Kết quả kiểm toán tại Bộ Giáo dục và Đào tạo cho thấy sự chậm trễ trong phân bổ, giải ngân vốn đầu tư công, sai phạm quyết toán kinh phí, cùng các bất cập thể chế kéo dài chưa được tháo gỡ đối với ngành giáo dục.
Chiều 30/10, Hội đồng khoa học Kiểm toán nhà nước (KTNN) tổ chức nghiệm thu Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ: “Nghiên cứu ứng dụng phân tích dữ liệu lớn để phát hiện gian lận thuế trong hoạt động kiểm toán thu ngân sách nhà nước của KTNN”. TS. Bùi Quốc Dũng - Phó Tổng Kiểm toán nhà nước, Chủ tịch hội đồng khoa học KTNN là Chủ tịch Hội đồng nghiệm thu.
Phân cấp quản lý ngân sách nhà nước (NSNN) giúp phát huy tối đa tiềm năng và lợi thế của từng địa phương, góp phần nâng cao tính chủ động, sáng tạo và khả năng đáp ứng nhu cầu phát triển của mỗi cấp chính quyền. Tuy vậy, cơ chế phân cấp cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro, đòi hỏi cần có hoạt động kiểm tra, kiểm toán, giám sát độc lập để bảo đảm tính kinh tế, hiệu lực, hiệu quả của công tác quản lý, sử dụng NSNN.
Chủ trì cuộc họp cho ý kiến về nội dung Thông tư quy định về cung cấp dữ liệu phục vụ hoạt động kiểm toán của Kiểm toán nhà nước (KTNN), Tổng Kiểm toán nhà nước Nguyễn Hữu Nghĩa yêu cầu các đơn vị cùng nghiên cứu để sớm hình thành hệ thống chỉ tiêu giám sát đối với các đơn vị quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công, phục vụ hiệu quả cho hoạt động kiểm toán.
Ngày 01/10/2026, Tổng Kiểm toán nhà nước đã ký Quyết định số 1640/QĐ-KTNN ban hành Hướng dẫn kiểm toán Báo cáo quyết toán ngân sách địa phương. Để giúp các đơn vị, cũng như các kiểm toán viên nhà nước nắm rõ những nội dung, hiểu sâu về Hướng dẫn phục vụ công tác chuyên môn, nghiệp vụ, Kiểm toán nhà nước đã tổ chức Tập huấn kiểm toán Báo cáo quyết toán ngân sách địa phương.
Hội thảo quốc tế “Cơ quan Kiểm toán tối cao trong bối cảnh mới: Tầm nhìn, Thể chế và Đổi mới” không chỉ là diễn đàn chia sẻ kinh nghiệm giữa các cơ quan kiểm toán tối cao (SAI), mà còn gợi mở một yêu cầu chiến lược: Đổi mới kiểm toán công phải bắt đầu từ nền tảng thể chế, được bảo đảm bằng tính độc lập và hướng tới những cải thiện thực chất trong quản lý, sử dụng nguồn lực công. Giá trị của kiểm toán không chỉ nằm ở việc phát hiện sai phạm, mà còn ở khả năng thúc đẩy trách nhiệm giải trình, khắc phục bất cập trong quản lý và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực công.
Trong bối cảnh quản trị công không ngừng đổi mới, hội nhập quốc tế không chỉ mở rộng không gian hợp tác mà còn đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực thể chế và hiện đại hóa hoạt động kiểm toán để đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của đất nước. Những kinh nghiệm được chia sẻ tại Hội thảo quốc tế “Cơ quan kiểm toán tối cao trong bối cảnh mới: Tầm nhìn, Thể chế và Đổi mới” vừa được tổ chức rất thành công tại Hà Nội, mở ra những gợi ý quan trọng để Kiểm toán nhà nước (KTNN) Việt Nam hoàn thiện thể chế, đổi mới mô hình tổ chức và phương thức kiểm toán, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động, qua đó phát huy tốt hơn vai trò bảo vệ nguồn lực công và thúc đẩy phát triển bền vững.
