Vì sao người xưa quan niệm 'Lấy vợ không lấy người cùng họ, lấy chồng không lấy người cùng quê'?
Trên mảnh đất rộng lớn của Trung Hoa, những câu tục ngữ không chỉ là lời ăn tiếng nói thường ngày mà còn là sự kết tinh của tri thức dân gian và triết lý sống. 'Lấy vợ không lấy người cùng họ, lấy chồng không lấy người cùng quê' là một ví dụ điển hình.
Đằng sau lời răn tưởng như khắt khe ấy không phải là định kiến vô cớ mà là cách người xưa tìm cách bảo vệ gia đình, huyết thống và sự bền vững của hôn nhân.
Nếu chỉ nghe qua, nhiều người có thể cho rằng đây là quan niệm lỗi thời, thậm chí mang tính áp đặt. Nhưng khi đặt trong bối cảnh xã hội xưa, câu nói này lại thể hiện một cách nhìn rất thực tế và sâu sắc về hôn nhân.
Ảnh minh họa
Trước hết, “lấy vợ không lấy người cùng họ” phản ánh sự coi trọng huyết thống trong xã hội cổ đại. Khi đó, họ tộc không chỉ là danh xưng mà còn là sợi dây liên kết chặt chẽ giữa các thế hệ. Người cùng họ, dù sống ở những vùng khác nhau vẫn có khả năng chung nguồn gốc tổ tiên.
Vì vậy, kết hôn cùng họ dễ bị xem là hôn nhân cận huyết. Không chỉ tiềm ẩn nguy cơ về sức khỏe di truyền cho con cái, kiểu hôn nhân này còn có thể làm nảy sinh những tranh chấp, xung đột quyền lợi trong nội bộ gia tộc.
Câu tục ngữ, vì thế, chính là lời nhắc nhở mang tính phòng ngừa, hãy giữ khoảng cách cần thiết trong huyết thống để bảo vệ tương lai lâu dài của gia đình.
Trong khi đó, “lấy chồng không lấy người cùng quê” lại cho thấy người xưa đặc biệt chú ý đến sự khác biệt vùng miền. Ở thời đại mà giao thông cách trở, mỗi địa phương gần như là một “thế giới riêng” với phong tục, tập quán, ngôn ngữ và lối sống khác biệt.
Hôn nhân không chỉ là chuyện của hai người mà còn là sự hòa nhập của hai nền nếp sống. Khi hai người quá giống nhau về xuất thân, những xung đột nhỏ trong sinh hoạt thường ngày lại dễ bị khuếch đại bởi thói quen và định kiến chung. Ngược lại, sự khác biệt vừa phải đôi khi lại giúp hai bên dung hòa, bổ sung cho nhau. Vì vậy, lời khuyên này thực chất hướng đến việc tìm kiếm sự cân bằng và hài hòa trong đời sống vợ chồng.
Dĩ nhiên, cần nhìn nhận rằng những quan niệm ấy mang đậm dấu ấn của một thời kỳ lịch sử nhất định. Trong xã hội hiện đại, khi khoa học phát triển, việc xác định quan hệ huyết thống đã rõ ràng hơn, còn khoảng cách địa lý gần như không còn là rào cản.
Hôn nhân ngày nay mở rộng cả về không gian lẫn lựa chọn: cùng họ (không cận huyết), khác vùng miền, thậm chí khác quốc gia đều không còn xa lạ. Tự do cá nhân và sự đa dạng trong tình yêu, hôn nhân được đề cao hơn bao giờ hết.
Tuy vậy, điều đáng nói là giá trị cốt lõi của câu tục ngữ này vẫn chưa hề mất đi. Đó là sự thận trọng khi lựa chọn bạn đời. Người xưa, dù không có kiến thức khoa học hiện đại, vẫn ý thức được tầm quan trọng của yếu tố di truyền, sự hòa hợp văn hóa và tính cách trong hôn nhân. Họ gửi gắm những hiểu biết ấy vào những câu nói ngắn gọn, dễ nhớ để truyền lại cho đời sau.
Suy cho cùng, hôn nhân không chỉ là cảm xúc nhất thời mà là một hành trình dài cần sự cân nhắc kỹ lưỡng. “Lấy vợ không lấy người cùng họ, lấy chồng không lấy người cùng quê” có thể không còn đúng theo nghĩa đen trong thời đại hôm nay, nhưng tinh thần mà nó truyền tải – chọn lựa bằng lý trí, hiểu biết và sự tỉnh táo vẫn luôn là điều đáng để mỗi người suy ngẫm trước khi bước vào một quyết định quan trọng của đời mình.
