Giải đáp lo ngại về đề xuất người dưới 18 tuổi hiến tạng, GS.TS Trần Minh Điển, Giám đốc Bệnh viện Nhi Trung ương, nhấn mạnh: Pháp luật tuyệt đối không cho phép lấy tạng của trẻ đang sống. Mọi quy định liên quan đến hiến mô tái sinh hay hiến tạng sau chết não đều được xây dựng với nguyên tắc tối thượng là bảo vệ an toàn cho trẻ em.
Về dự thảo này, dư luận quan tâm là hoàn toàn đúng, bức xúc cũng có thể thông cảm được, vì liên quan đến trẻ em và những câu chuyện bắt cóc, bán nội tạng... luôn làm chúng ta vô cùng lo lắng.
Trong thực tiễn nhi khoa, có nhiều trẻ mắc suy tim, suy gan, suy thận giai đoạn cuối mà ghép tạng là giải pháp điều trị cần thiết để duy trì sự sống.
Sau gần 20 năm thực hiện, Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến lấy xác năm 2006 đang được sửa đổi để trình, xem xét thông qua tại kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Đây không chỉ là dự án luật về kỹ thuật y học mà còn liên quan trực tiếp đến quyền con người, quyền tự quyết đối với cơ thể, quyền được chăm sóc sức khỏe, đạo đức y sinh và trách nhiệm của Nhà nước trong việc bảo vệ sự sống. Bởi vậy, các quy định trong Luật cần đáp ứng yêu cầu về tính nhân văn, chặt chẽ và khả thi.
Ngày 21/10, Bệnh viện TWQĐ 108 làm việc với đoàn chuyên gia hiến, ghép tạng Tây Ban Nha và đại diện Trung tâm Điều phối Quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người, trao đổi kinh nghiệm, hoàn thiện quy trình và thúc đẩy hợp tác nâng cao hiệu quả hiến, ghép tạng tại Việt Nam.
Ngăn ngừa trục lợi trong hoạt động hiến, ghép mô, bộ phận cơ thể người; bảo đảm khả năng tiếp cận điều trị tại địa bàn khó khăn và trách nhiệm cung ứng thuốc đạt tiêu chuẩn... Đây là những vấn đề được các đại biểu Quốc hội nêu tại phiên thảo luận Tổ 4, sáng 21/10.
Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, tại buổi thảo luận Tổ vào sáng 21-10, các đại biểu Đoàn Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) Tổ 10 gồm Đoàn ĐBQH 2 tỉnh Đồng Tháp và Nghệ An đã đóng góp nhiều ý kiến sâu sắc, sát với thực tiễn đời sống đối với các dự án luật quan trọng về y tế, xã hội và quyền của người khuyết tật.
Sáng 21/10, góp ý thảo luận tại Tổ 1, Đoàn ĐBQH TP Hà Nội về các dự án luật liên quan đến trẻ em, người khuyết tật, y tế và hiến, ghép mô, bộ phận cơ thể người, các ĐBQH đề nghị việc đăng ký hiến mô, bộ phận cơ thể người và hiến xác trực tuyến trên nền tảng số cần thông qua cơ chế xác thực sinh trắc học hoặc chữ ký số cá nhân trên ứng dụng định danh quốc gia.
Thảo luận tại tổ, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan giải trình nhiều nội dung về thuốc lá, hiến mô tạng, dược, trẻ em, đấu thầu thuốc tại 6 luật ngành Y tế và cam kết tiếp thu ý kiến đại biểu.
Ngày 21-10, tại phiên thảo luận, các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh Thái Nguyên đóng góp nhiều ý kiến nhằm hoàn thiện dự thảo Luật về hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến xác; đồng thời đề xuất làm rõ các quy định liên quan đến mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc và bảo đảm quyền lợi của người khuyết tật.
Góp ý vào dự thảo Luật về hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Gia Lai Siu Hương đề nghị bổ sung cơ chế bảo vệ quyền lợi của người hiến dưới 18 tuổi và rà soát các quy định, bảo đảm tính thống nhất, khả thi khi thực hiện.
Sáng 21/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội nghe trình bày tờ trình, báo cáo thẩm tra và thảo luận tại tổ về nhiều dự án luật quan trọng liên quan đến y tế, lao động, bảo hiểm xã hội và thực hiện dân chủ ở cơ sở.