Qua kiểm toán ngân sách địa phương, Báo cáo quyết toán ngân sách địa phương năm 2025 của tỉnh Vĩnh Long và một số chuyên đề liên quan, Kiểm toán nhà nước (KTNN) khu vực IX đã kiến nghị xử lý tài chính hơn 3.410 tỷ đồng. Đáng chú ý, phân tích dữ liệu hóa đơn điện tử cho thấy 21 doanh nghiệp có dấu hiệu mua bán hóa đơn trái phép, với giá trị hàng hóa ghi trên hóa đơn nhưng không có hàng hóa thực tế đi kèm lên tới hơn 9.010 tỷ đồng. KTNN đã chuyển thông tin về hành vi mua bán hóa đơn và trốn thuế đến Cơ quan An ninh điều tra - Bộ Công an để xem xét, xử lý theo quy định của pháp luật.
Hoàn thiện thể chế, bảo đảm tính độc lập và đổi mới phương pháp đang đặt ra những yêu cầu mới đối với hoạt động kiểm toán.
Thông qua đối thoại và chia sẻ kinh nghiệm, các cơ quan kiểm toán tối cao (SAI) có thêm cơ sở để đổi mới, nâng cao năng lực và phối hợp hiệu quả hơn, cùng hướng tới đích đến cuối cùng là quản trị công minh bạch, sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn và phát triển bền vững…
“Xét cho cùng, thước đo thực sự của một Cơ quan kiểm toán tối cao (SAI) không phải là số cuộc kiểm toán đã thực hiện, mà là những thay đổi nhờ các cuộc kiểm toán đó”, Tổng Kiểm toán Cơ quan Kiểm toán Quốc gia Malaysia Dato Seri Wan Suraya Wan Mohd Radzi nhấn mạnh.
Theo Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng, năm 2026 là cơ hội để Kiểm toán Nhà nước đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và mở rộng phạm vi kiểm toán sang các lĩnh vực mới như tài chính xanh, môi trường, an ninh mạng...
Khi những chủ trương lớn của Đảng và quyết sách của Nhà nước được cụ thể hóa thành chiến lược, quy hoạch, chính sách vĩ mô và các dự án quan trọng quốc gia, thước đo không chỉ là mức độ tuân thủ hay số tiền được kiến nghị xử lý, mà còn là khả năng chuyển hóa nguồn lực thành kết quả phát triển. Theo TS. Nguyễn Đức Hiển, Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Kiểm toán nhà nước (KTNN) cần phát huy vai trò cung cấp bằng chứng độc lập, khách quan, nhận diện những bất cập mang tính hệ thống và thúc đẩy khắc phục các điểm nghẽn trong quá trình thực thi chính sách.
Trước những biến động của tình hình thế giới và sự phát triển nhanh chóng của công nghệ số, Kiểm toán nhà nước (KTNN) Việt Nam đang định hướng đổi mới toàn diện, củng cố vai trò của cơ quan KTNN trong quản trị công hiện đại, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng tài chính và tài sản công.
Trong bối cảnh phương thức quản trị quốc gia thay đổi nhanh chóng, yêu cầu đối với kiểm toán công không còn giới hạn ở kiểm tra tuân thủ tài chính, mà ngày càng hướng tới cung cấp luận cứ hoạch định chính sách, cảnh báo sớm rủi ro hệ thống và nâng cao giá trị công.
Chiều 26/10, tại trụ sở Kiểm toán nhà nước (KTNN), KTNN Việt Nam và Ủy ban Kiểm toán (UBKT) Indonesia tổ chức Hội thảo chung lần thứ 5 với chủ đề “Kiểm toán dự án đường sắt đô thị và đường sắt tốc độ cao”. Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Trần Minh Khương và ông Sarjono, Vụ trưởng Vụ Kiểm toán I, UBKT Indonesia đồng chủ trì Hội thảo.
Từ kinh nghiệm của Kiểm toán nhà nước Việt Nam và Cơ quan Kiểm toán quốc gia Trung Quốc, kiểm toán dữ liệu lớn đang mở rộng khả năng tiếp cận thông tin, kết nối dữ liệu đa ngành và nhận diện những dấu hiệu rủi ro mà phương pháp kiểm toán truyền thống khó phát hiện đầy đủ.
