Bổ sung các chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế trên biển

Về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng, dự thảo luật quy định về quản lý tổng hợp tài nguyên, không gian biển; bảo vệ môi trường biển và hải đảo; quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.

Về nội dung, dự thảo luật hoàn thiện chính sách và nguyên tắc quản lý theo hướng quản trị biển hiện đại, tổng hợp, thống nhất; làm rõ trách nhiệm của Chính phủ, cơ quan quản lý tổng hợp, bộ, cơ quan ngang bộ và chính quyền địa phương; tăng cường điều phối liên ngành, liên vùng, phân quyền gắn với hậu kiểm và trách nhiệm giải trình.

Dự thảo luật bổ sung chế định quản lý, sử dụng không gian biển; cơ chế giải quyết chồng lấn, xung đột trong sử dụng không gian biển; phân định trách nhiệm quản lý hành chính trên biển; quản lý đảo nhân tạo, công trình trên biển.

 Quang cảnh phiên họp Quốc hội. Ảnh: TRỌNG HẢI

Bổ sung cơ chế xác lập và thực hiện quyền sử dụng khu vực biển: Giao, cho thuê, đăng ký; đấu giá; giấy chứng nhận và hồ sơ hải chính; chế độ tài chính; quyền, nghĩa vụ; chuyển nhượng, cho thuê lại, góp vốn, thế chấp; chuyển mục đích, thu hồi, bồi thường, hỗ trợ. Việc thực hiện quyền phải bảo đảm sử dụng tiết kiệm, hiệu quả, minh bạch và yêu cầu quốc phòng, an ninh, đối ngoại.

Bên cạnh đó, dự thảo luật bổ sung cơ chế, chính sách ưu đãi, hỗ trợ phát triển hoạt động kinh tế trên biển, hải đảo theo nguyên tắc, tiêu chí, đối tượng và điều kiện cụ thể; ưu tiên ngành, lĩnh vực hiện đại, xanh, thông minh, công nghệ cao, hạ tầng dùng chung, công trình lưỡng dụng, đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ và tài chính biển xanh. Chính sách phải phù hợp khả năng cân đối ngân sách, có giám sát, đánh giá và không hỗ trợ trùng lặp.

Dự thảo luật phân quyền tối đa cho địa phương đối với nhiệm vụ địa phương thực hiện hiệu quả; Trung ương tập trung vào vấn đề chiến lược, liên ngành, liên vùng, liên tỉnh, khu vực ngoài ranh giới quản lý hành chính trên biển của cấp tỉnh, hoạt động có yếu tố nước ngoài và vấn đề liên quan quốc phòng, an ninh, đối ngoại, chủ quyền.

Về bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại, các quy định về phân bổ, giao, cho thuê, đăng ký, giao dịch, chuyển mục đích và thu hồi khu vực biển; đảo nhân tạo, công trình trên biển; khu vực chiến lược, xa bờ và hoạt động có yếu tố nước ngoài được thiết kế với cơ chế kiểm soát, phối hợp, lấy ý kiến cơ quan quốc phòng, an ninh, ngoại giao phù hợp mức độ rủi ro và khả năng kiểm soát. Dự thảo không làm thay đổi chế độ pháp lý của các vùng biển Việt Nam.

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày tờ trình về dự án Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo (sửa đổi). Ảnh: TRỌNG HẢI

Thẩm tra dự án luật, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội tán thành với sự cần thiết sửa đổi toàn diện Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo. Tuy nhiên, dự thảo luật điều chỉnh nhiều quan hệ liên quan đến quản lý không gian biển, quyền sử dụng khu vực biển, công trình trên biển, vùng bờ và bảo vệ môi trường liên quan trực tiếp với các luật chuyên ngành như Luật Biển Việt Nam, Luật Đầu tư, Luật Xây dựng, Bộ luật Hàng hải, Luật Thủy sản, Luật Dầu khí, Luật Điện lực, Luật Đất đai, Luật Quy hoạch, Luật Bảo vệ môi trường… Vì vậy, một số nội dung trong dự thảo luật cần được rà soát, làm rõ để bảo đảm thống nhất trong hệ thống pháp luật.

Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội cơ bản tán thành việc mở rộng phạm vi điều chỉnh sang quản lý, sử dụng không gian biển; đề nghị bổ sung nội dung về cơ chế, chính sách ưu đãi, hỗ trợ phát triển các hoạt động kinh tế sử dụng không gian biển vào phạm vi điều chỉnh. Đồng thời, cần xác định rõ nguyên tắc áp dụng pháp luật, bảo đảm quản lý tổng hợp không làm thay đổi, chồng lấn thẩm quyền quản lý chuyên ngành và không phát sinh thêm thủ tục hành chính không cần thiết.