Xe Trung Quốc đảo lộn trật tự ô tô châu Âu

Từ cuối năm ngoái, các nhà sản xuất xe điện (EV) Trung Quốc – từ BYD đến công ty khởi nghiệp Leapmotor, đã tăng cường nỗ lực thúc đẩy doanh số bán hàng ở nước ngoài trong bối cảnh nhu cầu trong nước suy yếu. Trong đó châu Âu là một trong những mục tiêu chiến lược của các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc.

Dữ liệu từ công ty tư vấn Schmidt Automotive Research có trụ sở tại Bremen cho thấy những nỗ lực của các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc đã được đền đáp, với thị phần của tại 18 quốc gia ở Tây Âu tăng vọt lên 10% trong tháng 4 từ chỉ 4,9% một năm trước đó.

Sự phổ biến ngày càng tăng của xe hơi Trung Quốc cũng đã thu hẹp thị phần của các thương hiệu Nhật Bản xuống còn 10,3% trong tháng 4 từ mức 11,4% một năm trước đó, thấp hơn nhiều so với mức 14,3% mà các hãng như Toyota và Nissan nắm giữ vào năm 2007.

Khi các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc như SAIC Motor (chủ sở hữu của MG) lên kế hoạch tung ra nhiều mẫu xe điện hybrid hơn, thị phần của các nhà sản xuất Nhật Bản tại Tây Âu đang trên đà giảm xuống dưới 10% - mức chưa từng thấy kể từ đầu những năm 1980, theo nhận định của các chuyên gia từ Schmidt Automotive Research.

Quá trình chuyển đổi chậm chạp của các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản sang xe điện chạy bằng pin (BEV), bị cản trở bởi quy mô hạn chế do thiếu nhu cầu từ thị trường nội địa, đã khiến họ mất thị phần, theo Matthias Schmidt, một nhà phân tích ô tô châu Âu tại công ty tư vấn của Đức.

“Người Nhật cần đưa ra thị trường những chiếc BEV thực sự mạnh mẽ để cạnh tranh”, Schmidt nói. “Nguy cơ là người tiêu dùng châu Âu có thể không còn nhận ra những điểm khác biệt tinh tế giữa xe hơi Trung Quốc và Nhật Bản nữa”.

Trong khi đó, theo dữ liệu từ Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô châu Âu, các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc đã vượt qua các đối thủ Nhật Bản tại 32 quốc gia lần đầu tiên trong tháng 5, bao gồm các quốc gia thành viên Liên minh châu Âu, Iceland, Liechtenstein, Na Uy, Thụy Sĩ và Vương quốc Anh.

Trong cùng tháng đó, các thương hiệu Nhật Bản chiếm 11,3% thị phần đăng ký xe mới tại các quốc gia này, giảm so với 12,2% của cùng kỳ năm ngoái, trong khi các thương hiệu Trung Quốc tăng trưởng từ 7,5% lên 12% trong cùng kỳ bất chấp thuế bổ sung lên đến 35,3% đối với xe điện nhập khẩu.

Các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc nhìn chung duy trì tăng trưởng mạnh mẽ về doanh số bán hàng ở nước ngoài. BYD đã bán được 175.349 chiếc cho người tiêu dùng toàn cầu vào tháng trước, tăng gần 95% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi Geely, công ty bán cả xe xăng và xe điện, chứng kiến xuất khẩu tăng vọt 157% lên 102.874 chiếc – cả hai đều là kỷ lục.

Cả JPMorgan Chase và BNP Paribas dự báo rằng xe hơi thông minh của Trung Quốc sẽ chiếm 20% thị trường châu Âu trong vòng bốn năm tới, mặc dù triển vọng của các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc vẫn còn mờ mịt do khả năng EU có thể mở rộng thuế quan đối với xe hybrid cắm điện (PHEV) nhập khẩu từ nước này.

Schmidt tin rằng các loại thuế mới có thể giúp làm chậm sự thâm nhập của các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc vào châu lục, tạo điều kiện cho các nhà sản xuất Nhật Bản.

Fitch Ratings cũng dự báo tác động tiêu cực trong trung hạn nếu EU áp đặt thuế quan. Jing Yang, giám đốc xếp hạng doanh nghiệp khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại Fitch Ratings, cho biết thuế quan cao hơn và sự không chắc chắn về chính sách có thể làm chậm sự tăng trưởng xuất khẩu ô tô của Trung Quốc sang châu Âu, mặc dù một phần được bù đắp bởi nhu cầu mạnh mẽ từ các thị trường mới nổi.

Tuy nhiên, Morgan Stanley đánh giá mối đe dọa thuế quan có thể thúc đẩy xuất khẩu của Trung Quốc trong ngắn hạn khi các nhà sản xuất ô tô gấp rút sản xuất PHEV, vì các chi tiết khó có thể được xác nhận trong một đến hai tháng tới.

“Việc áp thuế đối với xe điện dường như có ít tác động đến đà xuất khẩu tổng thể hoặc động lực cạnh tranh của Trung Quốc”, Morgan Stanley nhấn mạnh trong một báo cáo tháng 6. “Chúng tôi tự hỏi liệu EU có tìm kiếm một cách tiếp cận khác nếu họ muốn áp thuế đối với xe PHEV hay không”.