Góp ý vào dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi), tại Tổ 4 sáng 21/10, ĐBQH Lê Hoàng Hải (TP. Đồng Nai) đề nghị cần nghiên cứu, thiết kế chính sách này theo hướng khuyến khích lòng nhân ái, bảo đảm quyền tự nguyện và ghi nhận sự đóng góp của người hiến và của cả gia đình người hiến. Đồng thời, tính toán kỹ lưỡng về điều kiện cho phép người nước ngoài có thẻ tạm trú còn thời hạn được đăng ký vào danh sách chờ ghép quốc gia.
Sáng 21-10, sau khi nghe tờ trình và thẩm tra về Dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi), các đại biểu Quốc hội đã thảo luận tại tổ về nội dung này.
Góp ý vào dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) tại phiên thảo luận tổ sáng 21/10, ĐBQH Lã Thanh Tân (TP. Hải Phòng) đề nghị: cần làm rõ ranh giới giữa hoạt động hiến, ghép vì mục đích nhân đạo với hoạt động khai thác, thương mại hóa mô, tế bào và các sản phẩm có nguồn gốc từ cơ thể người; thiết kế cơ chế bảo vệ đặc biệt đối với người chưa thành niên...
Sáng 21/10, tại Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khoá XVI, Tổ thảo luận số 12 tiến hành thảo luận về 3 dự án luật liên quan đến hiến, ghép mô, bộ phận cơ thể người; sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật trong lĩnh vực trẻ em, y tế, dược, người cao tuổi, người khuyết tật, bảo hiểm y tế và phòng, chống tác hại của thuốc lá.
Trước đề xuất lấy tạng sau khi chết tuần hoàn, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định yêu cầu làm rõ cơ sở pháp lý.
Sáng 21/10, thảo luận tại Tổ 12 gồm Đoàn ĐBQH các tỉnh Phú Thọ và Cà Mau về dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi), một số đại biểu đề nghị Chính phủ, Bộ Y tế quan tâm bố trí nguồn lực, đầu tư nghiên cứu khoa học, từng bước phát triển mô nhân tạo nhằm bổ sung nguồn thay thế, đáp ứng nhu cầu điều trị trong tương lai.
Ngày 21/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội nghe trình bày các tờ trình, báo cáo thẩm tra một số dự án Luật và tiến hành thảo luận ở Tổ.
Chính phủ đề xuất cho phép người dưới 18 tuổi được hiến bộ phận cơ thể sau khi chết não, chết tuần hoàn nhưng phải đăng ký hiến hoặc có nguyện vọng trước khi chết và được người đại diện đồng ý.
Bộ trưởng Đào Hồng Lan nhấn mạnh yêu cầu khuyến khích hiến tạng, kiểm soát chặt chẽ các điều kiện, phòng ngừa nguy cơ lạm dụng.
ĐBQH Hứa Đức Việt (Lạng Sơn) đề nghị khôi phục quy định phối hợp với cơ quan pháp y trước khi lấy tạng từ người có dấu hiệu liên quan vụ án, tránh nguy cơ mất chứng cứ hoặc bị lợi dụng để che giấu hành vi phạm tội.
Sáng 21/10, Đoàn đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh do đồng chí Trần Vũ Khiêm, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh dẫn đầu tiếp tục thảo luận tại tổ về các dự án luật.
Cho rằng, cần chặt chẽ, thận trọng khi mở rộng quy định cho phép lấy tạng sau khi chết tuần hoàn, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, đề nghị cơ quan soạn thảo cần lý giải rõ hơn về nội dung này. Đồng thời, có thể giao Chính phủ hoặc Bộ Y tế quy định quy trình chuyên môn về lấy mô, bộ phận cơ thể người sau khi chết não và sau khi chết tuần hoàn để hướng dẫn các bác sĩ, các bệnh viện yên tâm thực hiện, tránh tiêu cực.
Thảo luận tại Tổ 13 (Đoàn ĐBQH các tỉnh Thanh Hóa, Gia Lai) về dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi), ĐBQH Phan Thị Thùy Linh đề nghị làm rõ ranh giới giữa chi phí chuyên môn và hoạt động thương mại; đồng thời, thiết lập cơ chế kiểm chứng độc lập nhằm bảo đảm tính tự nguyện, bảo vệ người hiến, nhất là người chưa thành niên và người hiến sống.
Đánh giá dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội đề nghị tiếp tục rà soát kỹ các quy định liên quan đến người chưa thành niên, bảo đảm ý chí tự nguyện của người hiến, đồng thời kiểm soát chặt hoạt động thương mại và minh bạch trong điều phối mô, tạng.