Từ kinh nghiệm quốc tế đến thực tiễn trong nước, khai thác dữ liệu số đang mở ra hướng đổi mới phương thức kiểm toán, nâng cao hiệu quả phát hiện và cảnh báo rủi ro.
Ngày mai (27/10/2026), Kiểm toán nhà nước Việt Nam sẽ tổ chức Hội thảo quốc tế với chủ đề “Cơ quan kiểm toán tối cao trong bối cảnh mới: Tầm nhìn, Thể chế và Đổi mới” (Supreme Audit Institutions in a Changing World: Vision, Institutional Framework and Innovation) tại Hà Nội.
Ngày 27-10, tại Hà Nội, Kiểm toán nhà nước Việt Nam sẽ tổ chức hội thảo quốc tế với chủ đề “Cơ quan kiểm toán tối cao trong bối cảnh mới: Tầm nhìn, Thể chế và Đổi mới”.
Trao đổi với Báo Kiểm toán xung quanh kết quả kiểm toán quyết toán ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2025, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phạm Thúy Chinh nhấn mạnh yêu cầu siết chặt kỷ luật tài khóa, nâng cao chất lượng dự toán, cơ cấu lại nguồn thu và sử dụng hiệu quả ngân sách. Trong đó, Kiểm toán nhà nước (KTNN) cần phát huy vai trò cảnh báo sớm, nhận diện rủi ro từ khâu phân bổ đến quản lý, sử dụng ngân sách, góp phần khơi thông nguồn lực cho tăng trưởng bền vững.
Khai thác hiệu quả dữ liệu điện tử không chỉ giúp Kiểm toán nhà nước (KTNN) nâng cao chất lượng, giảm thời gian kiểm toán, mà còn là trụ cột then chốt để hiện đại hóa phương thức hoạt động, đảm bảo minh bạch và thích ứng linh hoạt với nền kinh tế số.
Ngày 19/10, Kiểm toán Nhà nước phối hợp với Tỉnh ủy Sơn La tổ chức Hội nghị thông qua dự thảo báo cáo kiểm toán việc quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công năm 2025 tại Tỉnh ủy Sơn La.
Khối lượng công việc lớn, thời gian còn lại không nhiều, Kiểm toán Nhà nước chuyên ngành V đang tập trung bảo đảm tiến độ, chất lượng các cuộc kiểm toán năm 2026.
Kết quả kiểm toán ngân sách địa phương và báo cáo quyết toán ngân sách địa phương năm 2025 của tỉnh Quảng Ninh (nay là thành phố Quảng Ninh) đã chỉ ra nhiều hạn chế trong công tác lập, phân bổ dự toán, quản lý chi ngân sách, theo dõi nguồn cải cách tiền lương và thực hiện các dự án đầu tư công. Kiểm toán nhà nước (KTNN) kiến nghị xử lý tài chính hơn 54,8 tỷ đồng, đồng thời kiến nghị chấn chỉnh những tồn tại trong quản lý, sử dụng tài chính công.
Thực hiện chỉ đạo của Tổng Kiểm toán nhà nước, Kiểm toán nhà nước (KTNN) chuyên ngành V đang “chạy đua” gấp rút hoàn thành các nhiệm vụ kiểm toán, khi thời gian còn lại của năm 2026 không còn nhiều, với khối lượng công việc rất lớn.
Trước yêu cầu quản lý ngày càng chặt chẽ, hiệu quả các nguồn lực công trên địa bàn rộng, có đặc điểm kinh tế - xã hội đa dạng, Kiểm toán nhà nước (KTNN) khu vực VIII đang tập trung nâng cao chất lượng kiểm toán, tăng cường đôn đốc thực hiện kiến nghị và đẩy mạnh chuyển đổi số. Mục tiêu không chỉ là hoàn thành nhiệm vụ kiểm toán, mà còn phát huy giá trị của kết quả kiểm toán trong chấn chỉnh quản lý, hoàn thiện cơ chế, chính sách và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực công.
