Mỹ triển khai xuồng không người lái trong xung đột với Iran

Diễn biến chiến sự tại Trung Đông tiếp tục xuất hiện yếu tố mới khi quân đội Mỹ lần đầu xác nhận triển khai xuồng không người lái trong chiến dịch tấn công Iran.

Thông tin được công bố ngày 26/3 bởi Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ, đánh dấu bước mở rộng đáng chú ý trong cách thức tác chiến trên biển của Washington.

Theo phát ngôn viên quân đội Mỹ, phương tiện được sử dụng là xuồng không người lái trinh sát tự hành toàn cầu, viết tắt là GARC. Đây là loại phương tiện mặt nước không có người điều khiển trực tiếp, được lập trình để tuần tra và thu thập dữ liệu tình báo trong thời gian dài.

Dữ liệu từ chiến trường cho thấy các xuồng GARC đã tham gia nhiệm vụ tuần tra hàng hải trong khuôn khổ chiến dịch quân sự, hoạt động liên tục hơn 450 giờ và di chuyển tổng quãng đường hơn 4.000 km.

Vai trò chính của chúng là hỗ trợ giám sát khu vực, phát hiện mục tiêu và cung cấp thông tin cho các lực lượng tác chiến khác như máy bay, tàu chiến hoặc đơn vị tên lửa.

Về mặt kỹ thuật, xuồng không người lái GARC có chiều dài gần 5 m, tốc độ hành trình khoảng 40 km/h và tầm hoạt động tối đa gần 3.000 km khi di chuyển ở tốc độ tiết kiệm khoảng 9 km/h.

Kích thước nhỏ và khả năng vận hành tự động giúp phương tiện này khó bị phát hiện, đồng thời giảm rủi ro cho lực lượng vận hành trong môi trường có nguy cơ cao.

Diễn biến theo dòng sự kiện cho thấy, việc triển khai GARC diễn ra trong bối cảnh Mỹ đang gia tăng áp lực quân sự lên Iran sau khi xung đột bùng phát từ cuối tháng 2.

Trước đó, Washington đã tiến hành hàng nghìn đòn tấn công vào các mục tiêu quân sự của Iran, đồng thời tìm cách kiểm soát các khu vực chiến lược như vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz.

Đáng chú ý, phía Mỹ cho biết chưa có dấu hiệu các xuồng không người lái này được sử dụng cho nhiệm vụ tấn công trực tiếp.

Thay vào đó, chúng đóng vai trò như “mắt thần” trên biển, giúp nâng cao nhận thức tình huống và hỗ trợ các quyết định tác chiến theo thời gian thực.

Xét về chiến thuật, việc đưa xuồng không người lái vào hoạt động mang lại nhiều lợi thế. Trước hết, đây là phương tiện có chi phí thấp hơn đáng kể so với tàu chiến truyền thống, nhưng vẫn có thể đảm nhiệm nhiệm vụ tuần tra trên diện rộng.

Thứ hai, khả năng hoạt động liên tục trong thời gian dài giúp duy trì giám sát 24/7 tại các khu vực nhạy cảm.

Trong bối cảnh Iran từng sử dụng xuồng không người lái để tập kích tàu dầu tại vùng Vịnh, việc Mỹ triển khai phương tiện tương tự cũng được xem là bước đi nhằm đối phó và thích ứng với hình thức chiến tranh phi đối xứng trên biển.

Tuy nhiên, công nghệ này vẫn tồn tại hạn chế. Các báo cáo trước đó cho thấy xuồng GARC từng gặp vấn đề về hiệu suất và an toàn trong quá trình thử nghiệm, bao gồm sự cố va chạm tốc độ cao và mất khả năng vận hành trong một số tình huống.

Điều này cho thấy hệ thống vẫn đang trong giai đoạn hoàn thiện và chưa đạt độ tin cậy tuyệt đối.

Ở góc độ chiến lược, việc Mỹ triển khai xuồng không người lái phản ánh xu hướng chuyển dịch sang sử dụng các hệ thống tự động trong tác chiến hiện đại. Những phương tiện này không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro nhân sự mà còn tạo ra mạng lưới giám sát rộng lớn, hỗ trợ kiểm soát các tuyến hàng hải quan trọng.

Trong bối cảnh xung đột chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, việc đưa các công nghệ mới như xuồng không người lái vào chiến trường cho thấy Mỹ đang tìm cách duy trì ưu thế bằng những phương thức linh hoạt và ít tốn kém hơn, đồng thời chuẩn bị cho các kịch bản tác chiến dài hạn tại Trung Đông.

Việt Hùng