Thảo luận tại tổ, sáng 21/10 về dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi), đại biểu Quốc hội (ĐBQH) Nguyễn Minh Tuấn (Phú Thọ) quan tâm Điều 13 về điều kiện đối với người hiến, nhận tinh trùng, noãn, phôi, đặc biệt là quy định tại điểm c khoản 1 về việc hiến và nhận tinh trùng, hiến và nhận phôi được thực hiện trên nguyên tắc vô danh giữa người hiến và người nhận.
Đại biểu Trần Văn Lâm cho rằng, công tác tuyên truyền, vận động hiến mô, tạng cần trở thành hoạt động thường xuyên, lâu dài, phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương, thay vì chỉ thực hiện theo từng đợt hoặc phong trào.
Đại biểu Trần Thị Nhị Hà đề nghị tôn trọng ý nguyện hiến tạng đã đăng ký, đồng thời quy định rõ cách xử lý khi người thân có ý kiến trái chiều, tránh ách tắc trong thời điểm cấp bách.
Thảo luận tại Tổ 13 (Đoàn ĐBQH các tỉnh Thanh Hóa, Gia Lai) sáng 21/10 về các dự án luật thuộc lĩnh vực y tế, lao động, bảo hiểm xã hội, ĐBQH Lê Văn Cường kiến nghị tiếp tục hoàn thiện các quy định về quản lý thiết bị y tế, giá dịch vụ và cung ứng thuốc tại cơ sở y tế. Bên cạnh đó, đại biểu kiến nghị bổ sung chính sách hỗ trợ bảo hiểm y tế cho thân nhân người hiến mô, tạng sau khi chết não, chết tuần hoàn, qua đó khuyến khích nghĩa cử hiến tạng, mở rộng cơ hội cứu sống người bệnh.
Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội ghi nhận ý nghĩa nhân văn, nhân đạo của chính sách; tuy nhiên, do người dưới 18 tuổi, đặc biệt là trẻ em cần được bảo vệ đặc biệt, nên cần đánh giá kỹ các tác động tâm lý, đạo đức, xã hội và nguy cơ lợi dụng quan hệ phụ thuộc để gây áp lực, cưỡng ép hiến mô, bộ phận cơ thể.
ĐBQH Nguyễn Thành Đồng (Hà Tĩnh) đề nghị quy định rõ người có quyền đồng ý hiến tạng sau khi người hiến qua đời, cách xử lý khi các thành viên gia đình bất đồng, đồng thời làm rõ tiêu chí ưu tiên đối với người chờ ghép.
Sáng 21/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khoá XVI, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, các đại biểu nghe Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày tờ trình dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi); Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh trình bày báo cáo thẩm tra về dự án Luật này.
Sáng 21/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan trình bày Tờ trình về dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi). Dự án Luật có ý nghĩa nhân văn sâu sắc, liên quan trực tiếp đến quyền con người.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) lần này gồm 7 chương, 39 điều với 4 nhóm chính sách lớn trọng tâm.
Dự thảo luật mới đề xuất quy định mở rộng nguồn hiến mô, bộ phận cơ thể để tăng cơ hội được ghép cho người bệnh.
Sáng 21/10, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, Quốc hội đã nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi).
Theo Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan, dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) mở rộng nguồn hiến gắn với kiểm soát chặt chẽ điều kiện người hiến. Trong đó, người dưới 18 tuổi được hiến mô tái sinh khi còn sống: người từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi hiến cho người là thành viên gia đình; người dưới 15 tuổi hiến cho cha, mẹ, anh, chị, em ruột.
Chính phủ đề xuất cho phép người dưới 18 tuổi được hiến bộ phận cơ thể sau khi chết nhưng phải đăng ký hiến trước khi chết và được người đại diện đồng ý.
Dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) bổ sung các quy định người vợ được nhận tinh trùng của người chồng đã chết, chết não, chết tuần hoàn hoặc phôi của chính hai vợ chồng để sinh con.
Chính phủ đề xuất cho trẻ dưới 15 tuổi hiến mô tái sinh cứu bố mẹ, anh chị em ruột khi không có người hiến trưởng thành phù hợp và đáp ứng các điều kiện theo luật.
Các dự án luật tập trung hoàn thiện chính sách y tế, mở rộng cơ hội hiến ghép mô tạng và tăng cường quản lý thuốc.