Đưa Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh đòi hỏi những đột phá đồng bộ, thực chất về thể chế, quy hoạch và quản trị nguồn lực… Đồng hành cùng tiến trình này, Kiểm toán nhà nước (KTNN) sẽ tập trung kiểm toán các nhiệm vụ trọng tâm về phát triển, kết cấu hạ tầng, quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường biển, góp phần nhận diện, tháo gỡ điểm nghẽn, bảo đảm nguồn lực được sử dụng hiệu quả, hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược về biển.
Sáng 15/10, Kiểm toán nhà nước (KTNN) tổ chức thẩm định chương trình, tài liệu bồi dưỡng “Kỹ năng kiểm toán ngân sách nhà nước” cấp độ 3.
Hội nghị sơ kết công tác phối hợp giai đoạn 2023-2026 và ký Quy chế phối hợp giai đoạn tiếp theo giữa Kiểm toán nhà nước (KTNN) với Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Thường trực Hội đồng nhân dân (HĐND), Ủy ban nhân dân (UBND) các tỉnh Gia Lai, Khánh Hòa và Đắk Lắk diễn ra chiều 13/10 tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Gia Lai. Sự kiện đánh dấu bước phát triển mới trong quan hệ phối hợp giữa KTNN với các địa phương, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn đối với việc phát huy giá trị của kết quả kiểm toán trong lãnh đạo, giám sát và điều hành, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực công.
Ngày 14/10, tại Khánh Hòa, Tổng Kiểm toán nhà nước Nguyễn Hữu Nghĩa làm việc với KTNN khu vực VIII về kết quả thực hiện nhiệm vụ, những khó khăn, vướng mắc và định hướng công tác trong thời gian tới. Buổi làm việc đặt ra những yêu cầu trọng tâm đối với đơn vị trong giai đoạn mới: nâng cao chất lượng phát hiện, kết luận và kiến nghị kiểm toán; tăng cường hiệu lực thực hiện kiến nghị; đổi mới phương thức kiểm toán trên nền tảng dữ liệu và công nghệ số. Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Bùi Quốc Dũng, lãnh đạo các đơn vị cùng tham gia buổi làm việc.
Kiểm toán nhà nước kiến nghị xử lý tài chính hơn 9.404 tỉ đồng sau kiểm toán ngân sách địa phương năm 2025 của TP Hồ Chí Minh.
Việc thay đổi tổ chức bộ máy và địa giới hành chính đặt ra yêu cầu phải hoàn thiện cơ chế phối hợp, đảm bảo hoạt động kiểm toán gắn kết chặt chẽ với công tác chỉ đạo, giám sát và điều hành ngân sách.
Ngày 7/10, Kiểm toán nhà nước (KTNN) khu vực XI phối hợp với Cục Công nghệ thông tin (CNTT) tổ chức chương trình trao đổi chuyên đề về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong hoạt động kiểm toán và bảo đảm an toàn thông tin trong bối cảnh chuyển đổi số. Chương trình tập trung vào khả năng khai thác AI phục vụ công việc, những rủi ro về an toàn thông tin khi sử dụng công cụ AI và các yêu cầu hoàn thiện hệ thống công nghệ phục vụ hoạt động của KTNN.
Kết quả nghiên cứu và thực tiễn kiểm toán cho thấy, Luật Doanh nghiệp năm 2020 đã bộc lộ một số “khoảng trống” pháp lý và điểm nghẽn trong quá trình tổ chức thực hiện, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ và yêu cầu tiếp tục thể chế hóa các chủ trương, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, đồng thời tiệm cận với các thông lệ và chuẩn mực quốc tế.
Trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn và hệ thống tự động đang làm thay đổi quản trị công và kiểm toán công. AI giúp nhận diện bất thường, kết nối dấu vết, đánh giá rủi ro; đồng thời, khi tham gia vào quyết định của khu vực công, AI trở thành đối tượng kiểm toán. Với Kiểm toán nhà nước (KTNN) Việt Nam, vấn đề không chỉ là ứng dụng công nghệ, mà còn là chuẩn bị năng lực kiểm toán tương xứng với nền quản trị.