Tin nóng
Hướng tới kỷ niệm 120 năm Ngày sinh Tổng Bí thư Hà Huy Tập, xã Cẩm Hưng (tỉnh Hà Tĩnh), quê hương Tổng Bí thư Hà Huy Tập hôm nay đã khoác lên mình diện mạo mới của một vùng quê văn minh, hiện đại. Giữ vững truyền thống cách mạng, địa phương đang nỗ lực chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân, xứng đáng là quê hương của người con ưu tú của Đảng.
Trần Đức Anh Sơn (sinh năm 2002), sinh viên Trường Đại học Kinh tế - Đại học Đà Nẵng, đang tự tay vẽ lại quỹ đạo thanh xuân của mình khi dũng cảm rẽ hướng từ ngành Y sang lĩnh vực Kinh tế. Khước từ sự an bài để dấn thân vào những thử thách mới, nam sinh Gen Z không chỉ khẳng định năng lực qua vai trò thủ lĩnh phong trào mà còn vươn lên trở thành một nhà sáng tạo nội dung truyền cảm hứng mạnh mẽ đến cộng đồng.
Những ngày qua, tại quảng trường Tây Đô (Khu dân cư 586, phường Hưng Phú, TP Cần Thơ) thu hút hàng ngàn lượt người dân và du khách đến vui chơi trong mùa thả diều nghệ thuật năm 2026.
Từ thời kỳ dựng nước đến đời sống đương đại, tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương luôn hiện diện như sợi dây thiêng liêng gắn kết quá khứ với hiện tại, gắn kết cá nhân với cộng đồng.
Ít ai biết rằng, đằng sau những động tác uyển chuyển và danh hiệu 'Phong cách biểu diễn tốt nhất' là một quá trình khổ luyện bền bỉ cùng những trăn trở về cơm áo gạo tiền. Phan Đại Hoàng từng phải âm thầm làm shipper, công nhân để có chi phí theo đuổi giấc mơ múa chuyên nghiệp. Với anh, múa không phải là một lựa chọn bấp bênh, mà là con đường duy nhất để anh thể hiện cá tính, sự kỷ luật sắt thép và niềm tự hào về hồn cốt văn hóa của 54 dân tộc Việt Nam.
Trao thẻ thư viện miễn phí, đưa hội sách vào chung cư, mở các sân chơi giao dục, TP.HCM đang thử nhiều cách đưa trẻ em đến với sách dịp Ngày Sách và Văn hóa đọc lần V.
Tin mới
Đoàn cựu sinh viên K20 Khoa Văn (Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội) chúng tôi chọn nơi tề tựu năm 2026 là Hà Tĩnh. Theo lời mời của Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy kiêm Chủ tịch Hội Nhà báo Hà Tĩnh Nguyễn Xuân Hải, chúng tôi về tham quan hồ Kẻ Gỗ. Bạn đồng môn Lê Hữu Quý và Phạm Xuân Nguyên bảo: 51 năm thống nhất đất nước, hồ Kẻ Gỗ qua âm nhạc mấy ai không biết, nhưng vẫn còn một miền ký ức hào hùng dưới lòng hồ. Với cá nhân tôi, trong nghề viết báo, không ít năm lần tìm ký ức dưới lòng hồ Núi Cốc nên nghe vậy thấy háo hức hẳn lên…
Lực lượng chức năng đã tìm thấy nam thanh niên người Hà Nội sau 36 giờ mất tích khi leo núi Tam Đảo.
Bản sắc tộc người tạo nên sắc thái riêng của mỗi cộng đồng và là nguồn tài nguyên đặc thù để xây dựng sản phẩm du lịch hấp dẫn. Khai thác đặc trưng văn hóa cần cân bằng giữa bảo tồn giá trị truyền thống và thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội địa phương.
Giếng Dội nép mình dưới tán rừng, cạnh những phiến đá xám, nước trong veo và tĩnh lặng, sự tĩnh lặng ẩn chứa một mạch ngầm đang miệt mài chảy.
Trung tâm Bảo tồn Di sản Văn hóa Thế giới Hội An vừa triển khai kế hoạch kiểm kê hệ thống hoành phi - liễn đối tại các di tích loại đặc biệt và loại I trong khu phố cổ.
Điều kỳ diệu đã xảy ra khi sáng nay lực lượng tìm kiếm cứu nạn tìm thấy sinh viên Nguyễn Tuấn Anh ở khu vực đỉnh núi Tam Đảo an toàn.
Trung tâm Hoa Kỳ hôm 20/4 ra mắt triển lãm 'Founders Museum' trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 250 năm quốc khánh Mỹ, thu hút khoảng 80 bạn trẻ tham gia.
Trong dòng chảy của nghệ thuật biểu diễn đương đại, nghệ thuật thực cảnh nổi lên như một xu hướng giàu sức sáng tạo và tính trải nghiệm.