Nghiêm cấm lấy mô, bộ phận cơ thể ở người sống dưới 18 tuổi, trừ 3 trường hợp, đồng thời bổ sung quy định về phạm nhân có nguyện vọng hiến mô, bộ phận cơ thể người…
Ghép tạng Việt Nam đạt nhiều tiến bộ về kỹ thuật, làm chủ các kỹ thuật phức tạp như ghép tim, gan, phổi và thận. Tuy nhiên, nguồn tạng hiến còn hạn chế. Việc sửa đổi Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác được kỳ vọng tháo gỡ vướng mắc, mở rộng nguồn hiến và hoàn thiện hành lang pháp lý.
Sáng 21-10, thảo luận tại tổ về dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi), các đại biểu Quốc hội Đoàn Hà Nội đề nghị hoàn thiện quy định về đăng ký hiến tạng, bảo đảm quyền tự quyết của người hiến, tăng cường bảo vệ trẻ em, làm rõ trách nhiệm chi trả và kiểm soát chặt hoạt động hiến, ghép tạng.
Tại tọa đàm ngày 19/10, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện mô hình điều phối, xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia đồng bộ và cơ chế tài chính bền vững, tạo nền tảng nâng cao hiệu quả hoạt động hiến, ghép tạng tại Việt Nam.
Đến nay, Việt Nam đã ghép được hầu như tất cả các tạng như thận, gan, tim, phổi, tụy. Hành lang pháp lý hiện cũng đã cho phép các đơn vị y tế có thể tiến hành được tất cả các hoạt động về hiến ghép. Tuy nhiên, thực tế triển khai cho thấy, hoạt động hiến, lấy, ghép tạng tại nước ta vẫn còn nhiều khoảng trống cần lấp đầy.
Cần có chính sách hỗ trợ thiết thực, thể hiện sự tri ân đối với người hiến tạng, đồng thời hoàn thiện cơ chế điều phối để hoạt động hiến, ghép tạng được triển khai hiệu quả hơn.
Thực tiễn cho thấy Việt Nam đã thực hiện hơn 11.000 ca ghép tạng, với các loại tạng như tim, gan, thận, phổi nhưng quá trình triển khai vẫn còn những vướng mắc cần tháo gỡ.
Dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) đề xuất nhiều chính sách mới nhằm mở rộng nguồn hiến, tăng cường kiểm soát hoạt động ghép tạng và bảo đảm quyền lợi của người hiến.
Lãnh đạo Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) cho biết, dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) đã được Chính phủ thông qua, chuẩn bị trình Quốc hội trong kỳ họp thứ 2 vừa khai mạc.
Bốn bệnh nhân được ghép gan, thận từ nguồn tạng hiến của cô giáo 22 tuổi bị chết não sau tai nạn đã hoàn thành phẫu thuật.
Ngày 17/10, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Phạm Anh Tuấn đã gửi thư thăm hỏi, chia sẻ và tri ân gia đình cô giáo Phạm Thị Anh Thư (xã Đăk Pơ, tỉnh Gia Lai), người đã hiến tặng mô, tạng sau khi qua đời, trao cơ hội sống cho nhiều bệnh nhân.
Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Anh Tuấn gửi thư thăm hỏi, tri ân gia đình cô giáo Phạm Thị Anh Thư (xã Đak Pơ) trước nghĩa cử hiến tặng mô, tạng cứu người, góp phần lan tỏa thông điệp nhân văn và tiếp nối sự sống. Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai đăng toàn văn thư của Chủ tịch UBND tỉnh.
Chị Phạm Thị Anh T. là giáo viên Tiếng Anh đang công tác tại xã Trang đã không may bị tai nạn giao thông, rơi vào hôn mê và chết não.
Chiều 16-10, tại Bệnh viện Đà Nẵng, Hội Ghép tạng Việt Nam phối hợp với Bệnh viện Đà Nẵng, Trung tâm Điều phối ghép tạng quốc gia và Hội Vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người tổ chức lễ khai mạc Hội nghị khoa học thường niên Hội Ghép tạng Việt Nam lần thứ XI (VSOT-2026) với chủ đề "Ghép tạng Việt Nam – chiến lược hội nhập và phát triển".
Chiều 16/10, tại Đà Nẵng diễn ra khai mạc Hội nghị khoa học thường niên Hội Ghép tạng Việt Nam lần thứ XI-năm 2026, với chủ đề “Ghép tạng Việt Nam-chiến lược hội nhập và phát triển”. Tham dự hội nghị có hơn 600 đại biểu là các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và nhân viên y tế trong nước, quốc tế.