Kiểm toán môi trường (KTMT) ngày càng giữ vai trò quan trọng trong kiểm soát việc quản lý, sử dụng tài nguyên và nguồn lực công cho bảo vệ môi trường. Để Kiểm toán nhà nước (KTNN) đáp ứng tốt hơn yêu cầu quản trị và phát triển bền vững, khuôn khổ pháp lý về KTMT cần tiếp tục được hoàn thiện theo hướng bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ với các quy định pháp luật và phù hợp với thông lệ, cam kết quốc tế.
Dù tỷ lệ thực hiện đã có bước tiến đáng kể, không ít kiến nghị vẫn tồn đọng bởi những điểm nghẽn về cơ chế, chính sách và trách nhiệm thực thi. Để kiến nghị không chỉ dừng lại trên báo cáo mà được thực hiện đến cùng, Kiểm toán nhà nước (KTNN) vừa siết chặt kỷ cương, vừa chủ động phối hợp với các địa phương tháo gỡ những vướng mắc về thể chế, đưa kết quả kiểm toán vào thực tiễn quản lý.
Dữ liệu là yếu tố then chốt đối với hoạt động kiểm toán, quyết định độ chính xác, hiệu quả và khả năng mở rộng phạm vi kiểm toán. Để việc phân tích dữ liệu phát huy giá trị, cơ quan kiểm toán cần có cơ chế quản lý, chuẩn hóa và chia sẻ dữ liệu một cách khoa học, bảo mật, đồng bộ giữa các cấp, ngành.
Chính phủ ban hành Nghị quyết số 295/NQ-CP về cơ chế xử lý chung đối với các kết luận thanh tra, kiến nghị kiểm toán không còn khả năng thực hiện do cơ quan, đơn vị phá sản, giải thể hoặc cá nhân đã chết, mất năng lực hành vi dân sự hoặc các trường hợp bất khả kháng khác.
Các cơ quan kiểm toán tối cao (SAI) đang đứng trước yêu cầu chuyển trọng tâm từ kiểm toán tài chính, tuân thủ sang đánh giá mức độ sẵn sàng của chính sách, chất lượng quản trị công, tính đồng bộ thể chế và trách nhiệm giải trình trong thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững (SDGs) và ứng phó với biến đổi khí hậu (BĐKH). Trong bối cảnh Việt Nam thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050, việc nâng cao năng lực kiểm toán chính sách, làm chủ dữ liệu và tăng cường phối hợp liên ngành sẽ góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh và phát triển bền vững.
Giai đoạn 2026-2030, ngành Thuế chịu áp lực lớn khi tổng thu ngân sách nhà nước phải đạt tối thiểu 20% GDP; trong đó, thu từ thuế và phí tối thiểu 17% GDP, tương ứng khoảng 14,6 triệu tỷ đồng do cơ quan thuế quản lý. Bài toán tăng thu không thể dựa vào tăng thuế suất cơ học, mà đòi hỏi mở rộng cơ sở thu, giảm thất thu, kiểm soát hiệu quả ưu đãi và giảm chi phí tuân thủ. Điều này đặt ra yêu cầu Kiểm toán nhà nước (KTNN) chuyển từ kiểm toán “số thu” sang kiểm toán “chất lượng nguồn thu”, từ kiểm tra kết quả sang đánh giá tính bền vững, hiệu quả và năng lực quản trị của hệ thống thuế.
Quy chế phối hợp giữa Kiểm toán nhà nước (KTNN) với Ban Thường vụ Thành ủy/Tỉnh ủy, Thường trực Hội đồng nhân dân (HĐND), Ủy ban nhân dân (UBND) TP. Hà Nội và tỉnh Sơn La mở ra cơ chế phối hợp chặt chẽ, thực chất hơn giữa cơ quan kiểm toán với cấp ủy, chính quyền địa phương. Không chỉ phục vụ hoạt động kiểm toán, cơ chế mới được kỳ vọng tăng cường chia sẻ dữ liệu, nhận diện và cảnh báo sớm rủi ro, góp phần hoàn thiện cơ chế, chính sách, nâng cao chất lượng quản trị và khơi thông nguồn lực phát triển.
