Từng nghĩ sẽ tàn phế suốt đời, người phụ nữ Lào đi lại sau ca mổ ở Việt Nam

Chị N. (39 tuổi, quốc tịch Lào) bị yếu hai chân ngay sau lần sinh con thứ 5. Ban đầu là yếu hai chân, sau đó thành liệt hoàn toàn hai chi dưới, mất cảm giác từ ngực trở xuống và không thể kiểm soát đại, tiểu tiện. Mọi sinh hoạt đều phụ thuộc vào người thân.

Gia đình đưa chị điều trị tại nhiều cơ sở y tế ở Lào, từ tuyến huyện đến Bệnh viện Hà Nội - Viêng Chăn nhưng không xác định được nguyên nhân.

Suốt 8 tháng nằm liệt giường, tài sản trong nhà lần lượt bán đi để chữa bệnh nhưng tình trạng không cải thiện. Khi gần như hết hy vọng, được một người Việt Nam đang làm việc tại Lào giới thiệu, hai vợ chồng quyết định bán nốt 7 con bò cuối cùng, gom khoảng 50 triệu đồng sang Việt Nam điều trị tại Bệnh viện Bạch Mai.

Ca mổ đòi hỏi độ chính xác từng milimet

Ngay khi tiếp nhận người bệnh, các bác sĩ Khoa Chấn thương Chỉnh hình và Cột sống chỉ định chụp cộng hưởng từ (MRI) cột sống cổ. Kết quả, chị mắc u bao dây thần kinh (Schwannoma) nằm trong ống sống cổ từ C5 đến C7. Khối u dài gần 4 cm, rộng khoảng 1,5 cm chèn ép nghiêm trọng tủy sống, gây phù tủy tiến triển và xuất hiện vùng hoại tử ở trung tâm.

Theo TS.BS Nguyễn Văn Trung, Trưởng khoa Chấn thương Chỉnh hình và Cột sống, đây là trường hợp hiếm gặp khi khối u vùng tủy cổ chỉ biểu hiện rõ sau sinh.

Ông cho biết có ba yếu tố có thể khiến bệnh bùng phát trong thai kỳ và sau sinh gồm thể tích tuần hoàn và áp lực tĩnh mạch tăng cao làm tủy sống phù nề; áp lực khi chuyển dạ làm gia tăng áp lực trong ống sống; cùng với những thay đổi nội tiết có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của khối u.

“Bệnh viện từng điều trị nhiều trường hợp u trong ống sống, nhưng đây là lần đầu gặp khối u Schwannoma lớn ở tủy cổ với thời gian chèn ép kéo dài tới 8 tháng sau sinh. Nguy cơ để lại tổn thương thần kinh vĩnh viễn rất cao“, TS.BS Nguyễn Văn Trung cho biết.

Từng nghĩ sẽ tàn phế suốt đời, người phụ nữ Lào đi lại sau ca mổ ở Việt Nam. (Ảnh: BVCC)

Trước khi quyết định phẫu thuật, các bác sĩ cũng chẩn đoán phân biệt với biến chứng sau gây tê tủy sống khi sinh nhằm xác định chính xác nguyên nhân gây liệt. Sau hội chẩn, ê-kíp quyết định thực hiện phẫu thuật giải ép tủy cổ bằng đường mổ phía sau.

Thách thức lớn nhất không phải kích thước khối u mà là việc tủy sống bị chèn ép suốt nhiều tháng. “Tủy cổ phù nề và rất nhạy cảm. Chỉ một rung động hoặc thao tác thiếu chính xác dưới kính hiển vi cũng có thể gây tổn thương thần kinh không thể hồi phục“, bác sĩ chia sẻ.

Ca mổ được thực hiện hoàn toàn dưới kính vi phẫu. Ê-kíp mở giải ép ống sống, bóc tách khối u từng phần trong không gian rất hẹp, đồng thời bảo tồn tối đa các mạch máu nuôi tủy và các rễ thần kinh. Sau khi lấy trọn khối u, các bác sĩ khâu phục hồi màng tủy nhằm hạn chế nguy cơ rò dịch não tủy.

Dù xác định quá trình hồi phục sẽ kéo dài do tủy sống bị chèn ép suốt 8 tháng, nhưng kết quả sau mổ vượt ngoài mong đợi. Chỉ sau 48 giờ, người bệnh đã có thể tự nhấc và cử động hai chân, cơ lực cải thiện từ gần như bằng 0 lên mức 3-4. Một tuần sau, chị được rút sonde tiểu, khôi phục hoàn toàn khả năng tự chủ đại, tiểu tiện. Hiện người bệnh đã có thể tự đứng và tập đi.

Trong thời gian điều trị, do hoàn cảnh gia đình đặc biệt khó khăn, chị N. còn nhận được sự hỗ trợ kinh phí từ nhiều người Việt Nam đang sinh sống và làm việc tại Lào. Sau phẫu thuật, các bác sĩ tiếp tục xây dựng chương trình phục hồi chức năng, dinh dưỡng và tập vận động để giúp người bệnh sớm trở lại cuộc sống bình thường.

Chị N. xúc động nói có lúc tin rằng mình sẽ không bao giờ có thể đứng dậy. “Giờ tôi đã tự đi lại được. Gia đình ở quê nhà khi biết tin đều bật khóc. Tôi xin cảm ơn các bác sĩ Bệnh viện Bạch Mai và những người đã giúp đỡ gia đình tôi“, chị chia sẻ.

Niềm hạnh phúc của người bệnh và bác sĩ khi bệnh nhân hồi phục (Ảnh: BVCC)

Từ trường hợp này, bác sĩ khuyến cáo, không phải mọi biểu hiện đau cổ, tê bì tay chân hoặc yếu chi sau sinh đều là thay đổi sinh lý thông thường. Khi xuất hiện các dấu hiệu đau cổ kéo dài, tê bì tăng dần, đi lại mất thăng bằng hoặc rối loạn đại, tiểu tiện, người bệnh cần đến cơ sở y tế có chuyên khoa thần kinh - cột sống để được thăm khám và can thiệp sớm, tránh để tổn thương tủy sống trở nên không thể hồi phục.