị trường vùng và quốc tế.

Những vấn đề được đặt ra tại Diễn đàn cho thấy quy hoạch chỉ tạo ra giá trị khi gắn kết được lợi thế kinh tế với hạ tầng, nguồn lực và yêu cầu bảo vệ môi trường. Với Đà Nẵng, việc kết nối đô thị trung tâm với các khu vực công nghiệp, dịch vụ, du lịch, miền núi và không gian di sản sẽ là một trong những điều kiện quan trọng để hình thành các chuỗi giá trị bổ trợ lẫn nhau.

Kết quả thảo luận tại Diễn đàn sẽ được Ban Chính sách, chiến lược Trung ương phối hợp với Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, thành phố Đà Nẵng và các cơ quan liên quan tổng hợp, phục vụ nghiên cứu, hoàn thiện chủ trương, cơ chế, chính sách về quy hoạch vùng và quản trị địa phương.

Từ tầm nhìn quy hoạch đến hiệu quả triển khai là chặng đường đòi hỏi sự phối hợp giữa các cấp, các ngành và doanh nghiệp. Khi quy hoạch được xây dựng trên cơ sở khoa học, có nguồn lực thực hiện và gắn với lợi ích người dân, đây sẽ là nền tảng quan trọng để các địa phương phát triển nhanh hơn, bền vững hơn và có khả năng thích ứng tốt hơn trước những biến động trong tương lai.