Khoảng 180 đề xuất về công nghệ thông tin (CNTT) đang được Kiểm toán nhà nước (KTNN) rà soát, phân nhóm để lựa chọn những “bài toán lớn” có tính cấp thiết, phạm vi tác động rộng và khả năng triển khai thực chất. Trao đổi với Báo Kiểm toán, Cục trưởng Cục CNTT Phạm Huy Thông cho biết, các bài toán được lựa chọn không chỉ giải quyết nhu cầu nghiệp vụ riêng lẻ, mà hướng tới xử lý những vấn đề liên ngành, kết nối dữ liệu và nền tảng dùng chung, tạo tiền đề cho kiểm toán số và hiện đại hóa quản trị.
Kiểm toán nhà nước vừa ban hành kết quả kiểm toán hoạt động xây dựng và việc quản lý, sử dụng vốn đầu tư Dự án đầu tư xây dựng tuyến Chợ Mới - Bắc Kạn (tỉnh Bắc Kạn). Qua kiểm toán, Kiểm toán nhà nước kiến nghị xử lý tài chính 1.046,1 triệu đồng, đồng thời chỉ ra nhiều tồn tại trong công tác chuẩn bị dự án, khảo sát, thiết kế, lập dự toán, đấu thầu, giải phóng mặt bằng và bố trí tái định cư.
Từ ngày 28/9 đến 27/11/2026, tại TP. Hồ Chí Minh, Trường Đào tạo và Bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm toán tổ chức khóa Tập huấn trao đổi kinh nghiệm công tác kiểm toán cho cán bộ, kiểm toán viên Kiểm toán nhà nước (KTNN) Lào.
Hà Nội đề nghị Kiểm toán Nhà nước tăng cường phối hợp, hỗ trợ kiểm toán trước một số dự án trọng điểm, trong đó có 7 tuyến đường sắt đô thị đang triển khai và các dự án lớn thực hiện theo phương thức BT, nhằm góp phần bảo đảm nguồn lực tài chính, đất đai của Nhà nước được sử dụng hiệu quả, đúng quy định.
Chiều 25/9, tại trụ sở UBND thành phố Hà Nội diễn ra Hội nghị sơ kết và ký Quy chế phối hợp công tác giữa Kiểm toán Nhà nước với Ban Thường vụ Thành ủy, Tỉnh ủy, Thường trực HĐND, UBND thành phố Hà Nội và tỉnh Sơn La; trao Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp Kiểm toán nhà nước”.
Theo Phó Tổng Kiểm toán Nhà nước Bùi Quốc Dũng, để giải quyết những tồn tại, trong quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công cần đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với phân định trách nhiệm và cơ chế kiểm soát quyền lực.
Kiểm toán nhà nước (KTNN) đang chuyển mạnh từ kiểm toán tuân thủ sang đánh giá tính kinh tế, hiệu lực và hiệu quả trong quản lý, sử dụng nguồn lực công. Với các dự án đầu tư xây dựng, thách thức không chỉ là phát hiện sai phạm trong hồ sơ, mà còn là nhận diện những bất hợp lý có thể tồn tại ngay cả khi thiết kế, nghiệm thu và thanh quyết toán đều đầy đủ, đúng quy định.
Trong bối cảnh khu vực công ngày càng vận hành trên nền tảng số, dữ liệu gia tăng nhanh chóng và rủi ro có tính liên kết, hoạt động kiểm toán đứng trước yêu cầu đổi mới phương pháp tiếp cận. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, kết hợp dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo (AI) với kiểm toán dựa trên rủi ro và kiểm toán tích hợp có thể mở rộng khả năng nhận diện bất thường, đánh giá hiệu quả, tác động và giá trị của hoạt động công.
Chuyển đổi số (CĐS) là yêu cầu tất yếu để Kiểm toán nhà nước (KTNN) nâng cao chất lượng, hiệu quả kiểm toán. Kiến tạo một hệ sinh thái kiểm toán số vì thế không chỉ là bài toán đầu tư hạ tầng hay ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), mà là quá trình hoàn thiện đồng bộ thể chế, quy trình, dữ liệu, công nghệ và con người, hướng tới một KTNN sâu hơn, nhanh hơn, chính xác hơn và chủ động hơn trong nhận diện, cảnh báo rủi ro tài chính công, tạo ra giá trị lớn hơn cho quản trị quốc gia.
Khi tài chính công, tài sản công ngày càng được quản lý dựa trên dữ liệu và hệ thống thông tin, Kiểm toán nhà nước (KTNN) cần một hành lang pháp lý tương xứng. Trọng tâm của việc luật hóa kiểm toán trong môi trường số không phải là bổ sung một loại hình kiểm toán hay đưa công nghệ cụ thể vào Luật, mà là bảo đảm quyền tiếp cận dữ liệu có thể thực thi, đi đôi với trách nhiệm bảo vệ dữ liệu và chất lượng bằng chứng kiểm toán.
Tăng tỷ trọng kiểm toán chuyên đề, kiểm toán 100% báo cáo quyết toán ngân sách, tập trung vào lĩnh vực trọng yếu, có rủi ro cao là những định hướng nổi bật trong dự kiến Kế hoạch kiểm toán năm (KHKT) 2027. Yêu cầu trọng tâm được Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) đặt ra là hoạt động kiểm toán phải gắn chặt với chương trình hoạt động của Quốc hội; tăng cường cảnh báo, phòng ngừa và tham mưu hoàn thiện chính sách, góp phần tạo dựng không gian thể chế thuận lợi cho phát triển.
Kế hoạch kiểm toán năm 2027 dự kiến gồm 139 nhiệm vụ, tập trung vào các lĩnh vực sử dụng nguồn lực lớn, rủi ro cao và tăng cường cảnh báo, phòng ngừa trong quản lý tài chính công, tài sản công.
Năm 2027, Kiểm toán Nhà nước dự kiến triển khai 139 nhiệm vụ, tập trung vào 6 lĩnh vực trọng điểm, trong đó có kiểm toán Ngân hàng Nhà nước, 9 tập đoàn, tổng công ty và 5 tổ chức tài chính, ngân hàng.
Qua hoạt động kiểm toán, Kiểm toán nhà nước (KTNN) không chỉ phát hiện và kiến nghị xử lý tài chính, mà còn cung cấp luận cứ xác đáng để nhận diện những “điểm nghẽn”, “nút thắt” của thể chế, từ đó góp phần hoàn thiện và nâng cao chất lượng tổ chức thi hành pháp luật về quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công, góp phần thúc đẩy phát triển, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội ghi nhận đánh giá cao KTNN đã có bước tiến mới trong đổi mới phương thức vận hành, tinh gọn bộ máy, tăng cường ứng dụng AI và nâng cao chất lượng kiểm toán... Những kết quả nổi bật này không chỉ khẳng định vị thế của Ngành mà còn đóng góp tích cực vào tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công, phòng, chống tham nhũng, lãng phí và hoàn thiện thể chế.
Chiều 21-9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về báo cáo năm 2026, dự kiến kế hoạch năm 2027 của Kiểm toán Nhà nước.
Kiểm toán nhà nước (KTNN) xây dựng dự kiến kế hoạch kiểm toán (KHKT) năm 2027 với 139 nhiệm vụ kiểm toán, trong đó đảm bảo kiểm toán 100% báo cáo quyết toán ngân sách Bộ, cơ quan trung ương, địa phương. Đáng chú ý, KTNN sẽ tập trung kiểm toán loạt dự án trọng điểm về đường bộ cao tốc, đường sắt đô thị, đường sắt tốc độ cao, sân bay, cảng biển, hạ tầng giáo dục, y tế, xã hội…
Thực hiện Kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng năm 2026 của Kiểm toán nhà nước (KTNN), trong hai ngày 21 và 22/9, Trường Đào tạo và Bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm toán tổ chức Lớp bồi dưỡng kiểm toán hoạt động các dự án đầu tư (Lớp 5) cho gần 50 kiểm toán viên đến từ các đơn vị trực thuộc KTNN.
Kiểm toán nhà nước phát hiện nhiều sai sót trong quản lý thuế tại tỉnh Tây Ninh, trong đó có 11 doanh nghiệp kê khai thiếu hơn 14 tỉ đồng thuế thu nhập doanh nghiệp.
Công khai kết quả kiểm toán ngân sách địa phương năm 2025 và Chuyên đề công tác thanh tra, kiểm tra thuế; miễn, giảm, gia hạn thời hạn nộp thuế; hoàn thuế GTGT giai đoạn 2023-2025 tại tỉnh Tây Ninh, Kiểm toán Nhà nước (KTNN) đã chỉ ra nhiều tồn tại, hạn chế.
Bám sát những yêu cầu mới trong quản lý, điều hành phát triển kinh tế - xã hội, Kiểm toán nhà nước (KTNN) đã triển khai nhiệm vụ năm 2026 với tinh thần chủ động, quyết liệt, linh hoạt và đổi mới từ xây dựng kế hoạch, tổ chức kiểm toán đến theo dõi, đôn đốc thực hiện kiến nghị. Những chuyển biến trong tư duy và phương thức hoạt động đã tạo dấu ấn rõ nét, hướng mạnh hơn tới hiệu quả sử dụng nguồn lực, phòng ngừa rủi ro từ sớm và góp phần hoàn thiện chính sách.
Giá trị của kiểm toán không chỉ ở việc phát hiện, xử lý sai phạm, mà quan trọng hơn là nhận diện rủi ro, khắc phục lỗ hổng và tạo ra những thay đổi trong quản trị nguồn lực công. Quy chế phối hợp trong giai đoạn mới giữa Kiểm toán nhà nước (KTNN) với 4 tỉnh: Thái Nguyên, Bắc Ninh, Tuyên Quang và Cao Bằng được kỳ vọng tạo thêm cơ chế để kết quả kiểm toán đi sâu vào quản trị địa phương, từ nhận diện rủi ro, lãnh đạo, chỉ đạo đến tổ chức thực hiện và giám sát.
Thành công của chuyển đổi số (CĐS) không nằm ở số tiền đầu tư hay số lượng phần mềm được mua sắm, mà ở hiệu quả quản lý và giá trị thực chất tạo ra cho người dân, doanh nghiệp. Thông qua việc triển khai các cuộc kiểm toán về công nghệ thông tin (CNTT), Kiểm toán nhà nước (KTNN) đã làm rõ nguồn lực đầu tư, đánh giá hiệu quả và giá trị tạo ra, đồng thời cảnh báo rủi ro, nhận diện những điểm nghẽn về quản trị, thể chế và tổ chức thực hiện, qua đó góp phần nâng cao năng lực quản trị công trong môi trường số.
Đến ngày 31/7/2026, tỷ lệ thực hiện các kết luận, kiến nghị kiểm toán năm 2026 đối với niên độ ngân sách năm 2024 ghi nhận mức tăng 52,06% so với cùng kỳ. Kết quả này khẳng định sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng ủy, lãnh đạo Kiểm toán nhà nước (KNTN) và nỗ lực của các đơn vị trong toàn Ngành. Tuy nhiên, nhiều kiến nghị vẫn tồn đọng do nguyên nhân khách quan và quá trình sắp xếp bộ máy, đòi hỏi KTNN phải phân định rõ nguyên nhân, xác định đúng trách nhiệm, tháo gỡ từng điểm nghẽn, qua đó nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực hiện kết luận, kiến nghị kiểm toán.
Đánh giá hiệu quả tài chính, tác động kinh tế - xã hội, môi trường và tính bền vững là 3 nhóm trọng tâm được Kiểm toán nhà nước (KTNN) định hướng khi xây dựng tiêu chí kiểm toán đối với các dự án đầu tư đã hoàn thành, đưa vào khai thác, sử dụng.
Các đại biểu tham dự Tọa đàm góp ý dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập do Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính tổ chức cho rằng, việc cắt giảm thủ tục hành chính với kiểm toán độc lập là chưa đủ, cần bổ sung các quy định nhằm nâng cao tiêu chuẩn và quản lý hoạt động nghề nghiệp, trong đó siết chặt tiêu chuẩn cấp và duy trì chứng chỉ kiểm toán viên.